Jump to content

Mahabharatatatparyanirnaya/C13/S1: Difference between revisions

From Grantha
← Older edit
Imported from pramati-sarvamoola XML (grantha.io importer v3)
Imported from pramati-sarvamoola XML (grantha.io importer v3)
Tag: New redirect
 
Line 1: Line 1:
== सर्वशास्त्रतात्पर्यनिर्णयः ==
#REDIRECT [[Mahabharatatatparyanirnaya#MBTN_C13_S01]]
{{Adhyaya
| document_id  = MBTN
| chapter_num  = 13
| title        = सर्वशास्त्रतात्पर्यनिर्णयः
}}{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V01
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = औं ॥ गर्गः शूरसुतोक्त्या व्रजमायात् सात्त्वतां पुरोधास्सः ।चक्रे क्षत्रिययोग्यान् संस्कारान् कृष्णरोहिणीसून्वोः ॥ १॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V02
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = ऊचे नन्द सुतोऽयं तव विष्णोर्नावमो गुणैः सर्वैः ।सर्वे चैतत्त्राताः सुखमाप्स्यन्त्युन्नतं भवत्पूर्वाः ॥ २॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V03
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = इत्युक्तः स मुमोद प्रययौ गर्गोऽपि केशवोऽथाद्यः ।स्वपदैरग्रजयुक्तश्चक्रे पुण्यं व्रजन् व्रजोद्देशम् ॥ ३॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V04
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = स कदाचिच्छिशुभावं कुर्वन्त्या मातुरात्मनो भूयः ।अपनेतुं परमेशो मृदं जघासेक्षतां वयस्यानाम् ॥ ४॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V05
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = मात्रोपालब्ध ईशो मुखविवृतिमकर्नाम्ब मृद्भक्षिताऽहं ।पश्येत्यास्यान्तरे तु प्रकृतिविकृतियुक् सा जगत् पर्यपश्यत् ।इत्थं देवोऽत्यचिन्त्यामपरदुरधिगां शक्तिमुच्चां प्रदर्श्य प्रायो ज्ञातात्मतत्त्वां पुनरपि भगवानावृणोदात्मशक्त्या ॥ ५॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V06
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = इति प्रभुः स लीलया हरिर्जगद् विडम्बयन् ।चचार गोष्ठमण्डलेऽप्यनन्तसौख्यचिद्धनः ॥ ६॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V07
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = कदाचिदीश्वरः स्तनं पिबन् यशोदया पयः ।सृतं (शृतं) निधातुमुज्झितो बभञ्ज दध्यमत्रकम् ॥ ७॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V08
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = (स) प्रमथ्यमानदध्युरुप्रजातमिन्दुसन्निभम् ।नवं हि नीतमाददे रहो जघास चेशिता ॥ ८॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V09
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = प्रजायते हि यत्कुले यथा युगं यथा वयः ।तथा प्रवर्तनं भवेद् दिवौकसां समुद्भवे ॥ ९॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V10
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = इति स्वधर्ममुत्तमं दिवौकसां प्रदर्शयन् ।अधर्मपावकोऽपि सन् विडम्बते जनार्दनः ॥ १०॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V11
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = नृतिर्यगादिरूपकः स बाल्ययौवनादि यत् ।क्रियाश्च तत्तदुद्भवाः करोति शाश्वतोऽपि सन् ॥ ११॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V12
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = स विप्रराजगोपकस्वरूपकस्तदुद्भवाः ।तदा तदा विचेष्टते क्रियाः सुरान् विशिक्षयन् ॥ १२॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V13
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तथाऽप्यनन्यदेवतासमं निजं बलं प्रभुः ।प्रकाशयन् पुनः पुनः प्रदर्शयत्यजो गुणान् ॥ १३॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V14
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = अथाऽत्तयष्टिमीक्ष्य तां स्वमातरं जगद्गुरुः ।प्रपुप्लुवे तमन्वयान्मनोविदूरमङ्गना ॥ १४॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V15
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = पुनः समीक्ष्य तच्छ्रमं जगाम तत्करग्रहम् ।प्रभुः स्वभक्तवश्यतां प्रकाशयन्नुरुक्रमः ॥ १५॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V16
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = सदा विमुक्तमीश्वरं निबद्धुमञ्जसाऽऽददे ।यदैव दाम गोपिका न तत् पुपूर तं प्रति ॥ १६॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V17
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = समस्तदामसञ्चयः सुसन्धितोऽप्यपूर्णताम् ।ययावनन्तविग्रहे शिशुत्वसम्प्रदर्शके ॥ १७॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V18
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = अबन्धयोग्यतां प्रभुः प्रदर्श्य लीलया पुनः ।स एकवत्सपाशकान्तरं गतोऽखिलम्भरः ॥ १८॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V19
