Jump to content

Mahabharatatatparyanirnaya/C26/S1: Difference between revisions

From Grantha
Imported from pramati-sarvamoola XML (grantha.io importer v3)
Imported from pramati-sarvamoola XML (grantha.io importer v3)
Tag: New redirect
 
Line 1: Line 1:
== सर्वशास्त्रतात्पर्यनिर्णयः ==
#REDIRECT [[Mahabharatatatparyanirnaya#MBTN_C26_S01]]
{{Adhyaya
| document_id  = MBTN
| chapter_num  = 26
| title        = सर्वशास्त्रतात्पर्यनिर्णयः
}}{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V01
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = औं ॥ अथाखिलानां पृथिवीपतीनामाचार्यमग्र्यं रथिनां सुविद्यम् ।रामस्य विश्वाधिपतेः सुशिष्यं चक्रे चमूपं धृतराष्ट्रपुत्रः ॥ १॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V02
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = कर्णोऽपि भीष्मानुमतो धनुष्मान् युद्धोद्यतोऽभूत् तदसत्कृतः पुरा ।तस्मिन् स्थितेऽनात्तधनुस्तदैव(अनात्तधनुस्तथैव) रथं समास्थाय गुरुं समन्वयात् ॥ २॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V03
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = द्रोणो वृतो धार्तराष्ट्रेण धर्मसुतग्रहे तेन कृते प्रतिश्रवे ।ज्ञात्वा यत्ताः पाण्डवास्तं समीयुर्युद्धाय तत्राभवदुग्रयुद्धम् ॥ ३॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V04
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = पतत्रिभिस्तत्र दुधाव शात्रवान् द्रोणो धनुर्मण्डलमन्त्रनिस्सृतैः ।तमाससादाऽशु वृकोदरो नदंस्तमासदन्(नदन् समासदन्) द्रौणिकृपौ च मद्रराट् ॥ ४॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V05
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = स तान् विधूयाभ्यपतद् रणेऽग्रणीर्द्रोणं तमन्वार्जुनिरभ्ययात् परान् ।ववार तं मद्रपतिस्तयोरभूद् रणो महांस्तत्र गदां समाददे ।शल्योऽथ भीमोऽभिययौ गदाधरस्तमेतयोरत्र(गदाधरः समेतयोः) बभूव सङ्गरः ॥ ५॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V06
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = उभावजेयौ गदिनामनुत्तमावतुल्यवीर्यौ प्रवरौ बलीयसाम् ।विचेरतुश्चित्रतमं प्रपश्यतां मनोहरं तावभिनर्दमानौ ।गदाप्रपाताङ्कितवज्रगात्रौ ददर्श लोकोऽखिल एव तौ रणे ॥ ६॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V07
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = गदाभिघातेन वृकोदरस्य विचेतनः प्रापतदत्र मद्रराट् ।भीमोऽपि कोपात् प्रचलत्पदः क्षितौ निधाय जानुं सहसोत्थितः क्षणात् ॥ ७॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V08
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = विचेतनं पतितं मद्रराजं विलोक्य भीमं च तमाह्वयन्तम् ।रथं समारोप्य जनस्य पश्यतः पुरश्च भीमस्य कृपोऽपजग्मिवान् ॥ ८॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V09
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = विजित्य मद्राधिपमोजसाऽरिहा नदन् रथं प्राप्य निजं स मारुतिः ।व्यद्रावयद् बाणगणैः परेषामनीकिनीं द्रोणसमक्षमेव ॥ ९॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V10
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = विद्रावयत्याशु कुरून् वृकोदरे विधूय सौभद्रमुखान् ससात्यकीन् ।द्रोणोऽभिपेदे नृपतिं गृहीतुं तमाससादाऽशु धनञ्जयो रथी ॥ १०॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V11
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = स वासुदेवप्रयते रथे स्थितः शरैः शरीरान्तकरैः समन्ततः ।निहत्य नागाश्वरथान् प्रवर्तयन्नदृश्यताऽश्वेव च शोणितापगाः ॥ ११॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V12
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = निहन्यमानासु किरीटिना चमूष्वारक्षिते धर्मसुते तथाऽपदः ।चमूं च भीमार्जुनबाणभग्नां द्रोणोऽपहृत्यापययौ निशागमे ॥ १२॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V13
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = स धार्तराष्ट्रेण युधिष्ठिराग्रहात् संश्रावितः क्रूरवचो निशायाम् ।जगाद दूरं समराद् विनीयतां पार्थस्ततो धर्मसुतं ग्रहीष्ये ॥ १३॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V14
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = ततः सुशर्मा सहितो महारथैः संशप्तकैर्दूरतरं प्रणेतुम् ।युद्धाय भीमानुजमाशु क्लृप्तो दुर्योधनेनोमिति सोऽप्यवादीत् ॥ १४॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V15
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = समाह्वयामासुरथार्जुनं ते प्रातर्हुताशस्य दिशं रणाय ।अयोधयत् तान् स च तत्र गत्वा भीमो गजानीकमथात्र चावधीत् ॥ १५॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V16
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = निहन्यमानेषु गजेषु (सङ्घशो)सर्वशो विद्राप्यमाणेष्वखिलेषु राजसु ।प्राग्ज्योतिषो धार्तराष्ट्रार्थितस्तं समासदत् सुप्रतीकेन धन्वी ॥ १६॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V17
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = विभीषिताः सुप्रतीकेन भीमहया न तस्थुस्तदनु स्म सात्यकिः ।सौभद्रमुख्याश्च गजं तमभ्ययुश्चिक्षेप तेषां स रथानथाम्बरे ॥ १७॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V18
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = शैनेयपूर्वेषु रथोज्झितेषु भूमाववप्लुत्य कथञ्चिदेव ।स्थितेषु भीमे च विभीषिताश्वान् संयम्य युद्ध्यत्यपि कृष्ण ऐक्षत् ॥ १८॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V19
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = सङ्क्लेशितो वैष्णवास्त्रं (विमुञ्चेत्) प्रमुञ्चेत् प्राग्ज्योतिषो भीमसेने ततोऽहम् ।याम्यार्जुनेनैव तदस्त्रमात्मनः स्वीकर्तुमन्येन वरादधार्यम् ॥ १९॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V20
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = इति स्म सञ्चिन्त्य सहार्जुनेन तत्राऽययावथ पार्थं त्रिगर्ताः ।न्यवारयंस्त्वाष्ट्रमस्त्रं स तेषु व्यवासृजन्मोहनायाऽशु वीरः ॥ २०॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V21
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तदस्त्रवीर्येण विमोहितास्ते परस्परं कृष्णपार्थाविति स्म ।जघ्नुस्तदा वासविस्तान् विसृज्य प्राग्ज्योतिषं हन्तुमिहाभ्यगाद् द्रुतम् ॥ २१॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V22
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = विसृज्यं भीमं स च पार्थमेव ययौ गजस्कन्धगतो गजं तम् ।सञ्चोदयामास (सम्बोधयामास, प्रचोदयामास) रथाय तस्य चक्रेऽपसव्यं हरिरेनमाशु ॥ २२॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V23
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = मनोजवेनैव रथे परेण(वरेण) सम्भ्राम्यमाणे नतु तं गजः सः ।प्राप्तुं शशाकाथ शरैः सुतीक्ष्णैरभ्यर्दयामास नृपं स वासविः ॥ २३॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V24
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = अस्त्रैश्च शस्त्रैः सुचिरं नृवीरावयुद्ध्यतां तौ बलिनां प्रबर्हौ ।अथो चकर्तास्य धनुः स पार्थः स वैष्णवास्त्रं च तदाऽङ्कुशेऽकरोत् ॥ २४॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V25
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तस्मिन्नस्त्रे तेन तदा प्रमुक्ते(प्रयुक्ते, प्रदत्ते) दधार तद् वासुदेवोऽमितौजाः ।तदंसदेशस्य तु वैजयन्ती बभूव मालाऽखिललोकभर्तुः ॥ २५॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V26
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = दृष्ट्वैव तद् धारितमच्युतेन पार्थः किमर्थं विधृतं त्वयेति ।ऊचे तमाहाऽशु जगन्निवासो मयाऽखिलं धार्यते सर्वदैव ॥ २६॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V27
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = न मादृशोऽन्योऽस्ति कुतः परो मत् सोऽहं चतुर्धा जगतो हिताय ।स्थितोऽस्मि मोक्षप्रलयस्थितीनां सृष्टेश्च कर्ता क्रमशः स्वमूर्तिभिः ।स वासुदेवादिचतुःस्वरूपः स्थितोऽनिरुद्धो हृदि चाखिलस्य ॥ २७॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V28
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = स एव च क्रोडतनुः पुराऽहं भूमिप्रियार्थं नरकाय चादाम् ।अस्त्रं मदीयं वरमस्य चादामवध्यतां यावदस्त्रं ससूनोः(स्वसूनोः, अस्त्रं च सूनोः) ॥ २८॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V29
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = अस्त्रस्य चान्यो नतु कश्चिदस्ति योऽवध्य एतस्य कुतश्च मत्तः ।इति स्म तेनैव मया धृतं तदस्त्रं तदेनं जहि चास्त्रहीनम् ॥ २९॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V30
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = इत्युक्तमाकर्ण्य स केशवेन सम्मन्त्र्य बाणं हृदये मुमोच ।प्राग्ज्योतिषस्यापरमुत्तमं शरं गजेन्द्रकुम्भस्थल आश्वमज्जयत् ॥ ३०॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V31
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = उभौ च तौ पेततुरद्रिसन्निभौ महेन्द्रवज्राभिहताविवाऽशु ।निहत्य तौ वासविरुग्रपौरुषो मुमोद साधु स्वजनाभिपूजितः ॥ ३१॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V32
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = अथाचलं वृषकं चैव हत्वा कनीयसौ शकुनेस्तं च बाणैः ।विव्याध मायामसृजत् स तां च विज्ञानास्त्रेणाऽशु नाशाय चक्रे ॥ ३२॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V33
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = स नष्टमायः प्राद्रवत् पापकर्मा ततः पार्थः शरपूगैश्चमूं ताम् ।विद्रावयामास तदा गुरोः सुतो माहिष्मतीपतिमाजौ जघान ॥ ३३॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V34
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तदा भीमस्तस्य निहत्य वाहान् व्यद्रावयद् धार्तराष्ट्रीं चमूं च ।भीमार्जुनाभ्यां हन्यमानां चमूं तां दृष्ट्वा द्रोणः क्षिप्रमपाजहार ॥ ३४॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V35
