Jump to content

Mahabharatatatparyanirnaya/C31/S1: Difference between revisions

From Grantha
Imported from pramati-sarvamoola XML (grantha.io importer v3)
Imported from pramati-sarvamoola XML (grantha.io importer v3)
Tag: New redirect
 
Line 1: Line 1:
== सर्वशास्त्रतात्पर्यनिर्णयः ==
#REDIRECT [[Mahabharatatatparyanirnaya#MBTN_C31_S01]]
{{Adhyaya
| document_id  = MBTN
| chapter_num  = 31
| title        = सर्वशास्त्रतात्पर्यनिर्णयः
}}{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V01
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = ओं ॥ यज्ञेश्वरेणाभियुतेषु भक्त्या महीं प्रशासत्सु पृथासुतेषु ।यियक्षुरागान्निशि विप्रवर्यो युधिष्ठिरं वित्तमभीप्समानः ॥ १॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V02
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = प्रातर्ददानीति नृपस्य वाक्यं निशम्य विप्रस्त्वरितो मखार्थे ।भीमं ययाचे स नृपोक्तमाशु निशम्य चादान्निजहस्तभूषणम् ॥ २॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V03
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = अनर्घमग्निप्रतिमं(अनर्घ्यमग्निप्रतिमं) विचित्ररत्नान्वितं(रत्नाञ्चितं) विप्रवरस्तदाप्य ।ययौ कृतार्थोऽथ च (नन्दिरावं)नन्दिघोषमकारयद् वायुसूनुस्तदैव ॥ ३॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V04
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = अकालजं तं तु निशम्य राजा पप्रच्छ दूतैस्तमुवाच भीमः ।यन्मर्त्यदेहोऽपि विनिश्चितायुरभून्नृपस्तेन ममाऽस हर्षः ॥ ४॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V05
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = इतीरितोऽसौ नृपतिस्त्वरेत धर्मार्थमित्यस्य मतं प्रपूजयन् ।जगाद साध्वित्यथ भूय एव धर्मे त्वरावानपि सम्बभूव ॥ ५॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V06
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = अथाम्बिकेयं विषयेषु सक्तं दुस्सङ्गदुष्टं कृतभूरिदोषम् ।समस्तराजाप्ययहेतुभूतं विचार्य (निचाय्य) तं मारुतिरन्वकम्पत ॥ ६॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V07
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = अकुर्वतस्तीक्ष्णतपः कुतश्चिन्नैवास्य(कुतश्चिन्नैव स्वलोकाप्ति)लोकाप्तिरमुष्य भूयात् ।रागाधिकोऽयं न तपश्च कुर्यादित्यस्य वैराग्यकराणि चक्रे ॥ ७॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V08
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = आज्ञां परैरस्य निहन्ति सोदरैर्वधूजनैरप्यतिपूजितेऽस्मिन् ।स निष्टनत्येवमपीतरैः स्वैः सुपूजितो(सम्पूजितो) नाऽस तदा विरागः ॥ ८॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V09
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = सर्वे हि पार्थास्तमृते सभार्या वैचित्रवीर्यं परमादरेण ।पर्येव चक्रुः सततं सभार्यं कृष्णा च न स्यात् तनयार्तिमानिति ॥ ९॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V10
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = स प्रीयमाणो नितरां च तेषु नैवाधिकं प्रीयते भीमसेने ।स्मरन् सुतांस्तेन हतान् समस्तानपि प्रभावं परमस्य जानन् ॥ १०॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V11
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तस्यापनेतुं विषयेषु सक्तिं द्वेषं तथैवाऽत्मनि भीमसेनः ।जगाद माद्रीसुतयोः समक्षमास्फोट्य संशृण्वत एव तस्य ॥ ११॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V12
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = ताविमौ मे भुजौ वृत्तौ पीनौ चन्दनरूषितौ ।ययोरन्तरमासाद्य जरढस्य सुता हताः ॥ १२॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V13
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = यमौ तदन्वमोदेतां तत्स्नेहाद् गौरवादपि ।नैव तत् कृष्णया ज्ञातं पृथया च सपुत्रया ॥ १३॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V14