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = सुतस्य मातृवश्यतां प्रदर्श्य धर्ममीश्वरः ।बभञ्ज तौ दिविस्पृशौ यमार्जुनौ सुरात्मजौ ॥ १९॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V20
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = पुरा धुनिश्चमुस्तथाऽपि पूतनासमन्वितौ ।अनोक्षसंयुतौ तपः प्रचक्रतुः शिवां प्रति ।तया वरोऽप्यवध्यता चतुर्षु च प्रयोजितः ॥ २०॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V21
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = अनन्तरं तृणोद्भृमिस्तपोऽचरद् वरं च तम् ।अवाप ते त्रयो हताः शिशुस्वरूपविष्णुना ॥ २१॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V22
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = धुनिश्चमुश्च तौ तरू समाश्रितौ निषूदितौ ।तरुप्रभङ्गतोऽमुना तरू च शापसम्भवौ ॥ २२॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V23
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = पुरा हि नारदान्तिके दिगम्बरौ शशाप सः ।धनेशपुत्रकौ द्रुतं तरुत्वमाप्नुतं त्विति ॥ २३॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V24
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = ततो हि तौ निजां तनुं हरेः प्रसादतः शुभौ ।अवापतुः स्तुतिं प्रभोर्विधाय जग्मतुर्गृहम् ॥ २४॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V25
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = नलकूबरमणिग्रीवौ मोचयित्वा तु शापतः ।वासुदेवोऽथ गोपालैर्विस्मितैरभिवीक्षितः ॥ २५॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V26
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = वृन्दावनयियासुः स नन्दसूनुर्बृहद्वने ।ससर्ज रोमकूपेभ्यो वृकान् व्याघ्रसमान् बले ॥ २६॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V27
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = अनेककोटिसङ्घैस्तैः पीड्यमाना व्रजालयाः ।युयुर्वृन्दावनं नित्यानन्दमादाय नन्दजम् ॥ २७॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V28
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = इन्दिरापतिरानन्दपूर्णो वृन्दावने प्रभुः ।नन्दयामास नन्दादीनुद्दामतरचेष्टितैः ॥ २८॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V29
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = स चन्द्रतो हसत्कान्तवदनेनेन्दुवर्चसा ।संयुतो रौहिणेयेन वत्सपालो बभूव ह ॥ २९॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V30
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = दैत्यं स वत्सतनुमप्रमयः प्रगृह्य कंसानुगं हरवरादपरैरवध्यम् ।प्रक्षिप्य वृक्षशिरसि न्यहनद् बकोऽपि कंसानुगोऽथ विभुमच्युतमाससाद ॥ ३०॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V31
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = स्कन्दप्रसादकवचः स मुखे चकार गोविन्दमग्निवदमुं प्रदहन्तमुच्चैः ।चच्छर्द तुण्डशिरसैव निहन्तुमेतमायान्तमीक्ष्य जगृहेऽस्य स तुण्डमीशः ॥ ३१॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V32
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तुण्डद्वयं यदुपतिः करपल्लवाभ्यां सङ्गृह्य चाऽशु विददार ह पक्षिदैत्यम् ।ब्रह्मादिभिः कुसुमवर्षिभिरीड्यमानः सायं ययौ व्रजभुवं सहितोऽग्रजेन ॥ ३२॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V33
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = एवं स देववरवन्दितपादपद्मो गोपालकेषु विहरन् भुवि षष्ठमब्दम् ।प्राप्तो गवामखिलपोऽपि स पालकोऽभूद् वृन्दावनान्तरगसान्द्रलताविताने ॥ ३३॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V34
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = ज्येष्ठं विहाय स कदाचिदचिन्त्यशक्तिर्गोगोपगोगणयुतो यमुनातटेषु (जलेषु) ।रेमे भविष्यदनुवीक्ष्य हि गोपदुःखं तद्बोधनाय निजमग्रजमेषु सोऽधात् ॥ ३४॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V35
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = (स) तं ब्रह्मणो वरबलादुरगं त्ववध्यं सर्वैरवार्यविषवीर्यमृते सुपर्णात् ।विज्ञाय तद्विषविदूषितवारिपानसन्नान् पशूनपि वयस्यजनान् स आवीत् ॥ ३५॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V36
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तद्दृष्टिदिव्यसुधया सहसाऽभिवृष्टाः सर्वेऽपि जीवितमवापुरथोच्छशाखम् ।कृष्णः कदम्बमधिरुह्य ततोऽतितुङ्गादास्फोट्य गाढरशनो न्यपतद् विषोदे ॥ ३६॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V37
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = ‘सार्पह्रदः पुरुषसारनिपातवेगसङ्क्षोभितोरगविषोचच्छ्वसिताम्बुराशिः ।पर्यक्प्लुतो विषकषायविभीषणोर्मिभीमो धनुःशतमनन्तबलस्य किं तत्’ ॥ ३७॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V38