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = प्राग्ज्योतिषे निहतेऽथाग्रहाच्च युधिष्ठिरस्यातिविषण्णरूपः ।दुर्योधनोऽश्रावयद् दीनवाक्यान्यत्र द्रोणं सोऽपि नृपं जगाद ॥ ३५॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V36
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = पार्थे गते श्वो नृपतिं ग्रहीष्ये निहन्मि वा तत्सदृशं तदीयम् ।इति प्रतिज्ञां स विधाय भूयः प्रातर्ययौ युद्धमाकाङ्क्षमाणः ॥ ३६॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V37
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = पद्मव्यूहं व्यूह्य परैरभेद्यं वराद् विष्णोस्तस्य मन्त्रं ह्यजप्त्वा(जपित्वा) ।पार्थाश्च तं प्रापुर्ऋतेऽर्जुनेन संशप्तकैर्युयुधे सोऽपि वीरः ॥ ३७॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V38
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = पार्था व्यूहं तु तं प्राप्य नाशकन् भेत्तुमुद्यताः ।जानंश्च प्रतिभायोगात् काम्यं नैवाजपन्मनुम् ॥ ३८॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V39
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = भीमो युधिष्ठिरस्तत्र तज्ज्ञं सौभद्रमब्रवीत् ।भिन्धि व्यूहमिमं तात वयं त्वामनुयामहे ॥ ३९॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V40
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = स एवमुक्तो रथिनां प्रबर्हो विवेश भित्त्वा द्विषतां चमूं ताम् ।अन्वेव तं वायुसुतादयश्च विविक्षवः सैन्धवेनैव रुद्धाः ॥ ४०॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V41
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = वरेण रुद्रस्य निरुद्ध्यमानो जयद्रथेनात्र वृकोदरस्तु ।विष्णोरभीष्टं वधमार्जुनेस्तदा विज्ञाय शक्तोऽपि नचात्यवर्तत ॥ ४१॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V42
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = जयद्रथस्थेन वृषध्वजेन प्रयुद्ध्यमानेषु वृकोदरादिषु ।प्रविश्य वीरः स धनञ्जयात्मजो विलोलयामास परोरुसेनाम् ॥ ४२॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V43
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = स द्रोणदुर्योधनकर्णशल्यैर्द्रोण्यग्रणीभिः कृतवर्मयुक्तैः ।रुद्धश्चचारारिबलेष्वभीतः शिरांसि कृन्तंस्तदनुव्रतानाम् ॥ ४३॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V44
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = स लक्षणं राजसुतं प्रसह्य(प्रगृह्य) पितुः समीपेऽनयदाशु मृत्यवे ।बृहद्बलं चोत्तमवीर्यकर्मा वरं रथानामयुतं च पत्रिभिः ॥ ४४॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V45
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = द्रोणादयस्तं हरिकोपभीताः प्रत्यक्षतो हन्तुमशक्नुवन्तः ।सम्मन्त्र्य कर्णं पुरतो निधाय चक्रुर्विचापाश्वरथं क्षणेन ॥ ४५॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V46
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = कर्णो धनुस्तस्य कृपश्च सारथिं द्रोणो हयानाशु विधूय सायकैः ।सञ्चर्मखड्गं रथचक्रमस्य प्रणुद्य हस्तस्थितमेव तस्थुः(चक्रुः) ॥ ४६॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V47
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = भीतेषु कृष्णादथ तद्वधाय तेष्वाससादाऽशु गदायुधं गदी ।दौःशासनिस्तौ युगपच्च मम्रतुर्गदाभिघातेन मिथोऽतिपौरुषौ ॥ ४७॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V48
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तस्मिन् हते शत्रुरवं निशम्य हर्षोद्भवं मारुतिरुग्रविक्रमः ।विजित्य सर्वानपि सैन्धवादीन् युधिष्ठिरस्यानुमते न्यषीदत् ॥ ४८॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V49
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = व्यासस्तदा तानमितात्मवैभवो युधिष्ठिरादीन् ग्लपितानबोधयत् ।विजित्य संशप्तकपूगमुग्रो निशागमे वासविराप साच्युतः ॥ ४९॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V50
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = निशम्य पुत्रस्य वधं भृशार्तः प्रतिश्रवं सोऽथ चकार वीरः ।जयद्रथस्यैव वधे निशायां स्वप्नेऽनयत् तं गिरिशान्तिकं हरिः ॥ ५०॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V51
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = स्वयमेवाखिलजगद्रक्षाद्यमितशक्तिमान् ।अप्यच्युतो गुरुद्वारा प्रसादकृदहं त्विति ॥ ५१॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V52
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = ज्ञापयन् फल्गुनस्यास्त्रगुरुं गिरिशमञ्जसा ।प्रापयित्वैनमेवैतत्प्रसादादस्त्रमुल्बणम् ।चक्रे तदर्थमेवास्य रक्षां चक्रे तदात्मिकाम् ॥ ५२॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V53
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = सान्त्वयित्वा सुभद्रां च गत्वोपप्लाव्यमच्युतः ।योजयित्वा रथं प्रातः सोऽर्जुनो युद्धमभ्ययात् ॥ ५३॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V54
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = श्रुत्वा प्रतिज्ञां पुरुहूतसूनोर्दुर्योधनेनार्थितः सिन्धुराजम् ।त्रातास्म्यहं सर्वथेति प्रतिज्ञां कृत्वा द्रोणो व्यूहमभेद्यमातनोत् ॥ ५४॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V55
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = स दिव्यमग्र्यं शकटाब्जचक्रं कृत्वा स्वयं व्यूहमुखे व्यवस्थितः ।पृष्ठे कर्णद्रौणिकृपैः सशल्यैर्जयद्रथं गुप्तमधात् परैश्च ॥ ५५॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V56
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = अथार्जुनो दिव्यरथोपरिस्थितः सुरक्षितः(संरक्षितः) केशवेनाव्ययेन ।विजित्य दुर्मर्षणमग्रतोऽभ्ययाद्(दुर्मर्षणमग्रतो ययौ) द्रोणं सुधन्वा गुरुमुग्रपौरुषः ॥ ५६॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V57
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = प्रदक्षिणीकृत्य तमाश्वगात् ततः कालात्ययं त्वेव विशङ्कमानः ।रथं मनोवेगमथानयद्धरिर्यथा शराः पेतुरमुष्य पृष्ठतः ॥ ५७॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V58
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = विजित्य हार्दिक्यमथाप्रयत्नः स इन्द्रसूनुः प्रविवेश तद् बलम् ।विलोलयामास च सायकोत्तमैर्यथा गजेन्द्रो नलिनीं बलोद्धतः ॥ ५८॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V59
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = स उच्चकाशेऽतिरथो रथोत्तमे सवासुदेवो हरिणा यथेन्द्रः ।चकर्त चोग्रो द्विषतां शिरांसि शरैः शरीरान्तकरैः समन्ततः ॥ ५९॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V60
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = दृढायुमच्युतायुं च हत्वा विन्दानुविन्दकौ ।शराभ्यां प्रेषयामास(प्रापयामास) यमाय विजयो युधि ॥ ६०॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V61
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = सुदक्षिणं च काम्बोजं(काम्भोजं) निहत्याम्बष्ठमेव च ।श्रुतायुधं नदीजातं वरुणादाससाद ह ।यस्यादाद् वरुणो दिव्याममोघां महतीं गदाम् ॥ ६१॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V62
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = स तु तेन शरैस्तीक्ष्णैरर्पितो विरथं क्षणात् ।चकार पार्थस्य रथमारुह्यारिधराय ताम् ॥ ६२॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V63
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = गदां चिक्षेप सा तस्य वारुणेः शिर एव तु ।बिभेद(चिच्छेद) शतधा शीर्णमस्तिष्कः(शीर्णमस्तकः) सोऽपतद् भुवि ॥ ६३॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V64
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = अयुद्ध्यन्तं स्वगदया यदि ताडयसि स्वयम् ।तया विशीर्णमस्तिष्को मरिष्यसि न संशयः ।अमोघा चान्यथा सेयं गदा तव भविष्यति ॥ ६४॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V65
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = इत्यब्रवीत् तं वरुणः पुरा तेन स केशवे ।अयुद्ध्यति गदाक्षेपात् तया शीर्णशिरा अभूत् ॥ ६५॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V66
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = हतेषु वीरेषु निजेषु सङ्घशो विद्रावितेष्वालुलिते च सैन्ये ।दुर्योधनो द्रोणमुपेत्य दीनमुवाच(दीन उवाच) हा पार्थ उपेक्षितस्त्वया ॥ ६६॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V67
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = इतीरितेऽभेद्यममुष्य वर्म बद्ध्वा महामन्त्रबलात् स विप्रः ।जगाद येनैव बलेन पार्थैर्विरुद्ध्यसे तेन हि याहि फल्गुनम् ॥ ६७॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V68
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = इतीरितो धार्तराष्ट्रः स चापमादाय सौवर्णरथोपरिस्थः ।जगाम पार्थं तमवारयच्च शरैरनेकैरनलप्रकाशैः ॥ ६८॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V69
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = विव्याध पार्थोऽपि तमुग्रवेगैः शरैर्न ते तस्य च वर्मभेदम् (वर्मभेदनम्)।चक्रुस्ततो वासविर्दिव्यमस्त्रं तद्वर्मभेदाय समाददे रुषा ॥ ६९॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V70
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = सन्धीयमानं तु गुरोः सुतस्तच्चिच्छेद पार्थोऽथ सुयोधनाश्वान् ।हत्वा तलेऽविद्ध्यदथैनमुग्रैर्द्रौणिः शरैः पार्थमवारयद् युधि ॥ ७०॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V71
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = स द्रौणिकर्णप्रमुखैर्धनञ्जयो युयोध ते चैनमवारयञ्छरैः ।बभूव युद्धं तदतुल्यमद्भुतं जयद्रथार्थेऽद्भुतवीर्यकर्मणाम् ॥ ७१॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V72
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = पार्थे प्रविष्टे कुरुसैन्यमध्यं द्रोणोऽविशत् पाण्डवसैन्यमाशु ।स तद्रथानीकमुदारवेगैः शरैर्विधूय न्यहनच्च वीरान् ॥ ७२॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V73
