Jump to content

Tantrasarasangraha/C3: Difference between revisions

From Grantha
Imported from pramati-sarvamoola XML (grantha.io importer v3)
Imported from pramati-sarvamoola XML (grantha.io importer v3)
Tag: New redirect
 
Line 1: Line 1:
== तृतीयोध्यायः ==
#REDIRECT [[Tantrasarasangraha#TSS_C03]]
{{Adhyaya
| document_id  = TSS
| chapter_num  = 3
| title        = तृतीयोध्यायः
}}
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V01
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = प्रतिष्ठां कारयन् विष्णोः कुर्यात् सुप्रतिमां बुधः ।
| verse_line2  = लोहैर्वा शलिया दार्वा मृदा वापि यथाक्रमम् ॥1॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V02
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = षण्णवत्यङ्गुलां योग आसीनामथवा स्थिताम् ।
| verse_line2  = शयानां वा मुमुक्षूणां व्याचक्षाणां निजां स्थितिम् ॥2॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V03
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = मुखादूर्ध्वं द्य्वङ्गुलोच्चां नवाङ्गुललसन्मुखाम् ।
| verse_line2  = सुवृत्तत्र्यङ्गुलग्रीवामा स्तनाच्च षडङ्गुलाम् ॥3॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V04
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = पञ्चादशाङ्गुलां नाभेरा सार्धदशकाङ्गुलाम् ।
| verse_line2  = वृषणादामूलतश्च सार्धद्य्वङ्गुलमायताम् ॥4॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V05
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = तावदा गुदतो दीर्घां चैत्यादाष्टादशाङ्गुलाम् ।
| verse_line2  = तथा द्य्वङ्गुलचैत्यां च द्वाविंशज्जङ्घया युताम् ॥5॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V06
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = आरभ्य गुल्फमध्यं च सहार्धचतुरङ्गुलाम् ।
| verse_line2  = षडङ्गुलोच्चप्रपदां सार्धद्य्वङ्गुलमेव च ॥6॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V07
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = प्रपदोच्चयुतामन्ते द्य्वङ्गुलप्रपदोच्छ्रयाम् ।
| verse_line2  = त्र्यङ्गुलद्य्वङ्गुलामर्धहीनमध्याङ्गुलामपि ॥7॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V08
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = त्रिपदाङ्गुलहीनान्यां ततस्तादृशतत्पराम् ।
| verse_line2  = पादोनोच्चाङ्गुष्ठनखां तदर्धतदनन्तराम् ॥8॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V09
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = क्रमशः पादहीनान्यां रक्तपादनखां शुभाम् ।
| verse_line2  = विस्तारः प्रपदस्यापि षडङ्गुल उदाहृतः ॥9॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V10
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = अङ्गुष्ठपरिणाहस्तु चतुरङ्गुल ईरितः ।
| verse_line2  = त्र्यङ्गुलं तु तदन्यस्य व्रीह्यार्धोनाः क्रमात् पराः ॥10॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V11
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = दशङ्गुलं जङ्घमूलं मध्यं तु त्र्यङ्गुलाधिकम् ।
| verse_line2  = सप्तादशाङ्गुलं तूर्ध्वं जानुरष्टादशाङ्गुलः ॥11॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V12
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = ऊर्वन्तोपि तथा ज्ञेयो मध्यं द्विर्द्वादशाङ्गुलम् ।
| verse_line2  = चतुरङ्गुलाधिकं मूलं गुह्यं सार्धचतुष्टयम् ॥12॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V13
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = सार्धत्रयं परीणाहाद् वृषणं चतुरङ्गुलम् ।
| verse_line2  = सप्ताङ्गुलं परीणाहात् वृत्तं प्रोक्तं समस्तशः ॥13॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V14
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = अष्टत्रिंशाङ्गुलं कट्याः परीणाह उदाहृतः ।
| verse_line2  = सुवृत्तत्वं तथा श्रोण्योः पीनत्वं च समस्तशः ॥14॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V15
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = विस्तारश्च तथा कट्याः सुप्रतिष्ठितता पदोः ।
| verse_line2  = कट्याश्चैवाङ्गुलाधिक्यं नाभेरध उदाहृतम् ॥15॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V16
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = नाभिः सार्धाङ्गुलश्चैव गम्भीरोर्धाङ्गुलोन्नतः ।
| verse_line2  = वृत्तः प्रदक्षिणश्चैव द्विचत्वारिंशदङ्गुलम् ॥16॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V17
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = मध्यं स्तने परीणाहः षडङ्गुलमतोधिकः ।
| verse_line2  = एकोनविंशाङ्गुलं तदुरोविस्तारलक्षणम् ॥17॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V18
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = पादोनमङ्गुलं चैव भुजाभ्यां सह सार्धकम् ।
| verse_line2  = अंसयोर्विस्तृतिश्चैव पृथगष्टाङ्गुला मता ॥18॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V19