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तं यामुनह्रदविलोलकमाप्य नागः काल्यो निजैः समदशत् सह वासुदेवम्(भा\.पु\. १०\.१६\.६\-७) ।भोगैर्बबन्ध च निजेश्वरमेनमज्ञः सेहे तमीश उत भक्तिमतोऽपराधम् ॥ ३८॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V39
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = उत्पातमीक्ष्य तु तदाऽखिलगोपसङ्घस्तत्राऽजगाम हलिना प्रतिबोधितोऽपि ।दृष्ट्वा निजाश्रयजनस्य बहोः सुदुःखं कृष्णः स्वभक्तमपि नागममुं ममर्द ॥ ३९॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V40
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तस्योन्नतेषु स फणेषु ननर्त कृष्णो ब्रह्मादिभिः कुसुमवर्षिभिरीड्यमानः ।आर्तो मुखैरुरु वमन् रुधिरं स नागो नारायणं तमरणं मनसा जगाम ॥ ४०॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V41
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तच्चित्रताण्डवविरुग्णफणातपत्रं रक्तं वमन्तमुरु सन्नधियं नितान्तम् ।दृष्ट्वाऽहिराजमुपसेदुरमुष्य पत्न्यो नेमुश्च सर्वजगदादिगुरुं भुवीशम् ॥ ४१॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V42
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = ताभिः स्तुतः स भगवानमुना च तस्मै दत्त्वाऽभयं यमसहोदरवारितोऽमुम् ।उत्सृज्य निर्विषजलां यमुनां चकार संस्तूयमानचरितः सुरसिद्धसाध्यैः ॥ ४२॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V43
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = गोपैर्बलादिभिरुदीर्णतरप्रमोदैः सार्द्धं समेत्य भगवानरविन्दनेत्रः ।तां रात्रिमत्र निवसन् यमुनातटे स दावाग्निमुद्धतबलं च पपौ व्रजार्थे ॥ ४३॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V44
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = इत्थं सुरासुरगणैरविचिन्त्यदिव्यकर्माणि गोकुलगतेऽगणितोरुशक्तौ ।कुर्वत्यजे व्रजभुवामभवद् विनाश उग्राभिधादसुरतस्तरुरूपतोऽलम् ॥ ४४॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V45
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तद्गन्धतो नृपशुमुख्यसमस्तभूतान्यापुर्मृतिं बहुलरोगनिपीडितानि ।धातुर्वराज्जगदभावकृतैकबुद्धिर्वद्ध्यो न केनचिदसौ तरुरूपदैत्यः ॥ ४५॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V46
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = सङ्कर्षणेऽपि तदुदारविषानुविष्टे कृष्णो निजस्पर्शतस्तमपेतरोगम् ।कृत्वा बभञ्ज विषवृक्षममुं बलेन तस्यानुगैः सह तदाकृतिभिः समस्तैः ॥ ४६॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V47
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = दैत्यांश्च गोवपुष आत्तवरान् विरिञ्चान्मृत्यूज्झितानपि निपात्य ददाह वृक्षान् ।विक्रीड्य रामसहितो यमुनाजले स नीरोगमाशु कृतवान् व्रजमब्जनाभः ॥ ४७॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V48
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = सप्तोक्षणोऽतिबलवीर्ययुतानदम्यान् सर्वैर्गिरीशवरतो दितिजप्रधानान् ।हत्वा सुतामलभदाशु विभुर्यशोदाभ्रातुः स कुम्भकसमाह्वयिनोऽपि नीलाम् ॥ ४८॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V49
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = या पूर्वजन्मनि तपः प्रथमैव भार्या भूयासमित्यचरदस्य हि सङ्गमो मे ।स्यात् कृष्णजन्मनि समस्तवराङ्गनाभ्यः पूर्वं त्विति स्म तदिमां प्रथमं स आप ॥ ४९॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V50
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = अग्रे द्विजत्वत उपावहदेष नीलां गोपाङ्गना अपि पुरा वरमापिरे यत् ।संस्कारतः प्रथममेव सुसङ्गमो नो भूयात् तवेति परमाप्सरसः पुरा याः ॥ ५०॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V51
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तत्राथ कृष्णमवदन् सबलं वयस्याः पक्‍वानि तालसुफलान्यनुभोजयेति ।इत्यर्थितः सबल आप स तालवृन्दं गोपैर्दुरासदमतीव हि धेनुकेन ॥ ५१॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V52
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = विघ्नेशतो वरमवाप्य (स) सुदुष्टदैत्यो दीर्घायुरुत्तमबलः कदनप्रियोऽभूत् ।नित्योद्धतः स उत राममवेक्ष्य तालवृन्तात् फलानि गलयन्तमथाभ्यधावत् ।तस्य प्रहारमभिकाङ्क्षत आशु पृष्ठपादौ प्रगृह्य तृणराजशिरोऽहरत् सः ॥ ५२॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V53
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तस्मिन् हते खरतरे खररूपदैत्ये सर्वे खराश्च खरतालवनान्तरस्थाः ।प्रापुः खरस्वरतराः खरराक्षसारिं कृष्णं बलेन सहितं निहताश्च तेन ॥ ५३॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V54
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = सर्वान् निहत्य खररूपधरान् स दैत्यान् विघ्नेश्वरस्य वरतोऽन्यजनैरवध्यान् ।पक्‍वानि तालसुफलानि निजेषु चादाद् दुर्वारपौरुषगुणोद्भरितो रमेशः ॥ ५४॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V55