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = स वीरवर्यः स्थविरोऽपि यूनां युवेव मध्ये प्रचचार धन्विनाम् ।प्रपातयन् वीरशिरांसि बाणैर्युधिष्ठिरं चाऽसददुग्रवीर्यः ॥ ७३॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V74
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = नृपग्रहेच्छुं तमवेत्य सत्यजिन्न्यवारयद् द्रौपदिराशु वीर्यवान् ।निवारितस्तेन शिरः शरेण चकर्त पाञ्चालसुतस्य विप्रः ॥ ७४॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V75
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = निहत्य तं वीरतमं रणोत्कटं युधिष्ठिरं बाणगणैः समर्दयत् ।स शक्तिस्तेन विधाय सङ्गरं निरायुधो व्यश्वरथः कृतः क्षणात् ॥ ७५॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V76
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = स ऊर्ध्वबाहुर्भुवि संस्थितोऽपि गृहीतुमाजौ गुरुणाऽभिपन्नः ।माद्रीसुतस्यावरजस्य यानमारुह्य वेगादपजग्मिवांस्ततः ॥ ७६॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V77
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = द्रोणं ततः शैशुपालिः सपुत्रो जारासन्धिः काशिराजः सशैव्यः ।समासदन् कैकयाश्चैव पञ्च समार्दयन् बाणगणैश्च सर्वशः ॥ ७७॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V78
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = स तान् क्रमेणैव निकृत्तकन्धराञ्छरोत्तमैस्तत्र विधाय विप्रः ।निनाय लोकं परमर्कमण्डलं व्रजन्ति निर्भिद्य यमूर्ध्वरेतसः ॥ ७८॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V79
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = विधूयमाने गुरुणोरुसैन्ये पृथासुतानां पृतनाः परेषाम् ।प्रायो रणे मारुतसूनुनैव हतप्रवीरा मृदिताः पराद्रवन् ॥ ७९॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V80
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = अलम्बुसो नाम तदैव राक्षसः समासदन्मारुतिमुग्रपौरुषम् ।स पीडितस्तेन शरैः सुतेजनैः(सुतैजसैः) क्षणाददृश्यत्वमवाप मायया ॥ ८०॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V81
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = सोऽदृश्यरूपोऽनुचरानपीडयद् भीमस्य तद् वीक्ष्य चुकोप मारुतिः ।अस्त्रज्ञतामात्मनिकेशवाज्ञया सन्दर्शयन्नागतधर्मसङ्कटः ॥ ८१॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V82
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = त्वाष्ट्रास्त्रमादत्त स काम्यकर्महीनोऽपि भीमस्तत उत्थिताः शराः ।ते बाणवर्यास्तददृश्यवेधिनो रक्षो विदार्याऽविविशुर्धरातलम् ॥ ८२॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V83
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तद्धन्यमानं प्रविहाय भीममपाद्रवद् दूरतरं सुभीतम् ।ततस्तु भीमो द्विषतां वरूथिनीं विद्रावयामास शरैः सुमुक्तैः ॥ ८३॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V84
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तदैव कृष्णातनयाः समेता जघ्नुः शलं संयति सौमदत्तिम् ।अलम्बुसं प्राप तदा घटोत्कचः परस्परं तौ रथिनावयुद्ध्यताम् ॥ ८४॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V85
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = घटोत्कचस्तं विरथं विधाय खस्थं ख एवाभियुयोध संस्थितः ।ततस्तु तं भीमसुतो निगृह्य निपात्य भूमौ प्रददौ प्रहारम् ॥ ८५॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V86
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = पदा शिरस्येव स पिष्टमस्तको ममार मध्ये पृथिवीपतीनाम् ।तस्मिन् हते भैमसेनिः कुरूणां व्यद्रावयद् रथवृन्दं समन्तात् ॥ ८६॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V87
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तदाऽऽसदत् कृतवर्मा रथेन सेनां पाण्डूनां शरवर्षं प्रमुञ्चन् ।ददौ वरं तस्य हि पूर्वमच्युतः प्रीतः स्तुत्या सर्वजयं मुहूर्ते ॥ ८७॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V88
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = स तेन पाञ्चालगणान् विजिग्ये यमौ च भीमस्य पुरोऽथ तं च ।विव्याध बाणेन स वासुदेववरं विजानन् न तदा समभ्ययात् ॥ ८८॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V89
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = विनैव वृष्णीन् विजये वरो यदमुष्य तेनास्य हयान् स सात्यकिः ।निहत्य बाणैरतुदत् स यानमन्यत् समास्थाय ततोऽपजग्मिवान् ॥ ८९॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V90
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तदा हरिः पाञ्चजन्यं सुघोषमापूरयामास जयेऽभियुद्ध्यति ।कर्णादिभिर्द्रौणिमुखै रिपूणां बलप्रहाणाय परः परेभ्यः ॥ ९०॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V91
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = स पाञ्चजन्योऽच्युतवक्त्रवायुना भृशं सुपूर्णोदरनिस्सृतध्वनिः ।जगद् विरिञ्चेशसुरेन्द्रपूर्वकं प्रकम्पयामास युगात्यये यथा ॥ ९१॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V92
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = गाण्डीवघोषे च तदाऽभिभूते युधिष्ठिरो भीतभीतस्तदैत्य ।शैनेयमूचे परसैन्यमग्ने पार्थे स्वयं युद्ध्यति केशवः स्म ॥ ९२॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V93
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = न श्रूयते गाण्डीवस्याद्य घोषः संश्रूयते पाञ्चजन्यस्य घोषः ।तद् याहि जानीहि तमद्य पार्थं यदि स्म जीवत्यसहाय एषः ॥ ९३॥(हृषीकेशतीर्थीये तु `गाण्डीवस्य' इति पठ्यते ।छन्दःस्वारस्यात् % `गाण्डिवस्य' इत्येव पाठः स्यादिति सम्भाव्यते -- इति ब. गोविन्दाचार्यः)
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V94
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = इतीरितः सात्यकिरत्र विप्रान् सम्पूज्य वित्तैः परमाशिषश्च ।जयाय तेभ्यः प्रतिगृह्य सेनामुखं ययौ भीमसेनानुयातः ॥ ९४॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V95
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = भीमस्तु सेनामुखमाशु भित्त्वा प्रावेशयद् युयुधानं चमूं ताम् ।स युद्ध्यमानो गुरुणाऽभ्युपेक्षितः सूतं निहत्य द्रावयामास चाश्वान् ॥ ९५॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V96
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = बलं विवृद्धं च तदाऽस्य सात्यकेर्विप्राशीर्भिः कृष्णवरादपि स्म ।बलस्य वृद्धिर्हि पुराऽस्य दत्ता कृष्णेन तुष्टेन दिने हि तस्मिन् ॥ ९६॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V97
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तदा (ततो) विवृद्धोरुबलात् स सात्यकिः संस्थाप्य भीमं प्रययौ रथेन ।तं बाणवर्षैः पृतनां समन्तान्निघ्नन्तमाजौ हृदिकात्मजोऽभ्ययात् ॥ ९७॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V98
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तयोरभूद् युद्धमतीव दारुणं तत्राकरोत् तं विरथं स सात्यकिः ।विजित्य तं सात्यकिरुग्रधन्वा ययावतीत्यैव शिरांसि यूनाम् ।कृन्तन् शरैस्तं जलसन्ध आगमद् रणे गजस्कन्धगतोऽभियोद्धुम् ॥ ९८॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V99
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = निवारयन्तं तमसह्यविक्रमं निहत्य बाणैः समरे स सात्यकिः ।विलोडयामास(विलोलयामास) बलं कुरूणां निघ्नन् गजस्यन्दनवाजिपत्तिनः ॥ ९९॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V100
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = स पार्वतेयांश्च(स पार्वतीयांश्च) शिलाभिवर्षिणो निहत्य विद्राव्य च सर्वसैनिकान् ।समासदत् केशवफल्गुनौ च बली तमाराऽशु च यूपकेतुः ॥ १००॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V101
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तयोरभूद् युद्धमतीव घोरं चिरं विचित्रं च महद् विभीषणम् ।परस्परं तौ तुरगान् निहत्य निपात्य सूतौ धनुषी निकृत्य ।समीयतुश्चर्मवरासिधारिणौ (समीयतुश्चर्ममहासिधारिणौ) विचित्रमार्गानपि दर्शयन्तौ ॥ १०१॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V102
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = स सौमदत्तिर्भुवि सात्यकिं रणे निपात्य केशेषु च सम्प्रगृह्य ।पदाऽस्य वक्षस्यधिरुह्य खड्गमुदग्रहीदाशु शिरोऽपहर्तुम् ॥ १०२॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V103
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तद् वासुदेवस्तु निरीक्ष्य विश्वतश्चक्षुर्जगादाऽशु धनञ्जयं रणे ।त्रायस्व शैनेयमिति स्म सोऽपि भल्लेन चिच्छेद भुजं परस्य ॥ १०३॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V104
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = स तेन चोत्कृत्तसखड्गबाहुर्विनिन्द्य पार्थं निषसाद भूमौ ।प्रायोपविष्टः शरसंस्तरे हरिं ध्यायन् विनिन्दन्नसुरप्रवेशात् ॥ १०४॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V105
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = गतेऽसुरावेश उतातिभक्त्या ध्यायत्यमुष्मिन् गरुडध्वजं तम् ।शैनेय उत्थाय निवार्यमाणः कृष्णार्जुनाद्यैरहरच्छिरोऽस्य ॥ १०५॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V106
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तदा स्वकीयं रथमेतदर्थं क्लृप्तं ददौ सात्यकये ससूतम् ।कृष्णोऽथ पार्थस्य हयास्तृषाऽर्दितास्तदाऽसृजद् वारुणास्त्रं स पार्थः ॥ १०६॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V107
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तेनैव तीर्थं परमं चकार तथाऽश्वशालामपि बाणरूपाम् ।ततो विमुच्यात्र हयानपाययद्धरिस्तदा वासविरर्दयत् परान् ॥ १०७॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V108
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = युयोज कृष्णस्तुरगान् रथे पुनर्गतश्रमानुद्धृतसायकान् प्रभुः ।प्रचोदिते तेन रथे स्थितः पुनस्तथैव बीभत्सुररीनयोधयत् ॥ १०८॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V109