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = सप्ताङ्गुलोच्छ्रयः कक्षादुपरि स्कन्धयोर्मतः ।
| verse_line2  = अष्टत्रिंशाङ्गुलञ्चैव हस्तयोर्मानमुच्यते ॥19॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V20
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = अष्टादशाङ्गुलो बाह्वोः परिणाह उदाहृतः ।
| verse_line2  = क्रमादूनं तदन्ते च सार्धाष्टाङ्गुलमीरितम् ॥20॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V21
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = साङ्गुलस्तु तलः सार्धनवाङ्गुल उदाहृतः ।
| verse_line2  = समं तदुभयं ज्ञेयं तथैव तलविस्तृतिः ॥21॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V22
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = अर्धाङ्गुलोन्नता मध्या द्वयोः सार्धाङ्गुलोन्नता ।
| verse_line2  = कनिष्ठिकायास्तस्यास्तु व्रीहिमात्राधिकः परः ॥22॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V23
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = सार्धत्रयपरीणाहौ मध्यज्येष्ठावुदाहृतौ ।
| verse_line2  = अन्यौ व्रीहितदर्धोनावन्या सार्धद्वयाङ्गुला ॥23॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V24
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = पादोनान्तपरीणाहाः सर्वे ज्येष्ठां विना स्मृताः ।
| verse_line2  = वक्षोविस्तारसदृशऋ परिणाहो गलस्य च ॥24॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V25
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = ललाटकुक्षिकण्ठास्तु दीर्घरेखात्रयान्विताः ।
| verse_line2  = वृत्तो गलो बाहवश्च स्तनावङ्गुलयस्तथा ॥25॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V26
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = रक्तास्तलनखाश्चैव नेत्रान्तोधर एव च ।
| verse_line2  = उत्तरोष्ठश्च जिह्वा च नखौ पादोनकाङ्गुलौ ॥26॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V27
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = अर्धाङ्गुलौ तथा मध्यावन्येष्टांशक्रमोनकाः ।
| verse_line2  = नासिकया अधस्ताच्च नासिका च रराटिका ॥27॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V28
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = समा मानेन नासाया उच्चत्वेनैव मापने ।
| verse_line2  = अर्धाङ्गुलधिकं सर्वं मुखस्य तु भविष्यति ॥28॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V29
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = चतुरङ्गुलं तथैवास्यं सार्धव्रीह्यधरं स्मृतम् ।
| verse_line2  = उत्तरं व्रीहिमात्रं तु तदूर्ध्वं चाधरोपमम् ॥29॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V30
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = सार्धाङ्गुलमधः प्रोक्तमधरादध एव च ।
| verse_line2  = आस्यपार्श्वद्वयं प्रोक्तमाकर्णात्तु षडङ्गुलम् ॥30॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V31
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = सप्ताङ्गुलं नासिकायाः पार्श्वमा कर्णतः स्मृतम् ।
| verse_line2  = सपादाङ्गुमुच्चा च नासिका परिकीर्तिता ॥31॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V32
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = अर्धाङ्गुले पुटे तस्या मध्यं च समुदाहृतम् ।
| verse_line2  = नासिका व्रीहिविस्तारा चक्षुषी चाङ्गुलत्रये ॥32॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V33
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = अङ्गुलं चैव विस्तीर्णे फुल्लेर्धं च तदन्यथा ।
| verse_line2  = चतुरङ्गुलौ भ्रुवौ चैव तथार्धाङ्गुलविस्तृतौ ॥33॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V34
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = असंहतौ च निबिडौ तथा पक्ष्म सुनीलकम् ।
| verse_line2  = कर्णौ च त्र्यङ्गुलौ सार्धद्वयविस्तारसंयुतौ ॥34॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V35
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = सकुण्डलं तावदेव विवरं सम्प्रकीर्तितम् ।
| verse_line2  = तथा द्य्वङ्गुलविस्तारो लताभ्यां सह कथ्यते ॥35॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V36
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = कर्णपूरयुतौ कर्णावुत्पलाभ्यां च संयुतौ ।
| verse_line2  = नीलालकसहस्रेण युक्तं तन्मुखपङ्कजम् ॥36॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V37
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = ललाटं सुविशालं च तथा सार्धनवाङ्गुलम् ।
| verse_line2  = विस्तारो मूध्नि वृत्तं च शिरः छत्राकृतिः स्मृतम् ॥37॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V38
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = दीर्घाश्च कुञ्चिताग्राश्च नीलाश्च केशा हरेर्मताः ।
| verse_line2  = मुखमानेन चैवोच्चं किरीटं केशवस्य हि ॥38॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V39
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = कुण्डले मकराकारे वक्षश्चैव सकौस्तुभम् ।