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तच्छ्रुत्वोत्पन्ननिर्वेदं क्षत्ता ज्येष्ठस्य वर्द्धयन् ।उवाच जीविताशा ते ननु राजन् गरीयसी (महीयसी) ॥ १४॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V15
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = अहो महीयसी(गरीयसी) जन्तोर्जीविताशा यथा(यया) भवान्।भीमापवर्जितं पिण्डमादत्से गृहपालवत् ॥ १५॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V16
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = नचापराधो भीमस्य ब्रुवतस्त्वामिदं वचः ।अग्निर्निसृष्टो दत्तश्च गरो दाराश्च दूषिताः ।हृतं क्षेत्रं धनं यस्य किं भीमेन कृतं त्वयि ॥ १६॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V17
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = अलमासज्जतस्तेऽद्य निर्वेदकरमीरितम् ।उपकाराय भीमेन तव द्वेषं त्यजात्र तत् ॥ १७॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V18
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = विमुच्य द्वेषकामौ त्वं वने तीर्थनिषेवकः ।तपसाऽऽराधय हरिं ततः पूतो भविष्यसि ॥ १८॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V19
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = इत्युक्तो द्वेषमुत्सृज्य भीमे निर्वेदमागतः ।अनुज्ञां तपसे प्राप्तुमुपवासपरोऽभवत् ॥ १९॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V20
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = अनश्नन्तं चतुर्थेऽह्नि धृतराष्ट्रं युधिष्ठिरः ।ज्ञात्वा सम्प्रार्थयामास भोजनार्थं पुनःपुनः ॥ २०॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V21
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = अनुज्ञां वनवासाय त्वत्तः प्राप्यैव सर्वथा ।भोक्ष्येऽन्यथा नेति वदन् धृतराष्ट्रः श्रमान्वितः ।उपवासकृशो भार्यां शिश्रिये मूर्च्छितः क्षणात् ॥ २१॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V22
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = शन्तमेन(श्रान्तमेनं) करेणाथ धर्मजस्तं मृदु स्पृशन् ।शनैः सञ्ज्ञामगमयदब्रवीच्च सुदुःखितः ॥ २२॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V23
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = पुरस्कृत्य युयुत्सुं त्वं कुरु राज्यमकण्टकम् ।वयमेव त्वदर्थाय कुर्मः सर्वे तपो वने ॥ २३॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V24
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = नेत्याह धृतराष्ट्रस्तं कुलधर्मो हि नो वने ।अन्ते देहपरित्यागस्तन्माऽनुज्ञातुमर्हसि ॥ २४॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V25
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तयोर्विवदतोरेवं कृष्णद्वैपायनः प्रभुः ।सर्वज्ञः सर्वकर्तेश आविर्भूतोऽब्रवीन्नृपम् ॥ २५॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V26
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तपसाऽशेषदोषाणां क्षयकाममिमं नृपम् ।अनुजानीहि नैवास्य धर्मविघ्नकरो भव ॥ २६॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V27
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = काले निर्वेदमापन्नस्तपसा दग्धकिल्बिषः ।शुभ्रां गतिमयं यायादन्यथा न कथञ्चन ॥ २७॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V28
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = इत्युक्तो धर्मराजस्तमनुजज्ञे स चाशितः ।शिक्षयामास सद्धर्मान् नीतिं च विदुषेऽप्यलम् ।केवलस्नेहतो(केवलं स्नेहतो) राज्ञे शुश्राव विनयात् स च ॥ २८॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V29
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = अनुज्ञाय गृहं प्राप्ते धर्मजे विदुरं पुनः ।श्राद्धाय वित्तमाकाङ्क्षन् प्रेषयामास तद्वचः ॥ २९॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V30
