Jump to content

Bhagavatatatparyanirnaya/C3/S21: Difference between revisions

From Grantha
Imported from pramati-sarvamoola XML (grantha.io importer v3)
Imported from pramati-sarvamoola XML (grantha.io importer v3)
Tag: New redirect
 
Line 1: Line 1:
== एकविंशोऽध्यायः ==
#REDIRECT [[Bhagavatatatparyanirnaya#BTN_C03_S21]]
{{Adhyaya
| document_id  = BTN
| chapter_num  = 3
| title        = एकविंशोऽध्यायः
}}{{VerseBlock
| verse_id      = BTN_C03_S21_V12
| document_id  = BTN
| chapter_id    = BTN_C03
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = मैत्रेय उवाच–
| verse_line2  = दैवेन दुर्वितर्क्येण परेणानिमिषेण च ।
| verse_line3  = जातक्षोभाद् भगवतो महानासीद् गुणत्रयात् ॥ १२ ॥
| commentary1  = bhagavatatatparyanirnaya
}}
 
{{Bhashyam
| verse_id = BTN_C03_S21_V12
| id      = BTN_C03_S21_V12_B1
| text    =
'सृष्टौ लये तारतम्यं देवानां ज्ञायते स्फुटम् ।
तारतम्यपरिज्ञाने महातात्पर्यमिष्यते ॥
अतस्तद्बहुशस्तूक्तमन्यच्चैतत्प्रकाशकम्''॥ इति वामने ।
'महतो ब्रह्मवायू च तद्भार्ये चाभिमानिनः ।
अहमः शेषवीन्द्रौ च रुद्रेन्द्रौ कामतत्स्त्रियः ॥
मनसस्त्वनिरुद्धश्च चन्द्रश्चान्ये यथोदितम् ।
एवं क्रमो व्यत्ययस्तु सूक्ष्मस्थूलविभेदतः ॥
सृष्टौ गुणे च ज्ञानादौ मुक्तिस्थे वाप्ययं क्रमः ।
नियमेनान्यथोक्तिस्तु मोहायासुरजन्मनाम्''॥ इति वाराहे ॥ १२ ॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = BTN_C03_S21_V13
| document_id  = BTN
| chapter_id    = BTN_C03
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = रजः प्रधानान्महतस्त्रिलिङ्गो दैवचोदितात् ।
| verse_line2  = जातः ससर्ज भूतादिर्वियदादीनि पञ्च च ॥ १३ ॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = BTN_C03_S21_V15
| document_id  = BTN
| chapter_id    = BTN_C03
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = सोऽशयिष्टाधिसलिल आण्डकोशो निरात्मकः ।
| verse_line2  = साग्रं वै वर्षसाहस्रमन्ववात्सीत् तमीश्वरः ॥ १५ ॥
| commentary1  = bhagavatatatparyanirnaya
}}
 
{{Bhashyam
| verse_id = BTN_C03_S21_V15
| id      = BTN_C03_S21_V15_B1
| text    =
निरात्मकः न व्यक्तस्तत्रात्मा ॥ १५ ॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = BTN_C03_S21_V17
| document_id  = BTN
| chapter_id    = BTN_C03
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = सोऽनुविष्टो भगवता यः शेते सलिलाशये ।
| verse_line2  = लोकसंस्थां यथापूर्वं निर्ममे संस्थया स्वया ॥ १७ ॥
| commentary1  = bhagavatatatparyanirnaya
}}
 
{{Bhashyam
| verse_id = BTN_C03_S21_V17
| id      = BTN_C03_S21_V17_B1
| text    =
संस्थया स्वया भगवति स्थितसामर्थ्येन ॥ १७ ॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = BTN_C03_S21_V21
| document_id  = BTN
| chapter_id    = BTN_C03
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = देवस्तानाह संविग्नो मा मा जक्षत रक्षत ।
| verse_line2  = अहो मे यक्षरक्षांसि प्रजा यूयं भविष्यथ ॥ २१ ॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = BTN_C03_S21_V22
| document_id  = BTN
| chapter_id    = BTN_C03
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = देवताः प्रभया या या दिव्याः प्रमुखतोऽसृजत् ।
| verse_line2  = तेऽहार्षुर्देवयन्तोऽपि विसृष्टां तां प्रभामहः ॥ २२ ॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = BTN_C03_S21_V23
| document_id  = BTN
| chapter_id    = BTN_C03
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = देवोऽदेवान् जघनतः सृजति स्मातिलोलुपान् ।
| verse_line2  = त एनं लोलुपतया मैथुनायाभिपेदिरे ॥ २३ ॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = BTN_C03_S21_V24
| document_id  = BTN
| chapter_id    = BTN_C03
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = ततो हसन् स भगवानसुरैर्निरपत्रपैः ।
| verse_line2  = अन्वीयमानस्तरसा क्रुद्धो भीतः परापतत् ॥ २४ ॥
| commentary1  = bhagavatatatparyanirnaya
}}
 