| verse_line2  = सश्रीवत्सं दक्षिणतः पीनतुङ्गमुदाहृतम् ॥39॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V40
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = हारग्रैवेयसहितमुपवीतयुतं तथा ।
| verse_line2  = बाहवश्च सकेयूरकङ्कणाङ्गदमुद्रिकाः ॥40॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V41
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = समध्यबन्धं मध्यं च नितम्बे पीतमम्बरम् ।
| verse_line2  = काञ्चीगुणश्च पदयोर्नूपुरे चातिसुस्वने ॥41॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V42
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = अङ्गुलीयानि च पदोः कृतिभिः साधु कारयेत् ।
| verse_line2  = सोत्तरीयं च चक्राद्यैरायुधैश्च समन्वितम् ॥42॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V43
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = अनुन्नतैरविरलैर्दन्तैर्युक्तं च सुस्मितम् ।
| verse_line2  = समदृष्टियुतं कार्यं श्लक्ष्णं चैव मनोहरम् ॥43॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V44
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = प्रतिमार्थं व्रजन्पञ्चध्वनिभिमङ्गलैर्युतः ।
| verse_line2  = गत्वा शुचिस्थलं तत्र शलिां चैव परीक्षयेत् ॥44॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V45
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = ध्वनिभेदेन विज्ञाय शलिां गर्भवतीं त्यजेत् ।
| verse_line2  = मूलमन्त्रं जपन् विष्णुं ध्यायंस्तिष्ठेदुपोषितः ॥45॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V46
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = वार्क्षी चेद्यज्ञवृक्षस्य सारेणैव तु कारयेत् ।
| verse_line2  = बलिदानं च सङ्क्षेपविधानेनैव कथ्यते ॥46॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V47
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = अस्य सङ्क्षेपशास्त्रत्वान्न विस्तारविरोधिता ।
| verse_line2  = दत्वोपहारं हरये तद्भूतेभ्यो बलिं हरेत् ॥47॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V48
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = प्राच्येभ्यो विष्णुभूतेभ्य इत्याद्यखलिदिक्षु च ।
| verse_line2  = आदाय विष्णुभूतेभ्यो लोकपेभ्यस्तथा हरेः ॥48॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V49
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = अनुज्ञामुद्धरेद् वृक्षं शलिां वा प्रतिमाकृते ।
| verse_line2  = प्रतिमां पिण्डिकां पीठं शलिाभिस्तु त्रिजातिभिः ॥49॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V50
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = स्वरस्थूलत्वभेदेन पुंस्त्र्याद्या जातिभिः शलिाः ।
| verse_line2  = पुंशलिा प्रतिमार्थं तु स्त्रीशलिां पीठक्लृप्तये ॥50॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V51
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = वेदमङ्गलघोषेण वाद्यैस्तत्प्रतिमां हरेत् ।
| verse_line2  = प्रागुदक्प्रवणे देशे कुर्याद्देवालयं सुधीः ॥51॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V52
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = रामावृते दक्षिणतः पश्चाद्गिर्यग्र एव वा ।
| verse_line2  = मध्ये वा ग्रमापुरयोर्विशाले सुशुचौ तथा ॥52॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V53
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = ऐशानीं दिशमेकां तु विनोदकविवर्जिते ।
| verse_line2  = जलाशयस्य मध्ये वा शलिावृक्षादिवर्जिते ॥53॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V54
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = श्मशानादिकदेशानां विदूरे सुमनोहरे ।
| verse_line2  = किष्कुद्वादशतोनूनं कुर्याद्देवालयस्थलम् ॥54॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V55
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = द्विगुणं चतुर्गुणं वापि शतकिष्कुप्रमाणकम् ।
| verse_line2  = कृत्वा भूशोधनं सम्यक् सार्धपुंमानतस्त्वधः ॥55॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V56
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = केशाङ्गारस्थिवल्मीकलोष्टाश्मादिविवर्जिते ।
| verse_line2  = हरिं तत्रापि सम्पूज्य बलिं दत्वा च पूर्ववत् ॥56॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V57
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = मृद्दारुशैलैर्लोहैर्वा कुर्याद्देवालयं दृढम् ।
| verse_line2  = दीर्घाश्च कलमास्तिस्रस्तिर्यगष्टयवोदराः ॥57॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V58
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = अङ्गुल्या मध्यरेखायाः समा लक्षणतः स्मृताः ।
| verse_line2  = स्वाङ्गुल्या मध्यरेखा तु प्रतिमादिषु लक्षणम् ॥58॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V59
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = ह्रस्वमध्योच्चभेदेन तत्तन्मानं समस्तशः ।
| verse_line2  = प्रादेशहस्तपुरुषमानं सामान्यलक्षणम् ॥59॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V60