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = पक्षद्वयेन विहरत्स्वथ गोपकेषु दैत्यः प्रलम्ब इति कंसविसृष्ट आगात् ।कृष्णस्य पक्षिषु जयत्स्वथ राममेत्य पापः पराजित उवाह तमुग्ररूपः ॥ ५५॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V56
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = भीतेन रोहिणिसुतेन हरिः स्तुतोऽसौ स्वाविष्टतामुपदिदेश बलाभिपूर्त्यै ।तेनैव पूरितबलोऽम्बरचारिणं तं पापं प्रलम्बमुरुमुष्टिहतं चकार ॥ ५६॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V57
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तस्मिन् हते सुरगणा बलदेवनाम रामस्य चक्रुरतितृप्तियुता हरिश्च ।वह्निं पपौ पुनरपि प्रदहन्तमुच्चैर्गोपांश्च गोगणमगण्यगुणार्णवोऽपात् ॥ ५७॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V58
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = कृष्णं कदाचिदतिदूरगतं वयस्या ऊचुः क्षुधाऽर्दिततरा वयमित्युदारम् ।सोऽप्याह सत्रमिह विप्रगणाश्चरन्ति तान् याचतेति परिपूर्णसमस्तकामः ॥ ५८॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V59
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तान् प्राप्य काममनवाप्य पुनश्च गोपाः कृष्णं समापुरथ तानवदत् स देवः ।पत्नीः समर्थयत मद्वचनादिति स्म चक्रुश्च ते तदपि ता भगवन्तमापुः ॥ ५९॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V60
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = ताः षड्विधान्नपरिपूर्णकराः समेताः प्राप्ता विसृज्य पतिपुत्रसमस्तबन्धून् ।आत्मार्चनैकपरमा विससर्ज देहं एका पतिप्रविधुता पदमाप विष्णोः ॥ ६०॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V61
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = भुक्त्वाऽथ गोपसहितो भगवांस्तदन्नं रेमे च गोकुलमवाप्य समस्तनाथः ।आज्ञातिलङ्घनकृतेः स्वकृतापराधात् पश्चात् सुतप्तमनसोऽप्यभवन् स्म विप्राः ॥ ६१॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V62
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = कृष्णोऽथ वीक्ष्य पुरुहूतमहप्रयत्नं गोपान् न्यवारयदविस्मरणाय तस्य ।मा मानुषोऽयमिति मामवगच्छतात्स इत्यव्ययोऽस्य विदधे महभङ्गमीशः ॥ ६२॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V63
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = गोपांश्च तान् गिरिमहोऽस्मदुरुस्वधर्म इत्युक्तिसच्छलत आत्ममहेऽवतार्य ।भूत्वाऽतिविस्तृततनुर्बुभुजे बलिं स नानाविधान्नरसपानगुणैः सहैव ॥ ६३॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V64
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = इन्द्रोऽथ विस्मृतरथाङ्गधरावतारो मेघान् समादिशदुरूदकपूगवृष्ट्यै ।ते प्रेरिताः सकलगोकुलनाशनाय धारा वितेरुरुनागकरप्रकाराः ॥ ६४॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V65
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = ताभिर्निपीडितमुदीक्ष्य स कञ्जनाभः सर्वं व्रजं गिरिवरं प्रसभं दधार ।वामेन कञ्जदलकोमलपाणिनैव तत्राखिलाः प्रविविशुः पशुषाः स्वगोभिः ॥ ६५॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V66
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = वृष्ट्वोरुवार्यथ निरन्तरसप्तरात्रं त्रातं समीक्ष्य हरिणा व्रजमश्रमेण ।शक्रोऽनुसंस्मृतसुरप्रवरावतारः पादाम्बुजं यदुपतेः शरणं जगाम ॥ ६६॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V67
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तुष्टाव चैनमुरुवेदशिरोगताभिर्गीर्भिः सदाऽगणितपूर्णगुणार्णवं तम् ।गोभृद् गुरुं हरगुरोरपि गोगणेन युक्तः सहस्रगुरगाधगुमग्र्यमग्र्यात् ॥ ६७॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V68
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = त्वत्तो जगत् सकलमाविरभूदगण्यधाम्नस्त्वमेव परिपासि समस्तमन्ते ।अत्सि त्वयैव जगतोऽस्य हि बन्धमोक्षौ न त्वत्समोऽस्ति (कुतश्चित्) कुहचित् परिपूर्णशक्ते ॥ ६८॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V69
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = क्षन्तव्यमेव भवता मम बाल्यमीश त्वत्संश्रयोऽस्मि हि सदेत्यभिवन्दितोऽजः ।क्षान्तं सदैव भवतस्तव शिक्षणाय पूजापहारविधिरित्यवदद् रमेशः ॥ ६९॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V70
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = गोविन्दमेनमभिषिच्य स गोगणेशो गोभिर्जगाम गुणपूर्णममुं प्रणम्य ।गोपैर्गिराम्पतिरपि प्रणतोऽभिगम्य गोवर्द्धनोद्धरणसङ्गतसंशयैः सः ॥ ७०॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V71
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = कृष्णं ततः प्रभृति गोपगणा व्यजानन् नारायणोऽयमिति गर्गवचश्च नन्दात् ।नारायणस्य सम इत्युदितं निशम्य पूजां च चक्रुरधिकामरविन्दनेत्रे ॥ ७१॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V72