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = श्रुत्वा युधिष्ठिरो भीममाह दातव्यमद्य नः ।पुत्रपौत्राप्तबन्धूनां श्राद्धेच्छोर्वित्तमञ्जसा ॥ ३०॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V31
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तमाह भीमः पापानां विमुखानां मधुद्विषः ।पारलौकिकसाहाय्यं न कार्यमितरार्थतः ।दत्तेनापि हि वित्तेन पुत्रश्राद्धं करिष्यति ॥ ३१॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V32
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तज्ज्ञात्वा ददतां दोषो भवेदिति विचिन्तयन् ।कष्टात् कष्टतरं यान्तु सर्वे दुर्योधनादयः ॥ ३२॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V33
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = भीष्मादीनां वयं श्राद्धकर्तारस्तेन किं ततः ।कानीनत्वात्तु कर्णस्य सहास्माभिः पृथैव हि ।श्राद्धकर्मण्यधिकृता किं तस्मै दीयते धनम् ॥ ३३॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V34
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = इत्युक्तवन्तं नृपतिरर्जुनश्चोचतुः पुनः ।यियासोर्याचमानाय निजबाहुबलार्जितम् ।देहि वित्तं परमतः किं त्वामेषोऽभियाचते ॥ ३४॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V35
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = इत्युक्तमपि नेत्येव ब्रुवाणं शुद्धधार्मिकम् ।अप्रीत्या जोषमास्वेति प्रोच्योवाच युधिष्ठिरः ॥ ३५॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V36
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = कोशतो यद् बहिर्वित्तं दानभोगादिकारणम् ।मम सन्निहितं सर्वं तत् पित्रे चार्पितं (पित्रेऽद्यार्पितं) मया ॥ ३६॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V37
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = एवमेवार्जुनोऽप्याह विदुरं पुनरूचतुः ।मुख्यधर्मरते भीमे न पिता क्रोद्धुमर्हति  ॥ ३७॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V38
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = इत्युक्तो वित्तमादाय गत्वा क्षत्ताऽग्रजेऽब्रवीत्।युधिष्ठिरार्जुनौ भक्तिं नितरां त्वयि चक्रतुः ॥ ३८॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V39
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = नातिहृष्टस्त्वदाज्ञायां भीमस्तन्मा क्रुधोऽत्र च।शुद्धे क्षत्रियधर्मे हि(शुद्धक्षत्रियधर्मेषु) नितरोऽयं वृकोदरः ॥ ३९॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V40
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = नृपार्जुनौ धर्मरतावपि लोककृपापरौ।अजातकोपस्तच्छ्रुत्वा धृतराष्ट्रः प्रशान्तधीः ॥ ४०॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V41
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = कृत्वा श्राद्धानि सर्वेषां महादानान्यनारतम् ।दशरात्रं ददौ शुद्धमनसा निर्ऋणत्वधीः ॥ ४१ ॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V42
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = सर्वं समर्प्य गोविन्दे पार्थेभ्योऽन्येभ्य एव च ।स्वजनेभ्यः समादाय स्रवन्नेत्रेभ्य उच्चधीः ।अनुज्ञां निर्गतः प्राह पौरजानपदान् नृपः ॥ ४२॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V43
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = धर्मतो रक्षिता यूयमस्मत्पूर्वैर्महात्मभिः ।नचाहं परमस्नेहाद् युष्माभिः सुकृपालुभिः ।अरक्षितेति कथितः प्रमादादपि सज्जनाः ॥ ४३॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V44
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = इष्टं च यज्ञैः पूर्तैश्च चरितं युष्मदाश्रयात् ।पुत्रस्तु मम पापात्मा सर्वक्षत्रविनाशकः ।सर्वातिशङ्की मूढश्च वृद्धानां शासनातिगः ॥ ४४॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V45