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = प्रतिमाध्यर्धकं द्वारमूर्ध्वमध्यं च विस्तृतिः ।
| verse_line2  = प्रतिमार्धप्रमाणेन पीठस्योच्चत्वमिष्यते ॥60॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V61
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = उन्नतिः पिण्डिकायास्तु चतुरङ्गुलमानतः ।
| verse_line2  = त्र्यङ्गुलं द्य्वङ्गुलं वापि गृहान्तःप्रतिमासमम् ॥61॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V62
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = उच्चं पर्यक् च क्रमश उच्चत्वं मध्यतः स्मृतम् ।
| verse_line2  = तावदुच्चं बहिश्चैव यद्येकशिखरं भवेत् ॥62॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V63
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = अर्धोच्चमथवापि स्यादधस्तात् प्रतिमोन्नतम् ।
| verse_line2  = ततो द्विगुणमानं वा सार्धप्रतिममेव वा ॥63॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V64
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = शिखान्तरे तु प्रतिमामानं तद्गल उच्यते ।
| verse_line2  = तत्त्रिपादं तदर्धं वा तदध्यर्धमथापि वा ॥64॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V65
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = वर्तुलं पद्मसदृशं हस्तिपृष्टसमं तथा ।
| verse_line2  = चतुरस्रं चाष्टकोणं विमानं परिकीर्तितम् ॥65॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V66
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = प्रतिमाया दशगुणं विंशद्गुणमथापि वा ।
| verse_line2  = वर्तुलं शिखरं त्वेकं किरीटाकृतिमद्भवेत् ॥66॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V67
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = सभयापि समेतं वा पृथक्सभमथापि वा ।
| verse_line2  = द्विसभं त्रिसभं वापि सगोपुरमथापि वा ॥67॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V68
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = प्राकारवृत्तयुक्तं वा सप्तप्राकारमेव वा ।
| verse_line2  = सद्मवृत्तं किष्कुमात्रं बहिर्वा चतुरस्रकम् ॥68॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V69
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = ततः परं किष्कुमात्रं सभाया अन्तरं यदि ।
| verse_line2  = ततस्तावत् तृतीयायाः सार्धमेव ह्युदाहृतम् ॥69॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V70
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = किष्कुत्रयं च शक्राद्यैः स्थानं तद्वृत्ततः स्मृतम् ।
| verse_line2  = ततस्तु मण्टपं कुर्यात् प्रतिष्ठायाः सुलक्षणम् ॥70॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V71
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = पूजयेद्वास्तुपुरुषस्योपरिस्थांस्तु सर्वदा ।
| verse_line2  = देवान् ब्रह्मादिकान् वास्तुर्वराहस्य हरेः सुतः ॥71॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V72
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = पातितो दैवतैर्भूमौ चतुरस्राकृतिः स्थितः ।
| verse_line2  = कृत्वाष्टकाष्टकोष्ठानि मध्ये ब्रह्मा चतुष्टये ॥72॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V73
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = पूज्यो द्वये द्वये शक्रो यमो वरुण एव च ।
| verse_line2  = सोमश्च पूज्याः कोणेषु वह्न्याद्याः कोणदेवताः ॥73॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V74
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = पुनस्त्रये त्रये कामं धातारं सविधातृकम् ।
| verse_line2  = स्कन्दं च पूजयेत् कोणे सूर्यं चैव विनायकम् ॥74॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V75
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = कालं कुबेरं च बहिः प्रत्येकं दिक्षु पूजयेत् ।
| verse_line2  = हारिं हरिं गभीरं च गाहनं गहनं गुहम् ॥75॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V76
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = भानुमङ्गारकं चैव पूर्वस्यां दिशि पूजयेत् ।
| verse_line2  = दारुणं विदरिं द्योतं प्रद्योतं द्योतनं हरिम् ॥76॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V77
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = मृत्युं शनैश्चरं चैव दक्षिणस्यां प्रपूजयेत् ।
| verse_line2  = पुष्करं क्षरणं क्षारिं विक्षणं क्षोभणं क्षणम् ॥77॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V78
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = चार्वङ्गं भार्गवं चैव पश्चिमायां प्रपूजयेत् ।
| verse_line2  = चारं विचारं प्रचरं सञ्चारं चरणं चरम् ॥78॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V79
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = बृहस्पतिं बुधं चैवाप्युत्तरस्यां प्रपूजयेत् ।
| verse_line2  = एवमेव विमानस्य कृतेः प्रागपि पूजयेत् ॥79॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V80
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = सप्तपर्णमयं साधु कारयेन्मण्डपं ततः ।