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = स्कन्दादुपात्तवरतो मरणादपेतं दृष्ट्वा च रामनिहतं बलिनं प्रलम्बम् ।चक्रुर्विनिश्चयममुष्य सुराधिकत्वे गोपा अथास्य विदधुः परमां च पूजाम् ॥ ७२॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V73
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = कात्यायनीव्रतपराः स्वपतित्वहेतोः कन्या उवाह भगवानपराश्च गोपीः ।अन्यैर्धृता अयुगबाणशराभिनुन्नाः प्राप्ता निशास्वरमयच्छशिराजितासु ॥ ७३॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V74
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तास्वत्र तेन जनिता दशलक्षपुत्रा नारायणाह्वययुता बलिनश्च गोपाः ।सर्वेऽपि दैवतगणा भगवत्सुतत्वमाप्तुं धरातलगता हरिभक्तिहेतोः ॥ ७४॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V75
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तास्तत्र पूर्ववरदानकृते रमेशो रामाद्(रामा) द्विजत्वगमनादपि पूर्वमेव ।सर्वा निशास्वरमयत् समभीष्टसिद्धिचिन्तामणिर्हि भगवानशुभैरलिप्तः ॥ ७५॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V76
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = सम्पूर्णचन्द्रकरराजितसद्रजन्यां वृन्दावने कुमुदकुन्दसुगन्धवाते ।श्रुत्वा मुकुन्दमुखनिस्सृतगीतसारं गोपाङ्गना मुमुहुरत्र ससार यक्षः ॥ ७६॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V77
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = रुद्रप्रसादकृतरक्ष उतास्य सख्युर्भृत्यो बली खलतरोऽपिच शङ्खचूडः ।ताः कालयन् भगवतस्तलताडनेन मृत्युं जगाम मणिमस्य जहार कृष्णः ॥ ७७॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V78
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = नाम्नाऽप्यरिष्ट उरुगायविलोमचेष्टो गोष्ठं जगाम वृषभाकृतिरप्यवध्यः ।शम्भोर्वरादनुगतश्च सदैव कंसं गां भीषयन्तममुमाह्वयदाशु कृष्णः ॥ ७८॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V79
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = सोऽप्याससाद हरिमुग्रविषाणकोटिमग्रे निधाय जगृहेऽस्य विषाणमीशः ।भूमौ निपात्य च वृषासुरमुग्रवीर्यं यज्ञे यथा पशुममारयदग्र्यशक्तिः ॥ ७९॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V80
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = केशी (च) तु कंसविहितस्तुरगस्वरूपो गिर्यात्मजावरमवाप्य सदा विमृत्युः ।पापः स केशवमवाप मुखेऽस्य बाहुं प्रावेशयत् स भगवान् ववृधेऽथ देहे ॥ ८०॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V81
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तत्खादनाय कुमतिः स कृतप्रयासः शीर्णास्यदन्तदशनच्छदरुद्धवायुः ।(दीर्णः) शीर्णः पपात च मृतो हरिरप्यशेषैर्ब्रह्मेशशक्रदिनकृत्प्रमुखैः स्तुतोऽभूत् ॥ ८१॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V82
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = व्योमश्च नाम मयसूनुरजप्रसादाल्लब्धायुतायुरखिलान् विदधे बिले सः ।तं श्रीपतिः सुरपतिः पशुवद् विशस्य निःसारितान् बिलमुखादखिलांश्चकार ॥ ८२॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V83
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = कुर्वत्यनन्यविषयाणि दुरन्तशक्तौ कर्माणि गोकुलगतेऽखिललोकनाथे ।कंसाय सर्वमवदत् सुरकार्यहेतोर्ब्रह्माङ्कजो मुनिरकारि यदीशपित्रा ॥ ८३॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V84
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = श्रुत्वाऽतिकोपरभसोच्चलितः स कंसो बद्ध्वा सभार्यमथ शूरजमुग्रकर्मा ।अक्रूरमाश्वदिशदानयनाय विष्णो रामान्वितस्य सह गोपगणै रथेन ॥ ८४॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V85
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = संसेवनाय स हरेरभवत् पुरैव नाम्ना किशोर इति यः सुरगायकोऽभूत् ।स्वायम्भुवस्य च मनोः परमांशयुक्त आवेशयुक् कमलजस्य बभूव विद्वान् ॥ ८५॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V86
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = सोऽक्रूर इत्यभवदुत्तमपूज्यकर्मा वृष्णिष्वथाऽस स हि भोजपतेश्च मन्त्री ।आदिष्ट एव जगदीश्वरदृष्टिहेतोरानन्दपूर्णसुमना अभवत् कृतार्थः ॥ ८६॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V87
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = आरुह्य तद्रथवरं भगवत्पदाब्जमब्जोद्भवप्रणतमन्तरमन्तरेण ।सञ्चिन्तयन् पथि जगाम स गोष्ठमाराद् दृष्ट्वा पदाङ्कितभुवं मुमुदे परस्य ॥ ८७॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V88
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = सोऽचेष्टतात्र जगदीशितुरङ्गसङ्गलब्धोच्चयेन निखिलाघविदारणेषु ।पांसुष्वजेशपुरुहूतमुखोच्चविद्युद्भ्राजत्किरीटमणिलोचनगोचरेषु ॥ ८८॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V89