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = शिनिप्रवीरे तु गते युधिष्ठिरः पुनश्च चिन्ताकुलितो बभूव ह ।जगाद भीमं च न गाण्डिवध्वनिः संश्रूयते पाञ्चजन्यस्य रावः ॥ १०९॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V110
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = मया नियुक्तश्च गतः स सात्यकिर्भारं च तस्याधिकमेव मन्ये ।तत् पाहि पार्थं युयुधानमेव च त्वं भीम गत्वा यदि जीवतस्तौ ॥ ११०॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V111
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = इतीरितः प्राह वृकोदरस्तं न रक्षितं वासुदेवेन पार्थम् ।ब्रह्मेशानावपि जेतुं समर्थौ किं द्रौणिकर्णादिधनुर्भृतोऽत्र ॥ १११॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V112
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = अतो भयं नास्ति धनञ्जयस्य न सात्यकेश्चैव हरेः प्रसादात् ।रक्ष्यस्त्वमेवात्र मतो मयाद्य (ममाद्य) द्रोणो ह्ययं यतते त्वां ग्रहीतुम् ॥ ११२॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V113
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = इतीरितः प्राह युधिष्ठिरस्तं न जीवमाने युधि मां घटोत्कचे ।धृष्टद्युम्ने चास्त्रविदां वरिष्ठे द्रोणो वशं नेतुमिह प्रभुः क्‍वचित् ॥ ११३॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V114
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = यदि प्रियं कर्तुमिहेच्छसि त्वं मम प्रयाह्याशु च पार्थसात्यकी ।रक्षस्व सञ्ज्ञामपि सिंहनादात् कुरुष्व मे पार्थशैनेयदृष्टौ ॥ ११४॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V115
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तथा हते चैव जयद्रथे मे कुरुष्व सञ्ज्ञामिति तेन भीमः ।उक्तस्तु हैडिम्बममुष्य रक्षणे व्यधाच्च सेनापतिमेव सम्यक् ॥ ११५॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V116
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = स चाऽह सेनापतिरत्र भीमं प्रयाहि तौ यत्र च केशवार्जुनौ ।न जीवमाने मयि धर्षितुं क्षमो द्रोणो नृपं मृत्युरहं च तस्य ॥ ११६॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V117
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = इति ब्रुवाणं (ब्रुवाणे) प्रणिधाय भीमः पुनः पुनस्तं नृपतिं गदाधरः ।ययौ परानीकमधिज्यधन्वा निरन्तरं प्रवमन्(प्रपतन्) बाणपूगान् ॥ ११७॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V118
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = न्यवारयत् तं शरवर्षधारो द्रोणो वचश्चेदमुवाच भीमम् ।शिष्यस्नेहाद् वासविः सात्यकिश्च मया प्रमुक्तो भृशमानतौ मयि ॥ ११८॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V119
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = स्वीया प्रतिज्ञाऽपि हि सैन्धवस्य गुप्तौ मया पार्थकृते विसृष्टा ।दास्ये न ते मार्गमहं कथञ्चित् पश्यास्त्रवीर्यं मम दिव्यमद्भुतम् ॥ ११९॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V120
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = इत्युक्तवाक्यः स गदां समाददे चिक्षेप तां द्रोणरथाय भीमः ।उवाच चाहं पितृवन्मानये त्वां सदा मृदुस्त्वां प्रति नान्यथा क्‍वचित् ॥ १२०॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V121
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = अमार्दवे पश्य च यादृशं बलं ममेति तस्याऽशु विचूर्णितो रथः ।गदाभिघातेन वृकोदरस्य ससूतवाजिध्वजयन्त्रकूबरः ॥ १२१॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V122
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = द्रोणो गदामापततीं निरीक्ष्य त्ववप्लुतो लाघवतो धरातले ।तदैव दुर्योधनयापितं रथं परं समास्थाय शरान् ववर्ष ह ॥ १२२॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V123
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = शरैस्तदीयैः परमास्त्रमन्त्रितैः प्रवृष्यमाणो जगदीरणात्मजः ।शिरो निधायाऽशु पुरो वृषो यथा तमभ्ययादेव रथादवप्लुतः ॥ १२३॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V124
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = मनोजवादेव तमाप्य भीमो रथं गृहीत्वाऽम्बर आक्षिपत् क्षणात् ।शक्तोऽप्यहं त्वां न निहन्मि गौरवादित्येव सुज्ञापयितुं(विज्ञापयितुं) तदस्य ॥ १२४॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V125
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = सवाजिसूतः स रथः क्षितौ (पतद्विचूर्णितः)पतन् विचूर्णितोऽस्माद् गुरुरप्यवप्लुतः ।तदा विशोकोऽस्य रथं समानयत् तमारुहद् भीम उदारविक्रमः ॥ १२५॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V126
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = द्रोणोऽपि दुर्योधनदत्तमन्यद् रथं समास्थाय युधिष्ठिरं ययौ ।गृहीतुकामं नृपतिं प्रयान्तं न्यवारयत् संयति वाहिनीपतिः ॥ १२६॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V127
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = विदारितां द्रोणशरैः स्वसेनां संस्थाप्य(संस्थाप्य भीमो) भूयो द्रुपदात्मजः शरैः ।द्रोणं निवार्यैव चमूं परेषां विद्रावयामास च तस्य पश्यतः ॥ १२७॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V128
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तयोरभूद् युद्धमतीव रौद्रं जयैषिणोः पाण्डवधार्तराष्ट्रयोः ।अत्यद्भुतं सन्ततबाणवर्षतमनारतं सुचिरं निर्विशेषम् ॥ १२८॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V129
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = ततः प्रायाद् भीमसेनोऽमितौजा मृत्नञ्छरैः कौरवराजसेनाम् ।विन्दानुविन्दप्रमुखा धार्तराष्ट्रास्तमासेदुर्द्वादश वीरमुख्याः ।विद्धः शरैस्तैर्बहुभिर्वृकोदरः शिरांसि तेषां युगपच्चकर्त ॥ १२९॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V130
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = हतेषु तेषु प्रवरेषु धन्विनां सत्यव्रतः पुरमित्रो जयश्च ।वृन्दारकः पौरवश्चेत्यमात्याः समासेदुर्धार्तराष्ट्रस्य भीमम् ॥ १३०॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V131
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = स तैः पृषत्कैरवकीर्यमाणः शितान् विपाठान्(सितान् विपाटान्) युगपत् समाददे ।जहार तैरेव शिरांसि तेषां हतेषु तेष्वेव परे प्रदुद्रुवुः ॥ १३१॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V132
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = स सिंहवत् क्षुद्रमृगान् समन्ततो विद्राप्य शत्रून् हृदिकात्मजं रणे ।अभ्यागमत् तेन निवारितः शरैः क्षणेन चक्रे विरथाश्वसूतम् ।स गाढविद्धस्तु वृकोदरेण रणं विसृज्यापययौ क्षणेन ॥ १३२॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V133
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = विजित्य हार्दिक्यमथाऽशु भीमो विद्रावयामास वरूथिनीं ताम् ।सम्प्रेषयन् सर्वनराश्वकुञ्जरान् (सर्वनरांश्च कुञ्जरान्) यमाय यातो हरिपार्थपार्श्वम् ॥ १३३॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V134
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = दृष्ट्वैव कृष्णविजयौ परमप्रहृष्टस्ताभ्यां निरीक्षित उत प्रतिभाषितश्च ।सञ्ज्ञां नृपस्य स ददावपि सिंहनादान् श्रुत्वा परां मुदमवाप स चाग्र्यबुद्धिः ॥ १३४॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V135
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = भीमस्य नानदत एव महास्वनेन विण्मूत्रशोणितमथो मृतिमापुरेके ।भीतेषु सर्वनृपतिष्वमुमाप तूर्णं कर्णो विकर्णमुखरा अपि धार्तराष्ट्राः ॥ १३५॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V136
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = हत्वा विकर्णमुत तत्र च चित्रसेनं सञ्चूर्णितं प्रविदधे (सञ्चूर्णितं च विदधे) रथमर्कसूनोः ।घोरैः शरैः पुनरपि स्म समर्द्यमानः कर्णोऽपयानमकरोद् द्रुतमेव भीमात् ॥ १३६॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V137
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = आश्वास्य चैव सुचिरं पुनरेव भीमं युद्धाय याति धृतराष्ट्रसुतैस्तथाऽन्यैः ।तांश्चैव तत्र विनिहत्य तथैव कर्णो व्यश्वायुधः कृत उतापययौ क्षणेन ॥ १३७॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V138
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = विकर्णचित्रसेनाद्या एवं वीरतमाः सुताः ।कर्णस्य पश्यतो भीमबाणकृत्तशिरोधराः ॥ १३८॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V139
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = निपेतुर्धृतराष्ट्रस्य रथेभ्यः पृथिवीतले ।त्रयोविंशतिरेवात्र कर्णसाहाय्यकारिणः ॥ १३९॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V140
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = एकविंशतिवारं च व्यश्वसूतरथध्वजः ।गाढमभ्यर्द्दितस्तीक्ष्णैः शरैर्भीमेन संयुगे ॥ १४०॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V141
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = प्राणसंशयमापन्नः सर्वलोकस्य पश्यतः ।रणं त्यक्त्वा प्रदुद्राव रुदन् दुःखात् पुनः पुनः ॥ १४१॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V142
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = द्वाविंशतिमयुद्धे तु रामदत्तं सुभास्वरम् ।अभेद्यं रथमारुह्य विजयं धनुरेव च ॥ १४२॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V143
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तद्दत्तमेव सङ्गृह्य तूणौ (तूणी) चाक्षयसायकौ ।आससाद रणे भीमं कर्णो वैकर्तनो वृषा(रुषा) ॥ १४३॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V144
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = सुघोर आसीत् स तयोर्विमर्दो भीमस्य कर्णस्य च दीर्घकालम् ।आकाशमाच्छादयतोः शरौघैः परस्परं चैव सुरक्तनेत्रयोः ॥ १४४॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V145
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = ततो भीमो महाबाहुः सहजाभ्यां च संयुतम् ।त्वां तु कुण्डलवर्मभ्यां शक्नुयां हन्तुमञ्जसा ॥ १४५॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V146