| verse_line2  = सप्तहस्तं द्विषड्ढस्तमथवा द्विगुणं ततः ॥80॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V81
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = चतुर्गुणं वा सम्यक् तु चतुरस्रं सहाजिरम् ।
| verse_line2  = अन्यच्च मण्टपं दीर्घं पञ्चहस्तं तु कारयेत् ॥81॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V82
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = त्रिचतुष्कोष्ठकं तत्र मध्ये प्रागायतं शुभम् ।
| verse_line2  = कारयेन्मण्डलं साधु हस्तमात्रं तु विस्तृतम् ॥82॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V83
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = तत्र द्वादशपात्राणि स्थापयेत् पालिकादिकम् ।
| verse_line2  = पालिकास्तु चतुर्विंशत्यङ्गुलोच्छ्रयसंयुताः ॥83॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V84
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = अष्टादशाङ्गुलाश्चैव तथा पञ्चमुखा इति ।
| verse_line2  = द्वादशाङ्गुलकाश्चैव शरावाः पश्चिमानुगाः ॥84॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V85
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = तत्र विष्णुं चतुर्मूर्तिं पूजयेद्भक्तितस्त्रिशः ।
| verse_line2  = सप्तधान्यानि तेष्वेव पूरयेदङ्कुरार्थतः ॥85॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V86
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = तत्र नित्यं बलिं दद्याद्विष्णवे दशरात्रकम् ।
| verse_line2  = ब्रह्मशङ्करगीर्वाणपितृगन्धर्वयक्षकैः ॥86॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V87
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = भूतैश्च पायसेनैव तथा पद्माक्षतेन च ।
| verse_line2  = अन्नापूपेन पुष्पान्नैरन्नलाजाक्षतैरपि ।
| verse_line3  = सक्तुभिश्च क्रमेणैव देवान्तं पायसेन वा ॥87॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V88
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = तदैव प्रतिमायाश्च कारयेदधिवासनम् ।
| verse_line2  = पञ्चगव्ये सप्तरात्रं क्षिप्त्वा पुरुषसूक्ततः ॥88॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V89
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = वेदांश्च चतुरः सम्यक् पारयेयुर्द्विजोत्तमाः ।
| verse_line2  = प्राच्यादिद्वारगौ द्वौ द्वावेकैकं तु दशावराः ॥ यथालब्धं यथावित्तमथवा विष्णुतत्पराः ॥89॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V90
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = त्रयोदशात्र कुण्डानि परितः कारयेद् बुधः ।
| verse_line2  = उक्तलक्षणयुक्तानि प्रधानं त्वग्निकोणके ।
| verse_line3  = साक्षात्तु कोणगाद्धस्तमात्रमन्तरतः सुधीः ॥90॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V91
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = आज्याहुतिं तेषु कुर्यात् प्रत्येकं लक्षसङ्ख्यया ।
| verse_line2  = प्रत्येकमयुतं वापि प्रधाने लक्षसङ्ख्यकम् ॥91॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V92
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = अर्धं तदर्धमथवा मूलमन्त्रेण मन्त्रवित् ।
| verse_line2  = पञ्चविंशतितत्वार्थे प्रधाने जुहुयात् पुरः ॥92॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V93
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = प्रत्येकं तु सहस्रं वा प्रत्येकं शतमेव वा ।
| verse_line2  = शतं पुरुषसूक्तेन गायत्र्या च सहस्रकम् ।
| verse_line3  = कृत्वा जलाधिवासं च पूर्वं वा पञ्चगव्यतः ॥93॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V94
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = चक्राब्जं भद्रकं वापि मण्टपे मण्डलं शुभम् ।
| verse_line2  = पद्मं वृत्तत्रयं चक्रं राशयो वीथिका तथा ॥94॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V95
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = शोभोपशोभिकाश्चैव चक्राब्जस्य तु लक्षणम् ।
| verse_line2  = चतुरस्रं विना चक्रं विशेषो भद्रके स्मृतः ॥95॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V96
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = सहस्रमर्धं पादं वा कलशांस्तत्र पूजयेत् ।
| verse_line2  = शतं तदर्धं पादं वा वित्ताभावे निगद्यते ॥96॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V97
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = क्वाथेन क्षीरवृक्षाणां तथा पञ्चामृतैरपि ।
| verse_line2  = पञ्चगव्येन शुद्धेन जलेन च पृथक् पृथक् ॥97॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V98
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = पूरयेत् कलशान् मध्यं शुद्धोदेनैव पूरयेत् ।
| verse_line2  = ब्राह्मस्यैव चतुर्दिक्षु गन्धोदानां चतुष्टयम् ॥98॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V99
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = चतुर्दले सिते पद्मचतुष्के मण्डले स्थिते ।
| verse_line2  = पूर्वादिक्रमयोगेन रसक्वाथशुभोदकान् ॥99॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V100