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = सोऽपश्यताथ जगदेकगुरुं समेतमग्रोद्भवेन भुवि गा अपि दोहयन्तम् ।आनन्दसान्द्रतनुमक्षयमेनमीक्ष्य हृष्टः पपात पदयोः पुरुषोत्तमस्य ॥ ८९॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V90
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = उत्थाप्य तं यदुपतिः सबलो गृहं स्वं नीत्वोपचारमखिलं प्रविधाय तस्मिन् ।नित्योदिताक्षयचिदप्यखिलं स तस्माच्छुश्राव लोकचरितानुविडम्बनेन ॥ ९०॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V91
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = श्रुत्वा स कंसहृदि संस्थितमब्जनाभः प्रातस्तु गोपसहितो रथमारुरोह ।रामश्वफल्कतनयाभियुतो जगाम यानेन तेन यमुनातटमव्ययात्मा ॥ ९१॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V92
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = संस्थाप्य तौ रथवरे जगताऽभिवन्द्यौ श्वाफल्किराश्ववततार यमस्वसारम् ।स्नात्वा स तत्र विधिनैव कृताघमर्षः शेषासनं परमपूरुषमत्र चैक्षत् ॥ ९२॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V93
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = नित्यं हि शेषमभिपश्यति सिद्धमन्त्रो दानेश्वरः स तु तदा ददृशे हरिं च ।अग्रे हि बालतनुमत्र समीक्ष्य कृष्णं किं नास्ति यान इति यानमुखो बभूव ॥ ९३॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V94
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तत्रापि कृष्णमभिवीक्ष्य पुनर्निमज्य शेषोरुभोगशयनं परमं ददर्श ।ब्रह्मेशशक्रमुखदेवमुनीन्द्रवृन्दसंवन्दिताङ्घ्रियुगमिन्दिरया समेतम् ॥ ९४॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V95
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = स्तुत्वा वरस्तुतिभिरव्ययमब्जनाभं सोऽन्तर्हिते भगवति स्वकमारुरोह ।यानं च तेन सहितो भगवान् जगाम सायं पुरीं सहबलो मधुरामनन्तः ॥ ९५॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V96
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = अग्रेऽथ दानपतिमक्षयपौरुषोऽसावीशो विसृज्य सबलः सहितो वयस्यैः ।द्रष्टुं पुरीमभिजगाम नरेन्द्रमार्गे पौरैः कुतूहलयुतैरभिपूज्यमानः ॥ ९६॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V97
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = आसाद्य कुञ्जरगतं रजकं ययाचे वस्त्राणि कंसदयितं गिरिजावरेण ।मृत्यूज्झितं सपदि तेन दुरुक्तिविद्धः पापं कराग्रमृदितं व्यनयद् यमाय ॥ ९७॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V98
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = हत्वा तमक्षतबलो भगवान् प्रगृह्य वस्त्राणि चाऽत्मसमितानि बलस्य चादात् ।दत्वाऽपराणि सखिगोपजनस्य शिष्टान्यास्तीर्य तत्र च पदं प्रणिधाय चागात् ॥ ९८॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V99
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = ग्राह्याऽपहेयरहितैकचिदात्मसान्द्रस्वानन्दपूर्णवपुरप्ययशोषहीनः ।लोकान् विडम्ब्य नरवत् समलक्तकाद्यैर्वप्त्रा विभूषित इवाभवदप्रमेयः ॥ ९९॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V100
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = मालामवाप्य च सुदामत आत्मतन्त्रस्तावक्षयोऽनुजगृहे निजपार्षदौ हि ।पूर्वं विकुण्ठसदनाद्धरिसेवनाय प्राप्तौ भुवं मृजनपुष्पकरौ पुराऽपि ॥ १००॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V101
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = सर्वेष्टपुष्टिमिह तत्र सरूपतां च कृष्णस्तयोर्वरमदादथ राजमार्गे ।गच्छन् ददर्श वनितां नरदेवयोग्यमादाय गन्धमधिकं कुटिलां व्रजन्तीम् ॥ १०१॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V102
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तेनार्थिता सपदि गन्धमदात् त्रिवक्रा तेनाग्रजेन सहितो भगवान् लिलिम्पे ।तां चाऽश्वृजुत्वमनयत् स तयाऽर्थितोऽलमायामि कालत इति प्रहसन्नमुञ्चत् ॥ १०२॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V103
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = पूर्णेन्दुवृन्दनिवहाधिककान्तिकान्तसूर्यामितोरुपरमद्युतिसौख्यदेहः ।पीताम्बरः कनकभासुरगन्धमाल्यः शृङ्गारवारिधिरगण्यगुणार्णवोऽगात् ॥ १०३॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V104
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = प्राप्याथ चाऽयुधगृहं धनुरीशदत्तं कृष्णः प्रसह्य जगृहे सकलैरभेद्यम् ।कांसं स नित्यपरिपूर्णसमस्तशक्तिरारोप्य चैनमनुकृष्य बभञ्ज मध्ये ॥ १०४॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V105
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तस्मिन् सुरासुरगणैरखिलैरभेद्ये भग्ने बभूव जगदण्डविभेदभीमः ।शब्दः स येन निपपात भुवि प्रभग्नसारोऽसुरो धृतियुतोऽपि तदैव कंसः ॥ १०५॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V106
