Jump to content

Bhagavatatatparyanirnaya/C10/S14: Difference between revisions

From Grantha
Imported from pramati-sarvamoola XML (grantha.io importer v3)
Imported from pramati-sarvamoola XML (grantha.io importer v3)
Tag: New redirect
 
Line 1: Line 1:
== चतुर्दशोऽध्यायः ==
#REDIRECT [[Bhagavatatatparyanirnaya#BTN_C10_S14]]
{{Adhyaya
| document_id  = BTN
| chapter_num  = 10
| title        = चतुर्दशोऽध्यायः
}}{{VerseBlock
| verse_id      = BTN_C10_S14_V34
| document_id  = BTN
| chapter_id    = BTN_C10
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = अनुग्रहोऽयं भवता कृतो हि नो
| verse_line2  = दण्डोऽसतां ते खलु कल्मषापहः ।
| verse_line3  = यद् दन्दशूकत्वममुष्य देहिनः
| verse_line4  = क्रोधोऽपि तेऽनुग्रह एव सम्मतः ॥ ३४ ॥
| commentary1  = bhagavatatatparyanirnaya
}}
 
{{Bhashyam
| verse_id = BTN_C10_S14_V34
| id      = BTN_C10_S14_V34_B1
| text    =
'दण्डोऽपि भगवच्चीर्णो ममैषोऽनुग्रहः स्मृतः ।
इति भक्त्या चिन्तयतां शुभकारी भवत्यलम् ।
तत्रापि कुर्वतां द्वेषं तमः प्राप्त्यै तथा भवेत्''॥ इति च ॥ ३४ ॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = BTN_C10_S14_V37
| document_id  = BTN
| chapter_id    = BTN_C10
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = न नाकपृष्ठं न च पारमेष्ठ्यं
| verse_line2  = न सार्वभौमं न रसाधिपत्यम् ।
| verse_line3  = न योगसिद्धीरपुनर्भवं वा
| verse_line4  = वाञ्छन्ति त्वत्पादरजःप्रपन्नाः ॥ ३७ ॥
| commentary1  = bhagavatatatparyanirnaya
}}
 
{{Bhashyam
| verse_id = BTN_C10_S14_V37
| id      = BTN_C10_S14_V37_B1
| text    =
'अपुनर्भवमात्रात्तु हरिसामीप्यमुत्तमम् ।
तत्रापि स्पर्शयोग्यत्वं यथा वेदविदो विदुः''॥ इति पाद्मे ॥ ३७ ॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = BTN_C10_S14_V39
| document_id  = BTN
| chapter_id    = BTN_C10
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = नमस्तुभ्यं भगवते पुरुषाय महात्मने ।
| verse_line2  = भूतावासाय भूताय पराय परमात्मने ॥ ३९ ॥
| commentary1  = bhagavatatatparyanirnaya
}}
 
{{Bhashyam
| verse_id = BTN_C10_S14_V39
| id      = BTN_C10_S14_V39_B1
| text    =
भूताय सर्वदा विद्यमानाय ॥ ३९ ॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = BTN_C10_S14_V40
| document_id  = BTN
| chapter_id    = BTN_C10
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = ज्ञानविज्ञाननिधये ब्रह्मणेऽनन्तशक्तये ।
| verse_line2  = अगुणायाविकाराय नमस्तेऽप्राकृताय च ॥ ४० ॥
| commentary1  = bhagavatatatparyanirnaya
}}
 
{{Bhashyam
| verse_id = BTN_C10_S14_V40
| id      = BTN_C10_S14_V40_B1
| text    =
अप्राकृताय ॥ ४० ॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = BTN_C10_S14_V41
| document_id  = BTN
| chapter_id    = BTN_C10
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = कालाय कालनाभाय कालावयवसाक्षिणे ।
| verse_line2  = विश्वाय तदुपद्रष्टे्रे तत्कर्त्रे विश्वहेतवे ॥ ४१ ॥
| commentary1  = bhagavatatatparyanirnaya
}}
 
{{Bhashyam
| verse_id = BTN_C10_S14_V41
| id      = BTN_C10_S14_V41_B1
| text    =
कालनाभाय कालाश्रयाय ।
'विश्वस्य तदधीनत्वाद्विश्वं विष्णुरुदीर्यते ।
मूलहेतुत्वतो हेतुः कर्ता प्रातिस्विकं कृतेः''॥ इत्याग्नेये ॥ ४१ ॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = BTN_C10_S14_V46
| document_id  = BTN
| chapter_id    = BTN_C10
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = नमो गुणप्रदीपाय गुणात्मस्थोदयाय च ।
| verse_line2  = गुणप्रत्युपलक्ष्याय गुणद्रष्टे्र स्वसंविदे ॥ ४६ ॥
| commentary1  = bhagavatatatparyanirnaya
}}
 
{{Bhashyam
| verse_id = BTN_C10_S14_V46
| id      = BTN_C10_S14_V46_B1
| text    =
गुणप्रदीपाय गुणज्ञापकाय । गुणात्मस्थोदयाय गुणात्मिका प्रकृतिः तस्यां स्थित उदयस्वरूपो हरिः ॥ ४६ ॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = BTN_C10_S14_V48
| document_id  = BTN
| chapter_id    = BTN_C10
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = परावरगतिज्ञाय सर्वाध्यक्षाय ते नमः ।
| verse_line2  = अविश्वाय च विश्वाय तद्द्रष्ट्रे विश्वहेतवे ॥ ४८ ॥
| commentary1  = bhagavatatatparyanirnaya
}}
 