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = गन्धांश्च स्थापयेत् पञ्चगव्यं शुद्धान्तरे न्यसेत् ।
| verse_line2  = पृथक् चतुर्दलं पद्मं रक्तं कृत्वाल्पकं सुधीः ॥100॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V101
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = पञ्चाशत्वे तु गन्धोदं सर्वमध्ये निधापयेत् ।
| verse_line2  = ब्राह्मस्य पुरतस्त्वेकं शार्वं संस्थापयेद् बृहत् ॥101॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V102
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = अष्टदिक्ष्वष्टपद्मेषु पञ्चकं पञ्चकं न्यसेत् ।
| verse_line2  = अनेन क्रमयोगेन कलशा अखिला अपि ॥102॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V103
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = तत्तद्द्रव्यमयास्तत्र तत्र स्थाप्यास्तु बाह्यतः ।
| verse_line2  = तदैवाङ्कुरपात्राणि परितस्तत्र विन्यसेत् ॥103॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V104
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = कुशोदकं च कार्पूरं कौङ्कुमं चान्दनं तथा ।
| verse_line2  = तुहिनोदं हरिद्रोदमौशीरं कोष्ठसार्षपम् ॥104॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V105
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = नदीसङ्गमजं चैव ताडाकं कौप्यमेव वा ।
| verse_line2  = निर्झरोदमिति प्रोक्ता विशेषकलशास्त्विमे ॥ शुद्धोदद्वयमप्येतन्महातीर्थसमुद्भवम् ॥105॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V106
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = चतुर्विंशतिमूर्तीनां वर्णमूर्तीस्तथापरः ।
| verse_line2  = आवाहयेच्छतत्वे तु क्रमव्युत्क्रमतस्तु ताः ॥106॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V107
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = वर्णमूर्तीः पुनश्चैव द्विचतुर्वारमेव च ।
| verse_line2  = सहस्रकलशादित्वे जपेन्मन्त्रांश्च शक्तितः ॥107॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V108
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = ततस्तु पञ्चघोषैश्च वेदघोषैस्तथादरात् ।
| verse_line2  = आनीय प्रतिमां स्नानं कारयेत् प्रणवेन तु ॥108॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V109
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = मन्त्रैः पुरुषसूक्तान्तैः विश्वतश्चक्षुषा तथा ।
| verse_line2  = पुनश्चाष्टाक्षरेणैव प्रणवेन च भक्तितः ॥109॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V110
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = स्नापयित्वा गन्धजलैर्गन्धपुष्पादिभिः पुनः ।
| verse_line2  = अलङ्कृत्य स्थापयेत्तु प्रतिमां प्रणवेन तु ॥110॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V111
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = जपेदष्टाक्षरं मन्त्रं तत्तन्मूर्तिमनुं तथा ।
| verse_line2  = अष्टोत्तरशतं मन्त्री ध्यायेत् तेजोमयीं पुनः ॥111॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V112
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = प्रतिमां प्रतिमान्तस्थां तन्मध्ये परमं वपुः ।
| verse_line2  = चिदानन्दरसं पूर्णगुणसम्पूर्णमुत्तमम् ॥112॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V113
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = पञ्चविंशतितत्त्वानां देवतास्तदनन्तरम् ।
| verse_line2  = स्थापयेत् प्रतिमामध्ये परितः केशवस्य तु ॥113॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V114
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = तत्रात्वाहार्षसूक्तं च घर्मसूक्तं च वैष्णवम् ।
| verse_line2  = सूक्तं च विश्वकर्मीयं पौरुषं सूक्तमेव च ॥114॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V115
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = जप्त्वा चैव निजं मन्त्रं पुनरष्टाक्षरं सुधीः ।
| verse_line2  = प्रणवं च जपेद्विष्णुं ध्यायन्नुत्तमरूपिणम् ॥115॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V116
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = ततस्तु कलशैर्बाह्यक्रमेणैव जनार्दनम् ।
| verse_line2  = स्नापयेदुक्तमन्त्रैस्तु मध्यमं प्रणवेन तु ॥116॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V117
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = अष्टार्णेन निजेनापि तथा पुरुषसूक्ततः ।
| verse_line2  = आवाहनं च स्नपनं पञ्चगव्येन मध्यवत् ।
| verse_line3  = पूर्वाद्युत्तरपर्यन्तः कलशक्रम उच्यते ॥117॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V118
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = जप्त्वा पुनश्च तन्मन्त्रान् पूजयेच्च विधानतः ।
| verse_line2  = द्वारलोकपतिभ्यश्च बलिं दत्वा यथाक्रमम् ॥118॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V119
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = वस्त्ररत्नहिरण्याद्यैरलङ्कृत्य विभूतितः ।
