Jump to content

Bhagavatatatparyanirnaya/C5/S10: Difference between revisions

From Grantha
Imported from pramati-sarvamoola XML (grantha.io importer v3)
Imported from pramati-sarvamoola XML (grantha.io importer v3)
Line 1: Line 1:
{{Adhyaya
{{Adhyaya
| document_id  = BTN
| document_id  = BTN
| chapter_id  = BTN_C05
| chapter_num  = 5
| chapter_num  = 5
| chapter_name = पञ्चमस्कन्धः
| section_id  = BTN_C05_S10
| section_num  = 10
| title        = दशमोऽध्यायः
| title        = दशमोऽध्यायः
}}
}}
Line 14: Line 10:
| document_id  = BTN
| document_id  = BTN
| chapter_id    = BTN_C05
| chapter_id    = BTN_C05
| section_id    = BTN_C05_S10
| adhikarana    =
| verse_type    = shloka
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = एवं बह्वबद्धमभिभाषमाणं नरदेवाभिमानिनं रजसा तमसाऽनु-विद्धेन मदेन तिरस्कृताशेषभगवत्प्रियनिकेतं पण्डितमानिनं स भगवान् ब्राह्मणो ब्रह्मभूतः सर्वभूतसुहृदात्मा योगेश्वरचर्यायां नातिव्युत्पन्नमतिं स्मयमान इव विगतस्मय इदमाह ॥ ९ ॥
| verse_line1  = एवं बह्वबद्धमभिभाषमाणं नरदेवाभिमानिनं रजसा तमसाऽनु-विद्धेन मदेन तिरस्कृताशेषभगवत्प्रियनिकेतं पण्डितमानिनं स भगवान् ब्राह्मणो ब्रह्मभूतः सर्वभूतसुहृदात्मा योगेश्वरचर्यायां नातिव्युत्पन्नमतिं स्मयमान इव विगतस्मय इदमाह ॥ ९ ॥
Line 33: Line 27:
| document_id  = BTN
| document_id  = BTN
| chapter_id    = BTN_C05
| chapter_id    = BTN_C05
| section_id    = BTN_C05_S10
| adhikarana    =
| verse_type    = shloka
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = ब्राह्मण उवाच–
| verse_line1  = ब्राह्मण उवाच–
Line 56: Line 48:
| document_id  = BTN
| document_id  = BTN
| chapter_id    = BTN_C05
| chapter_id    = BTN_C05
| section_id    = BTN_C05_S10
| adhikarana    =
| verse_type    = shloka
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = स्थौल्यं कार्श्यं व्याधय आधयश्च
| verse_line1  = स्थौल्यं कार्श्यं व्याधय आधयश्च
Line 78: Line 68:
| document_id  = BTN
| document_id  = BTN
| chapter_id    = BTN_C05
| chapter_id    = BTN_C05
| section_id    = BTN_C05_S10
| adhikarana    =
| verse_type    = shloka
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = जीवन्मृतत्वं नियमेन राज-
| verse_line1  = जीवन्मृतत्वं नियमेन राज-
Line 91: Line 79:
| document_id  = BTN
| document_id  = BTN
| chapter_id    = BTN_C05
| chapter_id    = BTN_C05
| section_id    = BTN_C05_S10
| adhikarana    =
| verse_type    = shloka
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = विशेषबुद्धेर्विवरं मनाक् च
| verse_line1  = विशेषबुद्धेर्विवरं मनाक् च
Line 113: Line 99:
| document_id  = BTN
| document_id  = BTN
| chapter_id    = BTN_C05
| chapter_id    = BTN_C05
| section_id    = BTN_C05_S10
| adhikarana    =
| verse_type    = shloka
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = न विक्रिया विश्वसुहृत्सखस्य
| verse_line1  = न विक्रिया विश्वसुहृत्सखस्य
Line 122: Line 106:
}}
}}


{{AuthorNote| text = ॥ इति श्रीमदानन्दतीर्थभगवत्पादाचार्यविरचिते श्रीभागवततात्पर्यनिर्णये पञ्चमस्कन्धे दशमोऽध्यायः ॥}}
{{Commentary
| verse_id = BTN_C05_S10_V26
| id      = BTN_C05_S10_V26_author-note
| name    = Bhashyam
| text     =
॥ इति श्रीमदानन्दतीर्थभगवत्पादाचार्यविरचिते श्रीभागवततात्पर्यनिर्णये पञ्चमस्कन्धे दशमोऽध्यायः ॥
}}


{{Commentary
{{Commentary

Revision as of 04:42, 9 April 2026

दशमोऽध्यायः

एवं बह्वबद्धमभिभाषमाणं नरदेवाभिमानिनं रजसा तमसाऽनु-विद्धेन मदेन तिरस्कृताशेषभगवत्प्रियनिकेतं पण्डितमानिनं स भगवान् ब्राह्मणो ब्रह्मभूतः सर्वभूतसुहृदात्मा योगेश्वरचर्यायां नातिव्युत्पन्नमतिं स्मयमान इव विगतस्मय इदमाह ॥ ९ ॥


अशेषभगवत्प्रियाणां निकेतः स एव भरतो मानुषापेक्षया ।'तत्कालस्थितभक्तेषु मानुषेष्वृषभात्मजः ।वरोऽपि धिक्कृतो राज्ञा सुहृदा वैष्णवेष्वपि॥ इति गारुडे ॥ ९ ॥
ब्राह्मण उवाच–त्वयोदितं व्यक्तमविप्रलब्धं


'भरणादिकृद्धरिरिति चिन्तयन्नृपमब्रवीत्॥ इति च ॥ १० ॥
स्थौल्यं कार्श्यं व्याधय आधयश्चक्षुत्तृड्भयं कलिरिच्छा जरा च ।


देहेन जातस्य देहाभिमानिनः ।'देहमानी देहजातो विदेहो मानवर्जितः। इति च ॥
जीवन्मृतत्वं नियमेन राज-न्नाद्यन्तवद्यद्विकृतस्य दृष्टम् ।


विशेषबुद्धेर्विवरं मनाक् चपश्यामि यन्न व्यवहारतोऽन्यत् ।


'प्राणयुक्तेररत्या च जडं जीवन्मृतं स्मृतम्। इति च ।'स्वामित्वं तु हरेरेव मुख्यमन्यत्र भृत्यता ।देवेषु तन्नियत्या च त्वदादेर्व्यावहारिकम् ॥मानुषेषु विशेषः को व्यवहारमृते वद ।व्यत्यासान्न हि देवेषु व्यत्यासः स्वामितां गतः॥ इति च ॥ १२-१३ ॥
न विक्रिया विश्वसुहृत्सखस्यसाम्येन वीताभिमतेस्तवापि ।


॥ इति श्रीमदानन्दतीर्थभगवत्पादाचार्यविरचिते श्रीभागवततात्पर्यनिर्णये पञ्चमस्कन्धे दशमोऽध्यायः ॥
।'स्वतो महदवज्ञानाद्रुद्रोऽप्यात्मानमादहेत्। इति च ॥ २६ ॥