Jump to content

Bhagavatatatparyanirnaya/C4/S23: Difference between revisions

From Grantha
Imported from pramati-sarvamoola XML (grantha.io importer v3)
Imported from pramati-sarvamoola XML (grantha.io importer v3)
Line 3: Line 3:
| chapter_num  = 4
| chapter_num  = 4
| title        = त्रयोविंशोऽध्यायः
| title        = त्रयोविंशोऽध्यायः
}}
}}{{VerseBlock
{{VerseBlock
| verse_id      = BTN_C04_S23_V11
| verse_id      = BTN_C04_S23_V11
| document_id  = BTN
| document_id  = BTN
Line 20: Line 19:
| id      = BTN_C04_S23_V11_B1
| id      = BTN_C04_S23_V11_B1
| name    = Bhashyam
| name    = Bhashyam
| label    = Bhashyam
| text    =
| text    =
'आविर्भावतिरोभावौ ज्ञानस्य ज्ञानिनोऽपि तु ।अपेक्ष्याज्ञस्तथा ज्ञानमुत्पन्नमिति चोच्यते''॥ इति तन्त्रसारे ॥ ११ ॥
'आविर्भावतिरोभावौ ज्ञानस्य ज्ञानिनोऽपि तु
अपेक्ष्याज्ञस्तथा ज्ञानमुत्पन्नमिति चोच्यते''॥ इति तन्त्रसारे ॥ ११ ॥
}}
}}


Line 41: Line 40:
| id      = BTN_C04_S23_V12_B1
| id      = BTN_C04_S23_V12_B1
| name    = Bhashyam
| name    = Bhashyam
| label    = Bhashyam
| text    =
| text    =
'अपरोक्षतया वृत्तिज्ञानभेदनिरीक्षणम् ।स्वरूपज्ञानसंस्थित्या ज्ञानत्याग उदीर्यते ॥स्वरूपज्ञानतः सम्यग्रतिर्विष्णुकथासु च''॥ इति ब्रह्मतर्के ॥ १२ ॥
'अपरोक्षतया वृत्तिज्ञानभेदनिरीक्षणम्
स्वरूपज्ञानसंस्थित्या ज्ञानत्याग उदीर्यते
स्वरूपज्ञानतः सम्यग्रतिर्विष्णुकथासु च''॥ इति ब्रह्मतर्के ॥ १२ ॥
}}
}}


Line 60: Line 60:
| id      = BTN_C04_S23_V13_B1
| id      = BTN_C04_S23_V13_B1
| name    = Bhashyam
| name    = Bhashyam
| label    = Bhashyam
| text    =
| text    =
ब्रह्मणि भूतः ॥ १३ ॥
ब्रह्मणि भूतः ॥ १३ ॥
Line 107: Line 106:
| id      = BTN_C04_S23_V18_B1
| id      = BTN_C04_S23_V18_B1
| name    = Bhashyam
| name    = Bhashyam
| label    = Bhashyam
| text    =
| text    =
'अस्येदं कारणमिति ज्ञानमेव विलापनम् ।समाधिकाले विज्ञेयं देहादेर्दर्शनात्पुनः''॥ इति च ॥ १६ ॥'मायेति प्रकृतिश्चेति मायाजीवश्च कथ्यते ।शेतेऽनुकेशवं यस्मात्तस्मादनुशयोऽपि च ।एतैस्तु नामभिर्वाच्या श्रीर्विष्णोरनपायिनी ॥तयैवानुशयी जीवस्तया बद्धो यतः सदा ।पुरुषः शयनात्पूर्षु तथाऽहानादहं स्मृतः ॥अप्राकृततनुत्वात्तु स्वरूपं हरिरुच्यते ।नित्यचिद्दर्शनान्नित्यं ब्रह्म पूर्णत्वतः सदा''॥ इति भागवततन्त्रे ॥ १५-१८ ॥
'अस्येदं कारणमिति ज्ञानमेव विलापनम्
समाधिकाले विज्ञेयं देहादेर्दर्शनात्पुनः''॥ इति च ॥ १६ ॥
'मायेति प्रकृतिश्चेति मायाजीवश्च कथ्यते
शेतेऽनुकेशवं यस्मात्तस्मादनुशयोऽपि च
एतैस्तु नामभिर्वाच्या श्रीर्विष्णोरनपायिनी
तयैवानुशयी जीवस्तया बद्धो यतः सदा
पुरुषः शयनात्पूर्षु तथाऽहानादहं स्मृतः
अप्राकृततनुत्वात्तु स्वरूपं हरिरुच्यते
नित्यचिद्दर्शनान्नित्यं ब्रह्म पूर्णत्वतः सदा''॥ इति भागवततन्त्रे ॥ १५-१८ ॥
}}
}}