| verse_line2  = गुरवे दक्षिणां दद्यात् कोटिं लक्षं सहस्रकम् ॥119॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V120
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = शतमर्धं तदर्धं वा निःस्वो भक्त्या क्षमापयेत् ।
| verse_line2  = तदर्धमृत्विजां चैव तदर्धं पारणाकृताम् ॥120॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V121
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = आश्वभ्यः आश्वपाकेभ्यो दद्यादन्नं समस्तशः ।
| verse_line2  = पुरस्तात्परतश्चैव सप्तरात्रं निरन्तरम् ॥121॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V122
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = सुवर्णरजतवस्त्ररत्नाद्यैरागताभ्यागतानपि ।
| verse_line2  = पूजयेच्छक्तितो भक्त्या प्रीयतां भगवानिति ॥122॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V123
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = गीतनृत्यैश्च वाद्यैश्च पुराणैरितिहासकैः ।
| verse_line2  = सूक्तैर्मङ्गलघोषैश्च वैदिकैर्दिनसप्तकम् ॥123॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V124
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = नयेत् ततो महाराजविभूत्यावभृथं सुधीः ।
| verse_line2  = कारयेद् देवदेवस्य स्वाध्यायैर्गीतनृत्तकैः ॥124॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V125
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = महानदीसङ्गमे तु तीर्थे चातिप्रशस्तके ।
| verse_line2  = स्नापयेत् पूर्ववन्मन्त्रैः पुंसूक्तान्तैः स्मरन् हरिम् ॥125॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V126
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = ततः पूर्ववदागत्य प्रवेश्य पुरुषोत्तमम् ।
| verse_line2  = पूजयित्वा विधानेन दत्वा दानानि शक्तितः ॥126॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V127
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = गुरुं च भक्त्या सम्पूज्य स्वीकुर्यादाशिषस्ततः ।
| verse_line2  = शतप्रस्थादनूनं तु नैवेद्यं पायसोत्तरम् ॥127॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V128
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = दिनेष्वेतेषु दातव्यं सघृतं ससितादिकम् ।
| verse_line2  = पश्चादपि यथाशक्ति पूजा कार्या हरेः सदा ॥128॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V129
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = जीर्णालयोद्धृतौ चैव तत्त्वमन्त्रान् स्वकं तथा ।
| verse_line2  = प्रतलिोमेन जप्त्वैव मूर्ती सङ्कोचयेद्धरिम् ॥129॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V130
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = उक्तेनैव विधानेन तदर्धविभवैः सुधीः ।
| verse_line2  = पादमात्रैरपि हरिं स्नापयित्वा यथोदितम् ॥130॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V131
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = एतेनैव विधानेन कृत्वा देवालयं पुनः ।
| verse_line2  = स्नापयेत् पुण्डरीकाक्षं द्विगुणेन प्रवाहणात् ॥131॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V132
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = विभवेनानुलोमेन जपेन्मन्त्रान् पुनस्तथा ।
| verse_line2  = आराधयेज्जगन्नाथं ध्यायन् भक्त्या यथोदितम् ॥132॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V133
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = यात्रापि पूर्ववत् तत्राप्युत्सवेषु च सर्वशः ।
| verse_line2  = कलशोक्तविधानेन पूजा बलिहृतिस्तथा ॥133॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V134
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = उत्सवेषु सदा कार्या कलशश्चोत्सवादनु ।
| verse_line2  = यात्रा स्नानं च कर्तव्यं सम्यगुक्तविधानतः ॥134॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V135
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = चोरचण्डालपतितश्वोदक्यादिप्रवेशने ।
| verse_line2  = शवाद्युपहतौ चैव पूजाविच्छेदने तथा ॥135॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V136
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = स्नपनोक्तेन मार्गेण प्रायश्चित्तकृतिः स्मृता ।
| verse_line2  = सर्वत्र विष्णुगायत्र्या होमः स्यादयुतावरः ॥136॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V137
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = नावाव्याद्याभिधानानु विग्रहे धीमहे तथा ।
| verse_line2  = प्रचोदयात् तृतीयाधस्तन्नो गायत्रिनामिका ॥137॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V138
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = दुर्गाशिवस्कन्दसूर्यविनायकमुखानपि ।
| verse_line2  = स्थापयेदुक्तमार्गेण तत्तन्मन्त्रैः स्मरन् हरिम् ॥138॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V139
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = गोलकद्वितयं विष्णोस्त्रितयं वापि कीर्तिमान् ।
| verse_line2  = अन्यदेवप्रतिष्ठासु तदन्तश्चिन्तयेद्धरिम् ॥139॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V140