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = इति ज्ञापयितुं तस्य कुण्डले कवचं तथा ।शरैरुत्कृत्य समरे पातयामास भूतले ॥ १४६॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V147
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = एवं तान्यपकृष्याहं हन्यां त्वामिति वेदयन् ।पुनश्च बहुभिस्तीक्ष्णैः शरैरेनं समर्दयत् ॥ १४७॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V148
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = ततस्तु भीमस्य बभूव बुद्धिरस्पर्धिनः सर्वजयो हि दत्तः ।अमुष्य रामेण न च स्पृधाऽयं कर्णो मया युद्ध्यति कृच्छ्रगो ह्ययम् ॥ १४८॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V149
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तथाऽपि मे भगवानत्यनुग्रहाज्जयं ददात्यात्मवचो विहाय (वचोऽपहाय) ।मया तु मान्यं वचनं हरेः सदा तस्माद् दास्ये विवरं त्वद्य शत्रोः ॥ १४९॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V150
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = एवं स्मृत्वा तेन रन्ध्रे प्रदत्ते कर्णोऽस्त्रवीर्येण धनुर्न्यकृन्तत् ।रश्मीन् हयानां च ततो रथं स तत्याज नैजं बलमेव वेदयन् ॥ १५०॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V151
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = न मे रथाद्यैर्धनुषाऽपि कार्यमित्येव सञ्ज्ञापयितुं (स ख्यापयितुं) वृकोदरः ।खमुत्पपातोत्तमवीर्यतेजा रथं च कर्णस्य समास्थितः क्षणात् ॥ १५१॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V152
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = भीतस्तु(भीमस्तु) कर्णो रथकूबरे तदा व्यलीयताधः (व्यलीयतातः) स वृकोदरो रथात् ।अवप्लुतो ज्ञापयितुं स्वशक्तिं निरायुधत्वेऽप्यरिनिग्रहादौ ॥ १५२॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V153
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = नैच्छद् गृहीतुं(ग्रहीतुं) विनिहन्तुमेव वा रथं धनुर्वाऽस्य रणेऽपहर्तुम् ।द्रोणस्य यद्वत् पूर्वमतीव(द्रोणस्य यत्पूर्वमतीव) शक्तोऽप्यमानयद् रामवचोऽस्य भक्त्या ॥ १५३॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V154
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = सत्यां कर्तुं वासवेश्च प्रतिज्ञां सम्मानयन् वैष्णवत्वाच्च कर्णम् ।दातुं रन्ध्रं सूर्यजस्य प्रयातः शरक्षेपार्थं दुरमतिष्ठदत्र ॥ १५४॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V155
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = ततः कर्णो दूरगतं वृकोदरं सम्मानयन्तं रामवाक्यं विजानन् ।शरैरविध्यत् स च तानवारयद् गजैर्मृतैस्तांश्च चकर्त कर्णः ॥ १५५॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V156
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = व्यसून् गजान् प्रक्षिपन्तं समेत्य संस्पृश्य चापेन वचश्च दुष्टम् ।संश्रावयामास सुयोधनस्य प्रीत्यै प्रजानन्नपि तस्य वीर्यम् ॥ १५६॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V157
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = संश्रावयन्तं वचनानि रूक्षाण्यपाहनद् बाणवरैस्तदाऽर्जुनः(बाणगणैस्तदा) ।स वर्महीनः पार्थबाणाभितप्तो व्यपागमद् भीम आपाऽत्मयानम् ॥ १५७॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V158
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = कर्णो भीमे वासवीं नैव शक्तिं विमोक्तुमैच्छन्नैव बीभत्सुतोऽन्यान् ।हन्यामिति प्राह यतः स कुन्त्यै यद्यप्यवध्यः स तयाऽपि भीमः ॥ १५८॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V159
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = नारायणास्त्रं शिरसि प्रपातितं न यस्य लोमाप्यदहच्चिरस्थितम्(लोमाप्यदहरच्छिरःस्थितम्) ।किं तस्य शक्तिः प्रकरोति वासवी तथाऽन्यदप्यस्त्रशस्त्रं महच्च ॥ १५९॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V160
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = भीमः कर्णरथं प्राप्तः शक्तिं नाऽदातुमैच्छत ।अभिप्रायं केशवस्य जानन् हैडिम्बमृत्यवे ।ततः कर्णोऽन्यमास्थाय रथमर्जुनमभ्ययात् ॥ १६०॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V161
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = दिव्यं रथं धनुश्चैव कृष्णबुद्ध्योऽर्जुनो हरेत् ।इति भीतस्तु तां शक्तिमादायार्जुनमृत्यवे ।युद्धायायाद् रथं चापं शक्तिं चैकत्र नाकरोत् ॥ १६१॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V162
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = एकं हृतं चेदन्यत् स्यादिति मत्वा भयाकुलः ।बिभेति सर्वदा नीतेः कृष्णस्यामिततेजसः ॥ १६२॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V163
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = निश्चितो मरणायैव मृतिकाले तु तं रथम् ।आरुह्यागाद्धि पूर्वं तु न कालं मन्यते मृतेः ॥ १६३॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V164
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = शक्तिं तु तद्रथगतां प्रसमीक्ष्य कृष्णः संस्थाप्य पार्थमपि सात्यकिमेव योद्धुम् ।दत्त्वा स्वकीयरथमेव विरोचनस्य(विकर्तनस्य) पुत्रेण सोऽदिशदमुष्य बलं प्रदाय ॥ १६४॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V165
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = शिष्यं त्वशक्तमिह मे प्रतियोधनाय पार्थो ह्यदादिति स सात्यकिमीक्षमाणः ।संस्पर्धयैव युयुधे विरथं चकार तेनैव सात्यकिरमुं हरियानसंस्थः ॥ १६५॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V166
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = न केशवरथे कश्चित् स्थितो याति पराजयम् ।अतश्च सात्यकिर्नाप कर्णेनात्र पराजयम् ॥ १६६॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V167
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = शस्त्रसङ्ग्रहकाले तु कुमाराणां व्रतं भवेत् ।इत्युक्तं जामदग्न्येन धनुर्विद्यापुराकृता ॥ १६७॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V168
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तच्छत्रुवधरूपं च पूर्वासिद्धं च गूहितम् ।अविरुद्धं च धर्मस्य कार्यं रामस्य तुष्टिदम् ॥ १६८॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V169
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = अनुपद्रवाय (अनुपद्रवं च) लोकस्येत्यतो भीमो व्रतं त्विदम् ।चकार तूबरेत्युक्ते हन्यामिति रहः प्रभुः ॥ १६९॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V170
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = अनुपद्रवाय लोकस्य सुव्यञ्जच्श्मश्रुमण्डलः(सुव्यक्तश्मश्रुमण्डलः) ।सुश्मश्रुं मां न कश्चिद्धि तथा ब्रूयादिति स्फुटम् ।तदर्जुनो विजानाति स्नेहाद् भीमोदितं रहः ॥ १७०॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V171
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = अर्जुनस्यापि गाण्डीवं देहीत्युक्तो(देहीत्युक्ते) निहन्म्यहम्(निहन्मितम्) ।इति तच्च विजानाति भीम एको नचापरः ।गाण्डीवस्याऽगमं पूर्वं जानात्येव हि नारदात् ॥ १७१॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V172
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = प्रतिज्ञां भीमसेनस्य ब्रुवतः फल्गुने(फाल्गुने) रहः ।दुर्योधनस्तु शुश्राव तां च कर्णाय सोऽब्रवीत् ॥ १७२॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V173
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = अतूबरोऽपि तेनासौ तस्मात् तूबर इत्यलम् ।उक्तः प्रकोपनायैव तस्मादर्जुनमब्रवीत् ॥ १७३॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V174
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = जानासि मत्प्रतिज्ञां त्वं त्वत्प्रतिज्ञामहं तथा ।तत्र हन्तव्यतां प्राप्तो मम वैकर्तनोऽत्रहि ॥ १७४॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V175
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = प्रतिज्ञातो वधश्चास्य त्वयाऽपि मदनुज्ञया ।अतस्त्वया मयैवाऽयं (मया वाऽयं) हन्तव्यः सूतनन्दनः ॥ १७५॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V176
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = इत्युक्तो वासविः प्राह हन्तव्योऽयं मयैव हि ।त्वदीयोऽहं यतस्तेन मत्कृतं त्वत्कृतं भवेत् ॥ १७६॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V177
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = न त्वत्कृतं मत्कृतं स्याद् गुरुर्मम यतो भवान् ।अतो मयैव हन्तव्य इत्युक्त्वा कर्णमब्रवीत् ॥ १७७॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V178
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = रूक्षा वाचः श्रावितोऽयं भीमः कृष्णस्य शृण्वतः ।यच्चाभिमन्युर्युष्माभिरेकः सम्भूय पातितः ॥ १७८॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V179
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = अतस्त्वां निहनिष्यामि त्वत्पुत्रं च तवाग्रतः ।इत्युक्तोऽन्यं रथं प्राप्य कर्ण आवीज्जयद्रथम् ॥ १७९॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V180
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = द्रौणिकर्णाभिगुप्तं तं नाशकद्धन्तुमर्जुनः ।तत्र वेगं परं चक्रे द्रौणिः पार्थनिवारणे ॥ १८०॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V181
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = नचैनमशकत् तर्तुं यत्नवानपि फल्गुनः ।तयोरासीच्चिरं युद्धं चित्रं लघु च सुष्ठु च ॥ १८१॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V182
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तद् दृष्ट्वा भगवान् कृष्णो लोहितायति भास्करे ।अजिते द्रोणतनये त्वहते च जयद्रथे ।अर्जुनस्य जयाकाङ्क्षी ससर्ज तम ऊर्जितम् ॥ १८२॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V183
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तमोव्याप्ते गगने सूर्यमस्तं गतं मत्वा द्रौणिपूर्वाः समस्ताः ।विशश्रमुः सैन्धवश्चार्जुनस्य हतप्रतिज्ञस्य मुखं समैक्षत ॥ १८३॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V184