{{Bhashyam
| verse_id = BTN_C03_S21_V24
| id      = BTN_C03_S21_V24_B1
| text    =
'जानन्नपि समर्थोऽपि क्वचिद्ब्रह्मा हरेः प््रिायम् ।
ज्ञात्वा करोति कर्माणि ह्यज्ञवच्चाप्यशक्तवत्''॥ इति च ॥ २१-२४ ॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = BTN_C03_S21_V28
| document_id  = BTN
| chapter_id    = BTN_C03
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = सोऽवधार्यास्य कार्पण्यं विविक्ताध्यात्मदर्शनः ।
| verse_line2  = विमुञ्चात्मतनुं घोरामित्युक्तो विमुमोच ह ॥ २८ ॥
| commentary1  = bhagavatatatparyanirnaya
}}
 
{{Bhashyam
| verse_id = BTN_C03_S21_V28
| id      = BTN_C03_S21_V28_B1
| text    =
'व्यसृजन्मलवद्देहं बाह्यं न तु निजं पुरा ।
ब्रह्मा तच्चाहरादित्वं प्राप देवादिदैवतम्''॥ इति कौर्मे ॥ २८ ॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = BTN_C03_S21_V42
| document_id  = BTN
| chapter_id    = BTN_C03
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = ऊर्जस्वन्तं मन्यमान आत्मानं भगवानजः ।
| verse_line2  = साध्यान् गणान् पितृगणान् परोक्षेणासृजत् प्रभुः ॥ ४२ ॥
| commentary1  = bhagavatatatparyanirnaya
}}
 
{{Bhashyam
| verse_id = BTN_C03_S21_V42
| id      = BTN_C03_S21_V42_B1
| text    =
'ऊर्जं सारान्नमुद्दिष्टं तद्देवपितृभक्षणम्''। इति ब्राह्मे ॥ ४२ ॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = BTN_C03_S21_V49
| document_id  = BTN
| chapter_id    = BTN_C03
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = स आत्मानं मन्यमानः कृतकृत्यमिवात्मभूः ।
| verse_line2  = तदा मनून् ससर्जान्ते मनसा लोकभावनान् ॥ ४९ ॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = BTN_C03_S21_V50
| document_id  = BTN
| chapter_id    = BTN_C03
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तेभ्यः स व्यसृजद् देहं परः पुरुष आत्मनः ।
| verse_line2  = तां दृष्ट्वा ये पुरा सृष्टाः प्रशशंसुः प्रजापतिम् ॥ ५० ॥
| commentary1  = bhagavatatatparyanirnaya
}}
 
{{Bhashyam
| verse_id = BTN_C03_S21_V50
| id      = BTN_C03_S21_V50_B1
| text    =
ये पुरा सृष्टा देवाः ।
'दृष्ट्वा तु पौरुषीं सृष्टिं देवाः सुकृतमूचिरे'' इति च ॥ ४९-५० ॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = BTN_C03_S21_V52
| document_id  = BTN
| chapter_id    = BTN_C03
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तपसा विद्यया युक्तो योगेन सुसमाधिना ।
| verse_line2  = आदावृषीन् हृषीकेशः ससर्जाभिमताः प्रजाः ॥ ५२ ॥
| commentary1  = bhagavatatatparyanirnaya
}}
 
{{Bhashyam
| verse_id = BTN_C03_S21_V52
| id      = BTN_C03_S21_V52_author-note
| text    =
॥ इति श्रीमदानन्दतीर्थभगवत्पादाचार्यविरचिते श्रीभागवततात्पर्यनिर्णये तृतीयस्कन्धे एकविंशोऽध्यायः ॥
}}
 
{{Bhashyam
| verse_id = BTN_C03_S21_V52
| id      = BTN_C03_S21_V52_B1
| text    =
'यत्रापि तु हरेर्नाम तदन्यत्र प्रयुज्यते ।
तदान्तरहरेस्तत्र गृहीतिर्नान्यथा भवेत् ॥
स्वातन्त्र्यादवरत्वं च परस्यापि प्रयुज्यते ।
स्थितस्यापि यथा राज्ञः स्वानां जयपराजयौ''॥ इति पाद्मे ॥
अतो हृषीकेशो ब्रह्मान्तर्यामी ॥ ५२ ॥
}}
 
 
[[Category:Bhagavatatatparyanirnaya]]

Latest revision as of 06:42, 13 April 2026