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = आदिष्टमप्युरुबलं भगवान् स तेन सर्वं निहत्य सबलः प्रययौ पुनश्च ।नन्दादिगोपसमितिं हरिरत्र रात्रौ भुक्त्वा पयोऽन्वितशुभान्नमुवास कामम् ॥ १०६॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V107
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = कंसोऽप्यतीव भयकम्पितहृत्सरोजः प्रातर्नरेन्द्रगणमध्यगतोऽधिकोच्चम् ।मञ्चं विवेश सह जानपदैश्च पौरैर्नानाऽनुमञ्चकगतैर्युवतीसमेतैः ॥ १०७॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V108
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = संस्थाप्य नागमुरुरङ्गमुखे कुवल्यापीडं गिरीन्द्रसदृशं करिसादियुक्तम् ।चाणूरमुष्टिकमुखानपि मल्लवीरान् रङ्गे निधाय हरिसंयमनं किलैच्छत् ॥ १०८॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V109
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = अक्षोहिणी गणितमस्य बलं च विंशदासीदसह्यमुरुवीर्यमनन्यवध्यम् ।शम्भोर्वरादपि च तस्य सुनीथनामा यः पूर्वमास वृक इत्यसुरोऽनुजोऽभूत् ॥ १०९॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V110
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = सप्तानुजा अपि हि तस्य पुरातना ये सर्वेऽपि कंसपृतनासहिताः स्म रङ्गे ।तस्थुः सराममभियान्तमुदीक्ष्य कृष्णमात्तायुधा युधि विजेतुमजं सुपापाः ॥ ११०॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V111
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = कृष्णोऽपि सूर उदिते सबलो वयस्यैः सार्द्धं जगाम वररङ्गमुखं सुरेशैः ।संस्तूयमान उरुविक्रम आसुराणां निर्मूलनाय सकळाचलितोरुशक्तिः ॥ १११॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V112
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = आयन् जगद्गुरुतमो बलिनं गजेन्द्रं रुद्रप्रसादपरिरक्षितमाश्वपश्यत् ।(दुष्टोरुरङ्ग) दृष्ट्वोरुरङ्गमुखसंस्थितमीक्ष्य चैभ्यं पापापयाहि नचिरादिति वाचमूचे ॥ ११२॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V113
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = क्षिप्तः स ईश्वरतमेन गिरीशलब्धाद् दृप्तो वराज्जगति सर्वजनैरवध्यः ।नागं त्ववध्यमभियापयते ततोऽग्रे पापो दुरन्तमहिमं प्रति वासुदेवम् ॥ ११३॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V114
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = विक्रीड्य तेन करिणा भगवान् स किञ्चिद्धस्ते प्रगृह्य विनिकृष्य निपात्य भूमौ ।कुम्भे पदं प्रतिनिधाय विषाणयुग्ममुत्कृष्य हस्तिपमहन् निपपात सोऽपि ॥ ११४॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V115
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = नागं ससादिनमवध्यमसौ निहत्य स्कन्धे विषाणमवसज्य सहाग्रजेन ।नागेन्द्रसान्द्रमदबिन्दुभिरञ्चिताङ्गः पूर्णात्मशक्तिरमलः प्रविवेश रङ्गम् ॥ ११५॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V116
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = विष्टे जगद्गुरुतमे बलवीर्यमूर्तौ रङ्गं मुमोद च शुशोष जनोऽखिलोऽत्र ।कञ्जं तथाऽपि कुमुदं च यथैव सूर्य उद्यत्यजेऽनुभविनो विपरीतकाश्च ॥ ११६॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V117
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = रङ्गप्रविष्टमभिवीक्ष्य जगाद मल्लः कंसप्रियार्थमभिभाष्य जगन्निवासम् ।चाणूर इत्यभिहितो जगतामवध्यः शम्भुप्रसादत इदं शृणु माधवेति ॥ ११७॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V118
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = राजैव दैवतमिति प्रवदन्ति विप्रा राज्ञः प्रियं कृतवतः परमा हि सिद्धिः ।योत्स्याव तेन नृपतिप्रियकाम्यया वां रामोऽभियुद्ध्यतु बली सह मुष्टिकेन ॥ ११८॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V119
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = इत्युक्त आह भगवान् (अपहासपूर्वं) परिहासपूर्वमेवं भवत्विति स तेन तदाऽभियातः ।सन्दर्श्य दैवतपतिर्युधि मल्ललीलां मौहूर्तिकीमथ पदोर्जगृहे स्वशत्रुम् ॥ ११९॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V120
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = उत्क्षिप्य तं गगनगं गिरिसन्निकाशमुद्भ्राम्य चाथ शतशः कुलिशक्षताङ्गम् (कुलिशाक्षताङ्गम्) ।आविद्ध्य दुर्धरबलो भुवि निष्पिपेष चूर्णीकृतः स निपपात यथा गिरीन्द्रः ॥ १२०॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V121
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = कृष्णं च तुष्टुवुरथो दिवि देवसङ्घा मर्त्या भुवि प्रवरमुत्तमपूरुषाणाम् ।तद्वद् बलस्य दृढमुष्टिनिपिष्टमूर्धा भ्रष्टस्तदैव निपपात स मुष्टिकोऽपि ॥ १२१॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V122
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = कूटश्च कोसल उत च्छलनामधेयो द्वौ तत्र कृष्णनिहतावपरो बलेन ।कंसस्य ये त्ववरजाश्च सुनीथमुख्याः सर्वे बलेन निहताः परिघेण वीराः ॥ १२२॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V123