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तदा हरेराज्ञया शक्रसूनुश्चकर्त बाणेन जयद्रथस्य ।वह्निं (अग्निं) विविक्षन्निव दर्शितः शिरस्तदा वचः प्राह जनार्दनस्तम् ॥ १८४॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V185
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = नैतच्छिरः पातय भूतले त्वमितीरितः पाशुपतास्त्रतेजसा ।दधार बाणैरनुपुङ्खपुङ्खैः पुनस्तमूचे गरुडध्वजो वचः ॥ १८५॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V186
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = इदं पितुस्तस्य करे निपात्यतां वरोऽस्य दत्तो हि पुराऽमुनाऽयम्(यत्) ।शिरो निकृत्तं भुवि पातयेद् यस्तवास्य भूयाच्च शिरः सहस्रधा ॥ १८६॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V187
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = इति स्म वध्यः स पिताऽपि(वध्योऽस्य पिताऽपि) तेनेत्युदीरिते तस्य सन्ध्याक्रियस्य ।अङ्के व्यधात् तच्छिर आशु वासविः स सम्भ्रमात् तद् भुवि च न्यपातयत् ॥ १८७॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V188
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = ततोऽभवत् तस्य शिरः सहस्रधा हरिश्च चक्रे तमसो लयं पुनः ।तदैव सूर्ये सकलैश्च दृष्टे हाहेति वादः सुमहानथाऽसीत् ॥ १८८॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V189
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = भीमस्तदा शल्यसुयोधनादीन् कृपं च जित्वा व्यनदत् सुभैरवम् ।कुर्वन् साहाय्यं फल्गुनस्यैव तुष्टो बभूव शैनेय उतो हते रिपौ ॥ १८९॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V190
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = अपूरयत् पाञ्चजन्यं च कृष्णो मुदा तदा देवदत्तं च पार्थः ।भीमस्य नादं सहपाञ्चजन्यघोषं श्रुत्वा निहतं सिन्धुराजम् ।ज्ञात्वा राजा धर्मसुतो मुमोद दुर्योधनश्चाऽस सुदुःखितस्तदा ॥ १९०॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V191
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = ततो द्रौणिमुखां(द्रौणिमुखान्) सेनां सर्वां भीमोऽभ्यवर्तत।पार्थः कर्णमुखाञ्छिष्टान् ततोऽभज्यत तद् बलम् ॥ १९१॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V192
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = शीर्णां सेनां प्रविविशुर्धृष्टद्युम्नपुरोगमाः ।ततस्तं देशमापुस्ते यत्र भीमधनञ्जयौ ॥ १९२॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V193
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तत एकीकृताः सर्वे पाण्डवाः सहसोमकाः ।परान् विद्रावयामासुस्ते भीताः प्राद्रवन् दिशः ॥ १९३॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V194
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = विद्राप्यमाणं सैन्यं तं दृष्ट्वा दुर्योधनो नृपः ।जयद्रथवधाच्चैव कुपितोऽभ्यद्रवत् परान् ॥ १९४॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V195
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = स भीमसेनं च धनञ्जयं च युधिष्ठिरं माद्रवतीसुतौ च ।धृष्टद्युम्नं सात्यकिं द्रौपदेयान् सर्वानेकः शरवर्षैर्ववर्ष ॥ १९५॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V196
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = ते विव्यधुस्तं बहुभिः शिलीमुखैः(शिलीमुखान्) स ताननादृत्य चकर्त बाणैः ।धनूंषि चित्राणि महारथानां चकार सङ्ख्ये(युद्धे) विरथौ यमौ च ॥ १९६॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V197
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = आदाय चापानि पराणि तेऽपि दुर्योधनं ववृषुः सायकौघैः ।अचिन्तयित्वैव शरान्स एको न्यवारयत् तानखिलांश्च बाणैः ॥ १९७॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V198
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तं गाहमानं द्विषतां बहूनां मध्ये द्रोणद्रौणिकृपप्रधानाः ।दृष्ट्वा सर्वे जुगुपुः स्वात्तचापा अनारतं बाणगणान् सृजन्तः ॥ १९८॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V199
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = सुयोधनः कर्णमाह जहि भीममिमं युधि ।स आह नैष शक्यो हि जेतुं देवैः सवासवैः ॥ १९९॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V200
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = दैवाज्जीवाम्यहं राजन् युध्यंस्तेनातिपीडितः ।अतो घटामहे शक्त्या जयो दैवसमाहितः ॥ २००॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V201
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = दुर्योधनो द्रोणमाह सैन्धवस्त्वदुपेक्षया ।पार्थेन निहतो भीमसात्यकिभ्यां च मे बलम् ॥ २०१॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V202
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = प्रतिज्ञा च परित्यक्ता पाण्डवस्नेहतस्त्वया ।इत्युक्तः कुपितो द्रोणः प्रतिज्ञामकरोत् ततः ॥ २०२॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V203
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = इतः परं नैव रणाद् रात्रावहनि वा क्‍वचित् ।गच्छेयं नैव (नच) मोक्ष्यामि वर्म बद्धं कथञ्चन ॥ २०३॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V204
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = मत्पुत्रश्च त्वया वाच्यः पाञ्चालान् नैव शेषय (शेषयेत्, शेषयेः) ।सदौहित्रानितीत्युक्त्वा(सदौहित्रानिति प्रोक्त्वा) विजगाहे निशागमे ॥ २०४॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V205
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = चमूं परेषामभ्यागाद् धृष्टद्युम्नस्तमाशु च ।द्रौणिदुर्योधनौ तत्र विरथीकृत्य मारुतिः ।द्रावयामास तत् सैन्यं पश्यतां सर्वभूभृताम् ॥ २०५॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V206
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = अक्षोहिण्यस्तु सप्तैव सेनयोरुभयोरपि ।हतास्तासां च भीमेन तिस्रो द्वे फल्गुनेन च ॥ २०६॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V207
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = सौभद्रसात्यकिमुखैस्तन्मध्ये षोडशांशकः(षोडशांसकैः) ।हैडिम्बपार्षतमुखैस्त्रयाच्च दशमांशकः(दशमांशतः) ॥ २०७॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V208
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = भीष्मद्रोणद्रौणिभिश्च द्वे समं निहते तदा ।तदन्यैर्मिलितैः सर्वैस्तच्चतुर्थांश एव च ॥ २०८॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V209
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = ततो रात्रौ पञ्चभिश्च पार्थाः षड्भिश्च कौरवाः ।अक्षोहिणीभिः संव्यूह्य युद्धं चक्रुः सुदारुणम् ।भीमं सेनां द्रावयन्तं पुनः कर्णः समासदत् ॥ २०९॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V210
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = स कर्णपुरतो भीमो दुष्कर्णं कर्णमेव च ।दुर्योधनस्यावरजौ निष्पिपेष पदा क्षणात् ।रथाश्वध्वजसूतैश्च सहितौ न व्यदृश्यताम्(न व्यदृश्यत) ॥ २१०॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V211
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = निरायुधोऽहमिति मां त्वमात्थ पुरुषं वचः ।निरायुधः पदैवाहं त्वां हन्तुमशकं तदा ॥ २११॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V212
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = इति कर्णस्य तौ भीमः सञ्ज्ञया ज्ञापयन् भुवि ।पदा पिपेष कालिङ्गं मुष्टिनैव जघान ह ॥ २१२॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V213
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = मुष्टिना त्वद्वधायाहं समर्थ इति किं वदे ।तस्मान्मया रक्षितस्त्वमिति ज्ञापयितुं प्रभुः ।साश्वसूतध्वजरथः कालिङ्गो मुष्टिचूर्णितः ॥ २१३॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V214
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = केतुमांश्च पिता तस्य शक्रदेवः श्रुतायुधः ।अक्षोहिण्या सेनया च सह भीमेन पातिताः ।खड्गयुद्धे पुरा भीष्मे सेनापत्यं प्रकुर्वति ॥ २१४॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V215
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = कर्णानुजान् ध्रुवाद्यांश्च बहून् जघ्ने स वै निशि ।सञ्ज्ञां भीमकृतां ज्ञात्वा शक्तिं चिक्षेप चापराम् ।कर्णः शक्तिर्मया दिव्या न मुक्ता तेन जीवसि ॥ २१५॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V216
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = इति ज्ञापयितुं तां तु ज्ञात्वा भीमः क्षणात् तदा ।खमुत्पत्य गृहीत्वा च कर्णे चिक्षेप सत्वरः ॥ २१६॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V217
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = यदि त्वया तदा मुक्ता शक्तिस्त्वां सा हनिष्यति ।इति ज्ञापयितुं सा च कर्णरक्षणकाङ्क्षिणा ॥ २१७॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V218
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = मुक्ता दक्षभुजे सा च(सोऽथ) विदार्य धरणीं तथा(तदा) ।भित्त्वा विवेश कर्णस्य दर्शयन्ती निदर्शनम् ॥ २१८॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V219
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = ततो भीमः पुनः स्वं तु रथमास्थाय चापभृत् ।कर्णस्य पुरतः शत्रून् द्रावयामास सर्वतः ॥ २१९॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V220
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तं कर्णो वारयामास शरैः सन्नतपर्वभिः ।भीमः कर्णरथायैव गदां चिक्षेप वेगतः(वेगितः) ॥ २२०॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V221
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = स तद्गदाविघाताय स्थूणाकर्णास्त्रमासृजत् ।तेनास्त्रेण प्रतिहता सा गदा भीममाव्रजत् ॥ २२१॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V222
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = भीमो गदां समादाय कर्णस्य रथमारुहत् ।तया सञ्चूर्णयामास कर्णस्य रथकूबरम् ॥ २२२॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V223