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = विष्णुस्मृतिविहीना तु पूजा स्यादासुरी तथा ।
| verse_line2  = गृह्णन्ति देवता नैतां ततः स्याद्देशविप्लवः ॥ व्याधिचोरादिभिस्तस्मादन्तर्ध्येयो हरिः सदा ॥140॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V141
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = विष्णुभक्तिविहीनस्य गतिः स्यान्न तु शुभा क्वचित् ।
| verse_line2  = भक्तस्याप्यन्यदेवेषु तस्माद् ध्येयो हरिः सदा ॥141॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V142
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = संस्मृतो भगवान् विष्णुः सर्वमङ्गलमङ्गलः ।
| verse_line2  = समस्ताभीष्टदायी स्यात् तेन ध्येयोखिलैर्जनैः ॥142॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V143
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = पुरुषोव्यक्तं च महानहङ्कारो मनस्तथा ।
| verse_line2  = दशेन्द्रियाणि शब्दाद्याः भूतेताः पञ्चविंशतिः ॥143॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V144
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = तत्त्वाख्याः कालमाये च नियतिर्मतिरेव च ।
| verse_line2  = विद्या कला प्रवृत्तिश्च द्वात्रिंशत्तत्त्वसङ्ग्रहः ॥144॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V145
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = स्पूर्त्तिः संवित् प्रतिष्ठा च शक्तिरित्यपराणि च ।
| verse_line2  = महालक्ष्मीस्वरूपाणि ह्येकादश विदो विदुः ।
| verse_line3  = विष्णोरपि हि रूपाणि तन्नाम्नैकादशैव तु ॥145॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V146
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = प्रधानोपमवर्णानि द्विभुजान्यप्यशेषतः ।
| verse_line2  = कृताञ्जलिपुटान्येव प्रधानं तं हरिं प्रति ॥146॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V147
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = सर्वाण्येतानि तत्त्वानि ब्रह्मा तु पुरुषः स्मृतः ।
| verse_line2  = महांश्चाव्यक्तनाम्नी तु ब्रह्माणी सम्प्रकीर्तिता ॥147॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V148
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = एवं वायुरपि ज्ञेयो भारती चापि तत्त्रयम् ।
| verse_line2  = रुद्रोहङ्कार उद्दिष्टः स्कन्देन्द्रौ मन उच्यते ॥148॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V149
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = अहङ्कारः शेषवीन्द्रावपि विद्वद्भिरीरितौ ।
| verse_line2  = दिग्वायुसूनुसूर्याश्च वरुणश्चाश्विनावपि ॥149॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V150
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = वह्निदक्षाविन्द्रसूनुर्मित्रश्चैव मनुस्तथा ।
| verse_line2  = इन्द्रियाख्याः शब्दनामा बृहस्पतिरुदाहृतः ॥150॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V151
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = अन्ये तु सूनवो वायो रुद्रस्यापि प्रकीर्तिताः ।
| verse_line2  = एतेषु भगवान् विष्णुः प्रधानतनुरेव तु ॥151॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V152
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = ध्येयः परात्मनोर्मध्ये तत्त्वनाम तदर्थयोः ।
| verse_line2  = जपे न्यासे नमोन्तस्तु स्वाहान्तो होमकर्मणि ॥152॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V153
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = त्रिचतुष्षड्दशावृत्तिरेतेषां तु हुतादिके ।
| verse_line2  = न्यासोङ्गुलीषूरुबाहुमध्येषु व्युत्क्रमे स्मृतः ॥ क्रमे विपर्ययेणात्र शक्त्यादित्वं प्रकीर्तितम् ॥153॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V154
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = ऋषिच्छन्दोदेवताङ्गध्यानानुक्तौ प्रधानवत् ।
| verse_line2  = ज्ञेया मन्त्राः समस्तास्ते पृथङ्मोक्षादिदायकाः ॥154॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V155
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = तन्त्रमार्गास्तु हरिणा ह्यसङ्ख्याः कीर्तिता अपि ।
| verse_line2  = तेष्वयं सुगमो मार्गः सफलश्चानुतिष्ठताम् ॥155॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V156
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = यावतो ह्यननुष्ठाने कर्मपूर्तिर्न विद्यते ।
| verse_line2  = तावत् समस्तं कथितं ह्यस्मिंस्तन्त्रे यथाविधि ॥156॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = TSS_C03_V157
| document_id  = TSS
| chapter_id    = TSS_C03
| verse_type    = mantra
| verse_line1  = प्रीयतेनेन मार्गेण पूजितो मुक्तिदो भवेत् ।
| verse_line2  = कामदश्च स्वभक्तानां भगवान् पुरुषोत्तमः ॥157॥
}}
 
{{Bhashyam
| verse_id = TSS_C03
| id      = TSS_C03_author-note
| text    =
इति श्रीमदानन्दतीर्थभगवत्पादाचार्यविरचिते तन्त्रसारसङ्ग्रहे तृतीयोध्यायः
}}
 
[[Category:Tantrasarasangraha]]

Latest revision as of 06:47, 13 April 2026