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = सौभ्रात्रं येन सन्त्यज्य पाण्डवेषु महात्मसु ।कृतं विरूपं सुमहत् कुर्याद् यन्नापरः क्‍वचित् ॥ ४५॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V46
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = अप्रियाणि च कृष्णस्य सुबहून्याचरत् कुधीः ।प्रायस्तेनापि मन्देन न युष्मास्वप्यप्रियं(युष्मास्वप्यशिवं,न युष्मास्वशिवं,न युष्मासु शिवं) कृतम् ॥ ४६॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V47
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = भ्रातरोऽस्य च सर्वेऽपि तच्छीलमनुवर्तिनः ।हताश्च स्वेन पापेन ससुतामात्यबान्धवाः ॥ ४7॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V48
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = सोऽहं वयोगतश्चैव पुत्राधिभिरभिप्लुतः(पुत्रादिभिरभिप्लुतः) ।तत्सम्बन्धकृतं(तत्सम्बन्धात्कृतं) पापं स्वकृतं चाप्यपेशलम्(चात्यपेशलम्) ।पाण्डवेषु सकृष्णेषु तपसा मार्ष्टुमुद्यतः ॥ ४८॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V49
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तत्र मामनुजानीध्वं कृपया मित्रवत्सलाः ।मत्प्रियार्थमपि स्नेहः पाण्डवेषु महात्मसु ॥ ४९॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V50
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = क्रियमाणोऽपि कर्तव्यो भूय एव सदाऽचलः ।ते हि मे पुत्रकाः सन्त इहामुत्र च सौख्यदाः ॥ ५०॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V51
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = इत्युक्तैः स्वगुणानुच्चैः कीर्तयद्भिः सुदुःखितैः ।पर्यश्रुनयनैः कृच्छ्रात् पौरजानपदैश्चिरात् ।अनुज्ञातो ययौ पार्थैरनुयातः सुदूरतः ॥ ५१॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V52
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = सञ्जयो विदुरश्चैनं सभार्यमनुजग्मतुः ।अनुवव्राज तं कुन्ती वनाय कृतनिश्चया ॥ ५२॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V53
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = वार्यमाणाऽपि तनयैः सभार्यैर्भृशदुःखितैः ।संस्थाप्य तान् सुकृच्छ्रेण ययौ साऽन्वेव तं नृपम् ॥ ५३॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V54
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = संन्दर्शितपथो राजा कुन्तीविदुरसञ्जयैः ।गान्धारीसहितः प्राप कुरुक्षेत्रं जगद्गुरोः ।क्रमेणैवाऽश्रमं व्यासदेवस्य सुरपूजितम् ॥ ५४॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V55
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = त्रिवत्सरेणास्य (त्रिवत्सरादस्य) निजस्य लोकस्याऽप्तिं सभार्यस्य जगाद तत्र ।ब्रह्माङ्कजस्तेन भृशं प्रतीतो व्यासोपदिष्टं व्यचरत् तपोऽग्र्यम् ॥ ५५॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V56
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = सक्षत्तृगान्धारिपृथे ससञ्जये तपोभिराराधयति प्रभुं हरिम् ।वैचित्रवीर्येऽत्र सदारबन्धुभृत्यास्तु पार्था दृशये समाययुः ॥ ५६॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V57
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = क्षत्तैकतामत्र युधिष्ठिरेण प्राप्तोऽथ भार्यासहितं ससञ्जयम् ।उपासमानेषु विचित्रवीर्यपुत्रं पृथां चैव पृथासुतेषु ॥ ५७॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V58
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = प्रादुर्बभूवामितशक्ति(प्रादुर्बभूवामृतशक्ति)तेजोज्ञानाद्भुतैश्वर्यसुखादिरूपः ।व्यासो हरिस्तत्र समीक्ष्य सर्वे सम्पूजयामासुरुदग्र्यभक्त्या(सम्पूजयामासुरुदग्रभक्त्या) ॥ ५८॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V59
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तैः पूजितस्तत्र निषण्ण आह यद्यद् यदिष्टं प्रवदन्तु तत्तत् ।दास्यामि तस्याद्य तदित्यमुष्मिन् भक्त्युच्छ्रयः पाण्डुसुतैः सदारैः ।वृतोऽत्र कुन्ती रविसूनुजन्ममृत्यूत्थदोषापगमं ययाचे ॥ ५९॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V60