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = एवं त्वच्चूर्णने शक्तो मत्कामात् त्वं हि जीवसि ।एवं निदर्शयित्वैव पुनः स्वं रथमाव्रजत् ॥ २२३॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V224
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = पुनः कर्णपुरः सेनां जघान बहुशो रणे ।कर्णस्तु तं परित्यज्य सहदेवमुपाद्रवत् ॥ २२४॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V225
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = स तु तं विरथीकृत्य धनुः कण्ठेऽवसज्य च ।कुत्सयामास बहुशः स तु निर्वेदमागमत् ॥ २२५॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V226
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = न हन्तुमैच्छत् तं कर्णः पृथायै स्वं वचः स्मरन् ।तं विजित्य(विसृज्य) रणे कर्णो जघ्ने पार्थवरूथिनीम् ॥ २२६॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V227
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = ततो द्रौणिर्विविधैर्बाणसङ्घैर्जघान पार्थस्य चमूं समन्ततः ।सा हन्यमाना रणकोविदेन न शं (नाशं) लेभे मृत्युनाऽऽर्ता प्रजेव(आर्तप्रजेव) ॥ २२७॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V228
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = दृष्ट्वा सेनां द्रौणिबलाभिभूतां तमाह्वयामास घटोत्कचो युधे(युधि) ।द्रौणिस्तमाहाऽलमलं न वत्स पुत्रस्तातं योधयस्वाद्य मां त्वम् ॥ २२८॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V229
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = इत्युक्त ऊचे न पिता मम त्वं सखा पितुर्यद्यपि शत्रुसंश्रयात् ।अरिश्च मेऽसीति तमाह यद्यरिं मां मन्यसे तद्वदहं करोमि ते ॥ २२९॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V230
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = इत्यूचिवाञ्छक्रधनुःप्रकाशं विष्फार्य चापं प्रकिरञ्छरौघान् ।अभ्यागमद् राक्षसमुग्रवेगः स्वसेनया सोऽपि तमभ्यवर्तत ॥ २३०॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V231
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = स रक्षसां लक्षसमावृतो बली नृभिश्च वीरैर्बहुभिः सुशिक्षितैः ।अक्षोहिणीमात्रबलेन राक्षसः सङ्क्षोभयामास गुरोः सुतं शरैः ॥ २३१॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V232
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = स तेन बाणैर्बहुभिः सुपीडितो विभिन्नगात्रः क्षतजाप्लुताङ्गः(क्षतजाभिप्लुताङ्गः) ।व्यावृत्य नेत्रे कुपितो महद् धनुर्विष्फार्य बाणै रजनीं चकार ॥ २३२॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V233
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = सोऽक्षौहिणीं तां(अक्षौहिणीं तां) क्षणमात्रतः क्षरन् महाशरांस्तानपि राक्षसान् क्षयम् ।निनाय पुत्रं च घटोत्कचस्य निष्ट्यं(निष्ठ्यं) पुरा योऽञ्जनवर्मनामकः ॥ २३३॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V234
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = निरीक्ष्य सेनां स्वसुतं च पातितं घटोत्कचो द्रोणसुतं शरेण ।विव्याध गाढं स तु विह्वलो ध्वजं समाश्रितश्चाऽशु ससञ्ज्ञकोऽभवत् ॥ २३४॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V235
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = उत्थाय बाणं यमदण्डकल्पं सन्धाय चापे प्रविकृष्य राक्षसे ।मुमोच तेनाभिहतः पपात विनष्टसञ्ज्ञः स्वरथे घटोत्कचः ॥ २३५॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V236
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = विमूर्च्छितं सारथिरस्य दूरं निनाय युद्धाज्जगतो विपश्यतः ।द्रौणिश्च सेनां निशि तैः शरोत्तमैर्व्यद्रावयत् पाण्डवसोमकानाम् ॥ २३६॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V237
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = सञ्ज्ञामवाप्याथ घटोत्कचोऽपि क्रुद्धोऽविशत् कौरवसैन्यमाशु ।विद्रावयामास स बाणवर्षैः प्रकम्पयामास महारथांस्तथा ॥ २३७॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V238
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तदैव पार्थं प्रति योद्धुमागतं वैकर्तनं वीक्ष्य जगत्पतिर्हरिः ।घटोत्कचं प्राहिणोच्छक्तिमुग्रां तस्मिन् मोक्तुं पार्थरक्षार्थमेव ॥ २३८॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V239
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = स कर्णमाहूय युयोध तेन तस्यानु दुर्योधनपूर्वकाश्च ये ।द्रोणेन चैतान् समरे स एको निवारयामास ममर्द चाधिकम् ॥ २३९॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V240
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = ते बाध्यमाना बहुशो बलीयसा कर्णं पुरोधाय तमभ्ययोधयन् ।न विव्यथे तत्र रणे स कर्णः स्ववीर्यमास्थाय महास्त्रवेत्ता ॥ २४०॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V241
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = निवारयामास गुरोः सुतं तदा भीमस्त्रिगर्ताञ्छतमन्युनन्दनः ।अलम्बलो नाम तदैव राक्षसः समागमद्(समासदत्) भीमसुतं निहन्तुम् ॥ २४१॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V242
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = युद्ध्वा प्रगृह्यैनमथो निपात्य घटोत्कचो भूमितलेऽसिनाऽस्य ।उत्कृत्य शीर्षं तु सुयोधनेऽक्षिपद् विषेदुरत्राखिलभूमिपालाः ॥ २४२॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V243
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = अलायुधोऽथाऽगमदुग्रवीर्यो नराशनस्तं स घटोत्कचोऽभ्ययात् ।युद्ध्वा मुहूर्तं स तु तेन भूमौ निपात्य तं यज्ञपशुं चकार ॥ २४३॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V244
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = अथास्य शिर उद्धृत्य क्रोधाद् दुर्योधनोरसि ।चिक्षेप तेन सम्भ्रान्ताः सर्वे दुर्योधनादयः ॥ २४४॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V245
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = घटोत्कचबलख्यात्यै समर्थेनापि यो रणे ।न हतो भीमसेनेन हतेऽस्मिन् भैमसेनिना ॥ २४५॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V246
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = सर्वे सञ्चोदयामासुः(सम्बोधयामासुः) कर्णं शक्तिविमोक्षणे ।अस्मिन् हते हतं सर्वं किं नः पार्थः करिष्यति ॥ २४६॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V247
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = एवं सञ्चोद्यमानः(सम्बोध्यमानः) स धार्तराष्ट्रैः पुनः पुनः ।हैडिम्बेनार्द्यमानैस्तु(च) स्वयं च भृशपीडितः ।आदत्त शक्तिं विपुलां पाकशासनसम्मताम् ॥ २४७॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V248
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तामम्बरस्थाय घटोत्कचाय शैलोपमायातुलविक्रमाय ।चिक्षेप मृत्यो रसनोपमामलं प्रकाशयन्तीं प्रदिशो दिशश्च ॥ २४८॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V249
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = निर्भिण्णवक्षाः(निर्भिन्नवक्षाः) स तया पपात व्यचूर्णयञ्छत्रुबलं हतोऽपि ।तस्मिन् हते जहृषुधार्तराष्ट्रा उच्चुक्रुशुर्दुधुवुश्चाम्बराणि ॥ २४९॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V250
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तदा ननर्त केशवः समाश्लिषच्च फल्गुनम् ।ननाद शङ्खमाधमज्जहास(शङ्खमदमञ्जहास) चोरुनिस्वनः ॥ २५०॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V251
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तमपृच्छद् गुडाकेशः किमेतदिति दुर्मनाः ।हते सुतेऽग्रजेऽस्माकं वीरे किं नन्दसि प्रभो ॥ २५१॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V252
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तमाह भगवान् कृष्णो दिष्ट्या जीवसि फल्गुन ।त्वदर्थं निहिता शक्तिर्विमुक्ताऽस्मिन् हि राक्षसे ॥ २५२॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V253
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = ततो युधिष्ठिरो दुःखादमर्षाच्चाभ्यवर्तत ।कर्णं प्रति तमाहाथ कृष्णद्वैपायनः प्रभुः ॥ २५३॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V254
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = ययाऽर्जुनो निहन्तव्यस्तयाऽसौ राक्षसो हतः ।तन्मा शुचस्त्वं राजेन्द्र दिष्ट्या जीवति फल्गुनः ।इत्युक्त्वा प्रययौ व्यासस्ततो युद्धमवर्तत ॥ २५४॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V255
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = भीमार्जुनाभ्यामिह हन्यमाने बले कुरूणामितरैश्च पाण्डवैः ।प्रदीपहस्ता अथ योधकाश्च सर्वेऽपि निद्रावशगा बभूवुः ॥ २५५॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V256
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = दृष्ट्वैव तानाह धनञ्जयस्तदा स्वप्स्यन्तु यावच्छशिनः प्रकाशः ।इतीरिता आशिषः फल्गुनाय प्रयुज्य सर्वे सुषुपुर्यथास्थिताः ॥ २५६॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V257
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = पुनश्च चन्द्रेऽभ्युदिते युधे ते समाययुः शस्त्रमहास्त्रवर्षाः ।तत्राऽयातः सात्यकिं सोमदत्तो भूरिश्च ताभ्यां युयुधे स एकः ॥ २५७॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V258
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = हतौ च तौ पेततुस्तेन भूमौ बाह्लीक एनं समरे त्वयोधयत् ।स सात्यकिं विरथीकृत्य बाणं वधाय तस्याऽशु मुमोच वीरः ॥ २५८॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V259
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = चिच्छेद तं भीमसेनस्त्रिधैव तस्मै(तस्मिञ्छतघ्नीं) शतघ्नीं प्रजहार बाह्लिकः ।तया हतो विह्वलितो वृकोदरो जघान तं गदया सोऽपतच्च ॥ २५९॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V260