Line 135: Line 141:
| id      = BTN_C04_S23_V25_B1
| id      = BTN_C04_S23_V25_B1
| name    = Bhashyam
| name    = Bhashyam
| label    = Bhashyam
| text    =
| text    =
'अनपेक्षो गुणैः पूर्णो धन्य इत्युच्यते बुधैः''॥इति शब्दनिर्णये ॥ २५ ॥
'अनपेक्षो गुणैः पूर्णो धन्य इत्युच्यते बुधैः''
इति शब्दनिर्णये ॥ २५ ॥
}}
}}




[[Category:Bhagavatatatparyanirnaya]]
[[Category:Bhagavatatatparyanirnaya]]

Revision as of 16:46, 9 April 2026

तस्यानया भगवतः परिशुद्धकर्म-सत्वात्मनस्तदनु संस्मरणानुपूर्व्या ।


'आविर्भावतिरोभावौ ज्ञानस्य ज्ञानिनोऽपि तु । अपेक्ष्याज्ञस्तथा ज्ञानमुत्पन्नमिति चोच्यते॥ इति तन्त्रसारे ॥ ११ ॥
छिन्नान्यधीरधिगतात्मगतिर्निरीह-स्तत् तत्यजेऽच्छिनदिदं वयुनेन येन ।


'अपरोक्षतया वृत्तिज्ञानभेदनिरीक्षणम् ।

स्वरूपज्ञानसंस्थित्या ज्ञानत्याग उदीर्यते ॥

स्वरूपज्ञानतः सम्यग्रतिर्विष्णुकथासु च॥ इति ब्रह्मतर्के ॥ १२ ॥
एवं स वीरप्रवरः संयोज्यात्मानमात्मनि ।ब्रह्मभूतो दृढं काले तत्याज स्वकलेवरम् ॥ १३ ॥


ब्रह्मणि भूतः ॥ १३ ॥
उत्सर्पयन्नसुं मूधर्ि्न क्रमेणावेश्य निस्स्पृहः ।वायुं वायौ क्षितौ कायं तेजस्तेजस्ययूयुजत् ॥ १५ ॥


खान्याकाशे द्रवं तोये यथास्थानं विभागशः ।क्षितिमम्भसि तत् तेजस्यदो वायौ नभस्यमुम् ॥ १६ ॥


इन्द्रियाणि समस्तानि तन्मात्राणि यथोद्भवम् ।भूतादिस्तान् समुत्क्षिप्य महत्यात्मनि सन्दधे ॥ १७ ॥


तं सर्वगुणविन्यासं जीवे मायामये न्यधात् ।तं चानुशयमात्मस्थमसावनुशयी पुमान् ।


'अस्येदं कारणमिति ज्ञानमेव विलापनम् ।

समाधिकाले विज्ञेयं देहादेर्दर्शनात्पुनः॥ इति च ॥ १६ ॥ 'मायेति प्रकृतिश्चेति मायाजीवश्च कथ्यते । शेतेऽनुकेशवं यस्मात्तस्मादनुशयोऽपि च । एतैस्तु नामभिर्वाच्या श्रीर्विष्णोरनपायिनी ॥ तयैवानुशयी जीवस्तया बद्धो यतः सदा । पुरुषः शयनात्पूर्षु तथाऽहानादहं स्मृतः ॥ अप्राकृततनुत्वात्तु स्वरूपं हरिरुच्यते ।

नित्यचिद्दर्शनान्नित्यं ब्रह्म पूर्णत्वतः सदा॥ इति भागवततन्त्रे ॥ १५-१८ ॥
देव्य ऊचुः –अहो इयं वधूर्धन्या या चैवं भूभुजां पतिम् ।


॥ इति श्रीमदानन्दतीर्थभगवत्पादाचार्यविरचिते श्रीभागवततात्पर्यनिर्णये चतुर्थस्कन्धे त्रयोविंशोऽध्यायः ॥
'अनपेक्षो गुणैः पूर्णो धन्य इत्युच्यते बुधैः इति शब्दनिर्णये ॥ २५ ॥