{{Bhashyam
| verse_id = BTN_C10_S14_V48
| id      = BTN_C10_S14_V48_B1
| text    =
अविश्वाय जीवेभ्योऽन्यस्मै ।
'शरीरेषु प्रविष्टत्वाद्विश्वो जीव उदीर्यते ।
जीवस्य तदधीनत्वाद्विश्वो विष्णुरिति स्मृतः ।
तस्योत्पत्त्यादिहेतुत्वाद्विश्वहेतुश्च कीर्त्यते''॥ इति मात्स्ये ॥ ४८ ॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = BTN_C10_S14_V49
| document_id  = BTN
| chapter_id    = BTN_C10
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = त्वं ह्यस्य जन्मस्थितिसंयमान् विभो
| verse_line2  = गुणैरनीहोऽकृतकालशक्तिधृक् ।
| verse_line3  = तस्मात् स्वभावात् प्रतिबोधयस्व नः
| verse_line4  = समीक्षयाऽमोघविहार ईहसे ॥ ४९ ॥
| commentary1  = bhagavatatatparyanirnaya
}}
 
{{Bhashyam
| verse_id = BTN_C10_S14_V49
| id      = BTN_C10_S14_V49_B1
| text    =
'हरेः स्वरूपशक्तिर्या कालशक्तिरुदीर्यते ।
सदा सर्वगुणात्मत्वाद्दुर्गा वाप्यवरा ततः ॥
सर्वसंहारकारित्वाद्वायुः सर्वस्य जीवनात् ।
कालाभिमानिनावेतौ दुर्गा वायुश्च कीर्तितातौ''॥ इति प्रकाशंहितायाम् ॥ ४९ ॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = BTN_C10_S14_V50
| document_id  = BTN
| chapter_id    = BTN_C10
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तस्यैव तेऽमूस्तनवस्त्रिलोक्यां
| verse_line2  = शान्ता अशान्ता उत मूढयोनयः ।
| verse_line3  = शान्ताः प्रियास्ते ह्यधुनाऽवितुः सतां
| verse_line4  = स्थातुश्च ते कर्मपरीप्सयेहतः ॥ ५० ॥
| commentary1  = bhagavatatatparyanirnaya
}}
 
{{Bhashyam
| verse_id = BTN_C10_S14_V50
| id      = BTN_C10_S14_V50_B1
| text    =
'अन्तःप्रियं बहिश्चेति द्विधा प्रियमुदाहृतम् ।
अन्तःप्रिया हरेः सन्तः सर्वं चापि बहिः प्रियम् ॥
असन्तश्चापि संहार ईषदन्तःप्रिया इव ।
तदपेक्षया तथा सन्तो विशेषान्तःप्रिया स्थिता''॥ इति षाड्गुण्ये ।
'सुखान्तं प्राप्नुयुर्यस्माद्देवाः शान्ता उदाहृताः ।
अशान्ता मानुषाः प्रोक्ता विमूढा आसुरा मताः ॥"इति प्रकाशसंहितायाम् ।
कर्मपरीप्सया कर्मप्रवर्तनार्थम् । सर्वशरीरेषु स्थातुः । ईहतः प्राणस्य सकाशात् । प्राणसकाशाद्धि कर्म प्रवर्तनमिच्छति भगवान् ।
'वायोः सकाशाज्जगतः प्रवृत्तिं कारयत्यजः ।
प्राणप्राणमतः प्राहुर्विष्णुं वायोरपि प्रभुम्''॥ इति च ॥ ५० ॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = BTN_C10_S14_V57
| document_id  = BTN
| chapter_id    = BTN_C10
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = त्वया सृष्टमिदं विश्वं धातुर्गुणविसर्जनम् ।
| verse_line2  = नानास्वभाववीर्यौजोयोनिबीजाशयाकृति ॥ ५७ ॥
| commentary1  = bhagavatatatparyanirnaya
}}
 
{{Bhashyam
| verse_id = BTN_C10_S14_V57
| id      = BTN_C10_S14_V57_author-note
| text    =
॥ इति श्रीमदानन्दतीर्थभगवत्पादाचार्यविरचिते श्रीभागवततात्पर्यनिर्णये दशमस्कन्धे चतुर्दशोऽध्यायः ॥
}}
 
{{Bhashyam
| verse_id = BTN_C10_S14_V57
| id      = BTN_C10_S14_V57_B1
| text    =
धातुर्गुणविसर्जनम् । हिरण्यगर्भसकाशाद्गुणभूता सृष्टिरस्य जगतः । प्राधान्येन विष्णोरेव ।
'विष्णुः प्रधानतः स्रष्टा गुणस्रष्टा चतुर्मुखः''। इति नारदीये ॥५७॥
}}
 
 
[[Category:Bhagavatatatparyanirnaya]]

Latest revision as of 06:44, 13 April 2026