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = ताभ्यां हतानभिसमीक्ष्य निजान् समस्तान् कंसो दिदेश बलमक्षयमुग्रवीर्यम् ।रुद्रप्रसादकृतरक्षमवध्यमेतौ निस्सार्य दण्डमधिकं कुरुतेति पापः ॥ १२३॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V124
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = श्रुत्वैव राजवचनं बलमक्षयं तदक्षोहिणीदशकयुग्ममनन्तवीर्यम् ।कृष्णं चकार विविधास्त्रधरं स्वकोष्ठे सिंहं यथा किल सृगालबलं समेतम् ॥ १२४॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V125
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = जानन्नपीश्वरमनन्तबलं महेन्द्रः कृष्णं रथं निजमयापयदायुधाढ्यम् ।शुश्रूषणाय परमस्य यथा समुद्रमर्घ्येण पूरयति पूर्णजलं जनोऽयम् ॥ १२५॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V126
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = स्वस्यन्दनं तु भगवान् स महेन्द्रदत्तमारुह्य सूतवरमातलिसङ्गृहीतम् ।नानायुधोग्रकिरणस्तरणिर्यथैव ध्वान्तं व्यनाशयदशेषत आशु सैन्यम् ॥ १२६॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V127
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = निःशेषतो विनिहते स्वबले स कंसश्चर्मासिपाणिरभियातुमियेष कृष्णम् ।तावत् तमेव भगवन्तमभिप्रयान्तमुत्तुङ्गमञ्चशिरसि प्रददर्श वीरम् ॥ १२७॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V128
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तं श्येनवेगमभितः प्रतिसञ्चरन्तं निश्छिद्रमाशु जगृहे भगवान् प्रसह्य ।केशेषु चैनमभिभृश्य करेण वामेनोद्धृत्य दक्षिणकरेण जघान केऽस्य ॥ १२८॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V129
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = सञ्चालितेन मुकुटेन विकुण्डलेन कर्णद्वयेन विगताभरणोरसा च ।स्रस्ताम्बरेण जघनेन सुशोच्यरूपः कंसो बभूव नरसिंहकराग्रसंस्थः ॥ १२९॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V130
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = उत्कृष्य तं सुरपतिः परमोच्चमञ्चादन्यैरजेयमतिवीर्यबलोपपन्नम् ।अब्जोद्भवेशवरगुप्तमनन्तशक्तिर्भूमौ निपात्य स ददौ पदयोः प्रहारम् ॥ १३०॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V131
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = देहे तु योऽभवदमुष्य रमेशबन्धुर्वायुः स कृष्णतनुमाश्रयदन्यपापम् ।दैत्यं चकर्ष हरिरत्र शरीरसंस्थं पश्यत्सु कञ्जजमुखेषु सुरेष्वनन्तः ॥ १३१॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V132
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = द्वेषात् स सर्वजगदेकगुरोः स्वकीयैः पूर्वप्रमापितजनैः सहितः समस्तैः ।धात्र्यादिभिः प्रतिययौ कुमतिस्तमोऽन्धमन्येऽपि चैवमुपयान्ति हरावभक्ताः ॥ १३२॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V133
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = नित्यातिदुःखमनिवृत्ति सुखव्यपेतमन्धं तमो नियतमेति हरावभक्तः ।भक्तोऽपि कञ्जजगिरीशमुखेषु सर्वधर्मार्णवोऽपि निखिलागमनिर्णयेन ॥ १३३॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V134
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = यो वेत्ति निश्चितमतिर्हरिमब्जजेशपूर्वाखिलस्य जगतः सकलेऽपि काले ।सृष्टिस्थितिप्रळयमोक्षदमात्मतन्त्रं लक्ष्म्या अपीशमतिभक्तियुतः स मुच्येत् ॥ १३४॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V135
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तस्मादनन्तगुणपूर्णममुं रमेशं निश्चित्य दोषरहितं परयैव भक्त्या ।विज्ञाय दैवतगणांश्च यथाक्रमेण भक्ता हरेरिति सदैव भजेत धीरः ॥ १३५॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V136
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = निहत्य कंसमोजसा विधातृशम्भुपूर्वकैः ।स्तुतः प्रसूनवर्षिभिर्मुमोद केशवोऽधिकम् ॥ १३६॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V137
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = सदैव मोदरूपिणो मुदोक्तिरस्य लौकिकी ।यथोदयो रवेर्भवेत् सदोदितस्य लोकतः ॥ १३७॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C13_S01_V138
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C13
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = अनन्तचित्सुखार्णवः सदोदितैकरूपकः ।समस्तदोषवर्जितो हरिर्गुणात्मकः सदा ॥ १३८॥
}}
 
{{Bhashyam
| verse_id = MBTN_C13_S01
| id      = MBTN_C13_S01_author-note
| text    =
इति श्रीमदानन्दतीर्थभगवत्पादाचार्यविरचिते श्रीमहाभारततात्पर्यनिर्णये कंसवधो नाम त्रयोदशोऽध्यायः
}}
 
 
[[Category:Mahabharatatatparyanirnaya]]

Latest revision as of 06:47, 13 April 2026

Redirect to:

Retrieved from "https://grantha.io/index.php?title=Mahabharatatatparyanirnaya/C13/S1&oldid=4428"