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तेषां प्रदत्तेष्वभिवाञ्छितेषु वैचित्रवीर्यः सह भार्ययैव ।सम्मन्त्र्य निःशेषरणेहतानां सन्दर्शनं प्रार्थितवांस्तमीशम् ॥ ६०॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V61
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = ततस्तु ते सत्यवतीसुतस्य सर्वेश्वरस्याऽज्ञया सर्व एव ।समागताः स्वर्गलोकात् क्षणेन दत्ता च दिव्या दृगमुष्य राज्ञः ॥ ६१॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V62
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = ऊषुश्च रात्रिं परमाज्ञयैव सर्वे स्वभार्यासहिता(सर्वेऽपि भार्यासहिता) यथा पुरा ।तृप्तः(तृप्ताः) सदारो नृपतिश्च तत्र सर्वेऽपि दृष्ट्वा महदद्भुतं(परमाद्भुतं) तत् ॥ ६२॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V63
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = अथाऽज्ञयैवास्य परस्य सर्वाः स्त्रियो निजेशैः सहिता ययुः स्वः (स्वम्) ।विनोत्तरां तां तु कथां निशम्य पारीक्षितोऽयाचत तातदृष्टिम् ॥ ६३॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V64
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तं चाऽनयामास तदैव कृष्णो ह्यचिन्त्यशक्तिः स विकुण्ठलोकात् ।दृष्ट्वा स पारीक्षित आप तुष्टिं स्वतातमीशेन समाहृतं पुनः ॥ ६४॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V65
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = सम्पूज्य तं कृष्णमपीशवन्द्यं क्षमापयामास परीक्षिदात्मजः ।चक्रे च विस्रम्भमतीव भारते पुनश्च तत्रस्थजनैः(तत्रत्यजनैः) समेतः ॥ ६५॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V66
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = पार्थाः पुनः प्राप्य पुरं स्वकीयं धर्मेण पृथ्वीं परिपालयन्तः ।भोगानरागा अजुषन्त(भोगानारागादषुजन्त) योग्यान् युक्ता जगद्धातरि वासुदेवे ॥ ६६॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V67
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = वर्षत्रयान्ते त्मसमाहिताग्निं (त्यक्त्वाऽग्निभिः)त्यक्ताग्निभिस्तैर्वनमालिहद्भिः ।ते शुश्रुवुर्धृतराष्ट्रं सभार्यं सहैव कुन्त्या परिदग्धदेहम् ॥ ६७॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V68
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = वीटामुखं(व्रीळामुखा,व्रीडामुखं, व्रीडामुखान्) ध्यानपरा निशम्य स्वर्यातमात्मीयपितृव्यमाशु ।समेत्य भर्त्रा प्रतिपूज्यमानां कुन्तीं च तप्ता विदधुः क्रियाश्च ॥ ६८॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V69
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = ते विष्णुभक्त्या परिपूतकर्मभिर्ज्ञानेन चान्ते तमनुस्मरन्तः ।पार्थैः सुपुत्रैः (कुकृतौर्ध्वकर्मभिः)सुकृतोर्ध्वकर्मभिर्वृद्धिं सुखस्याऽपुरनप्ययां(अनव्ययाम्) शुभाः(शुभाम्) ॥ ६९॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V70
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = (गावल्गणिः)गावद्गणिर्व्याससकाशमेत्य शुश्रूषया तस्य पुनर्निजां गतिम् ।प्रपेदिवान् पाण्डुसुताश्च कृष्णं प्रतीक्षमाणाः पृथिवीमशासन् ॥ ७०॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C31_S01_V71
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C31
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = अष्टादशाब्दाः पृथिवीं समस्तां प्रशासतामेवमगुर्महात्मनाम् ।अरिक्तधर्मार्थसुखोत्तमानामनुज्झितानन्तपदस्मृतीनाम् ॥ ७१॥
}}
 
{{Bhashyam
| verse_id = MBTN_C31_S01
| id      = MBTN_C31_S01_author-note
| text    =
{इति श्रीमदानन्दतीर्थभगवत्पादाचार्यविरचिते श्रीमहाभारततात्पर्यनिर्णये पाण्डवराज्यपालनं(धृतराष्ट्रादिस्वर्गप्राप्तिः,धृतराष्ट्रस्वर्गारोहणं) नाम एकत्रिंशोऽध्यायः
}}
 
 
[[Category:Mahabharatatatparyanirnaya]]

Latest revision as of 06:47, 13 April 2026