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = बाह्लीकः प्रार्थयामास पूर्वं स्नेहपुरस्सरम् ।भीम त्वयैव हन्तव्यो रणेऽहं प्रीतिमिच्छता ।तदा यशश्च धर्मं च लोकं च प्राप्नुयामहम् ॥ २६०॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V261
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = इत्युक्त आह तं भीमो नितरां व्यथितस्तदा ।हन्यां नैवान्यथा युद्धे तत् ते शुश्रूषणं भवेत् ।इति तेन हतस्तत्र भीमसेनेन बाह्लिकः ॥ २६१॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V262
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = हते बाह्लीके कौरवा भीमसेनमभ्याजग्मुः कर्णदुर्योधनाद्याः(कर्णसुयोधनाद्याः) ।द्रौणिं पुरस्कृत्य गुरुं च पार्षतः सभ्रातृकः सात्यकिना समभ्ययात् ॥ २६२॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V263
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = संशप्तकैरेव पार्थो युयोध तद् युद्धमासीदतिरौद्रमद्भुतम् ।अक्षोहिणी तत्र भीमार्जुनाभ्यां निषूदिता (निसूदिता) रात्रियुद्धे समस्ता(समन्तात्) ॥ २६३॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V264
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = ततः सूर्यश्चाभ्युदितस्तदाऽतिघोरं द्रोणः कर्म युद्धे चकार ।स पाञ्चालानां रथवृन्दं प्रविश्य जघान हस्त्यश्वरथान् नरांश्च ॥ २६४॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V265
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = विद्रावितास्तेन महारथाश्च नैवाविन्दञ्छर्म बाणान्धकारे ।युवेव वृद्धोऽपि चचार युद्धे स उग्रधन्वा परमास्त्रवेत्ता ॥ २६५॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V266
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = रथार्बुदं तेन हतं च तत्र ततः सहस्रं(तथा सहस्रं) गुणितं नराणाम् ।ततो दशांशो निहतो हयानां गजार्बुदं चैव रणोत्कटेन ॥ २६६॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V267
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तथा विराटद्रुपदौ शराभ्यां निनाय लोकं परमाजिमध्ये ।ततो विजित्यैव गुरोः सुतादीन् धृष्टद्युम्नं भीमसेनो जुगोप ॥ २६७॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V268
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = धृष्टद्युम्नो भीमसेनाभिगुप्तो द्रोणं हन्तुं यत्नमुच्चैश्चकार ।निवारयामास गुरुः शरौघैर्धृष्टद्युम्नं सोऽपि तं सायकेन ।विव्याध तेनाभिहतः स मूर्च्छामवाप विप्रो निषसाद चाऽशु ॥ २६८॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V269
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = धृष्टद्युम्नः सत्वरं खड्गचर्मणी आदाय तस्याऽरुरुहे रथोत्तमम् ।सञ्ज्ञामवाप्याथ गुरुः शरौघैः प्रादेशमात्रैर्व्यथयामास तं च ॥ २६९॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V270
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = स तैरतिव्यथितस्तद्रथाच्च परावृत्तः स्वं रथं चारुरोह ।सुसंरब्धौ तौ पुनरेव युद्धं सञ्चक्रतुर्वृष्टशराम्बुधारौ ॥ २७०॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V271
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = निवार्य शत्रुं स शरैर्ब्रह्मास्त्रमसृजद् द्विजः ।तेन सन्दाहयामास पाञ्चालान् सुबहून् रणे ।पुरुजित् कुन्तिभोजश्च तेनान्येऽपि हतास्तदा ॥ २७१॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V272
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = भीमोऽर्जुनः सात्यकिश्च पर्यायेण गुरोः सुतम् ।दूरतो वारयामासुर्महत्या सेनया सह ॥ २७२॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V273
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = कर्णदुर्योधनादींश्च शल्यं भोजं कृपं तथा ।भीमार्जुनौ शरौघेण वारयामासतू रणे ॥ २७३॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V274
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तत्र भीमो गजानीकं जयत्सेनं च मागधम् ।जघान सुबहूंश्चैव मागधानां रथव्रजान् ॥ २७४॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V275
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = अथ मालवराजस्य त्वश्वत्थामाभिधं गजम् ।भीमसेनहतं दृष्ट्वा वासुदेवप्रचोदितः ।अश्वत्थामा हत इति प्राह राजा युधिष्ठिरः ॥ २७५॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V276
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = अश्वत्थामवधं श्रुत्वा नाहं योत्स्य इति स्वयम् ।पुरोक्तं धर्मजायैव तेन द्रोणो युधिष्ठिरम् ॥ २७६॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V277
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = ब्रूहि सत्यमिति प्राह सत्यमित्येव सोऽब्रवीत् ।उपांशु कुञ्जरश्चेति द्रोणोऽतो व्यथितोऽभवत् ॥ २७७॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V278
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तस्य भीमो रथेषां(रथेषुं) च गृहीत्वा न तवेदृशम् ।योग्यं गुणवतो नित्यं परधर्मोपजीवनम् ॥ २७८॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V279
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = इत्याह खस्था मुनयश्चालमेहीति तं तदा ।ऊचुस्तदखिलं ज्ञात्वा द्रोणः शस्त्रमवासृजत् ॥ २७९॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V280
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = सन्यस्य कर्माणि तदाऽखिलानि योगारूढः परमं वासुदेवम् ।सर्वेश्वरं नित्यनिरस्तदोषं ध्यायन् मुक्त्वा देहमगात् स्वधाम ।तं केशवः पाण्डवा गौतमश्च यान्तं स्वलोकं ददृशुर्विहायसा ॥ २८०॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V281
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = धृष्टद्युम्नः पाण्डवैर्वार्यमाणोऽप्यगात् खड्गं चर्म चाऽदाय तत्र ।छित्वाऽसिना तस्य शिरः पुनश्च रथं स्वकीयं त्वरया समास्थितः ।दृष्ट्वा कृपस्तं सुभृशं भयार्दितः सम्प्राद्रवद् वाजिनमेकमास्थितः ॥ २८१॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V282
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = सञ्छिन्ने द्रोणशिरसि गर्हयामास वासविः ।युधिष्ठिरं च(युधिष्ठिरश्च) पाञ्चाल्यं सात्यकिश्चापि कोपितः ॥ २८२॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V283
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = धृष्टद्युम्नस्तु तावाह कथं भूरिश्रवा हतः ।इति तं सात्यकिः क्रुद्धो गदापाणिः समभ्ययात् ।आह्वयामास पाञ्चाल्यस्तं धृतासिरविस्मयः ॥ २८३॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V284
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तदा जग्राह शैनेयं भीमः कृष्णप्रचोदितः ।शमयामास पार्थं च पाञ्चाल्यस्नेहयन्त्रितः ॥ २८४॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V285
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = ते वासुदेवेन तदा सुशिक्षिताः (तदाऽनुशिक्षिताः) स्नेहं पुनः पूर्ववदापुरुत्तमम् ।यत्ताश्च युद्धाय समुद्यताश्च(समुत्थिताश्च) तदाऽऽगमद् द्रौणिरप्यात्तधन्वा ॥ २८५॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V286
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = आश्रुत्य तातं निहतं प्रतिज्ञां चकार निःशेषरिपुप्रमाथने ।नारायणास्त्रं विससर्ज कोपात् तदा भीता भीममृते समस्ताः ॥ २८६॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V287
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = युधिष्ठिरः प्राह विषण्णचेतनः शैनेयपूर्वाः प्रतियान्तु सर्वे ।सभ्रातृकोऽहं द्रौणिवरास्त्रमग्नो(भग्नो) भवेयमित्यत्र जगाद केशवः ॥ २८७॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V288
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = नमध्वमस्त्रस्य ततो विमोक्ष्यथेत्यथ प्रणेमुश्च धनञ्जयादिकाः ।सर्वे न भीमस्तदमुष्य मूर्ध्नि पपात सोऽग्नाविव संस्थितोऽग्निः ॥ २८८॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V289
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = अदह्यमाने भीमेऽपि वह्नौ वह्निरिव स्थिते ।अवेष्टयद् वारुणेन पार्थोऽत्राऽत्मप्रपत्तये ॥ २८९॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V290
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = न देहे पतितास्त्रस्य बहिर्वेष्टनतः फलम् ।तथाऽपि स्नेहवशगो वेष्टयामास फल्गुनः ॥ २९०॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V291
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = अमोघत्वं निजास्त्रस्य भीमस्यावध्यतामपि ।साधयन् सार्जुनः कृष्णो भीमस्य रथमारुहत् ॥ २९१॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V292
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = वेष्टितं वारुणास्त्रेण प्रविष्टं बाह्यतस्तदा ।सहितत्वात् केशवेन नरत्वादथ फल्गुनम् ॥ २९२॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V293
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तदस्त्रं नादहत् ताभ्यां स्वरथादवरोपिते ।भीम आच्छिन्नहेतौ च तदस्त्रं शान्तिमागमत् ॥ २९३॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V294
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = शुद्धक्षत्रियधर्मेषु निरतो यद् वृकोदरः ।वाहनादवतीर्यान्यैः प्रणतेऽपि निरायुधैः ।सायुधः सरथोऽयुद्ध्यदविषह्यमपीश्वरैः ॥ २९४॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V295
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = स्वधर्महानौ मित्राणां कर्तव्यं यन्निषेधनम् ।अतः सोऽन्यानपि प्राह मा गमध्वमिति स्वयम् ॥ २९५॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V296
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = नमस्कार्यमपि ह्यस्त्रं न नम्यं जीवनेच्छया ।समरे शत्रुणा मुक्तं तस्मात् तन्न चकार सः ॥ २९६॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V297
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = अस्त्राभिमानी वायुर्हि देवताऽस्य हरिः स्वयम् ।तस्माद् भीमं स्वरूपत्वान्नादहच्चाग्निमग्निवत् ॥ २९७॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V298
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = मनसैवाऽदरं चक्रे भीमोऽस्त्रे च हरौ तदा ।क्षत्रधर्मानुसारेण न ननाम च बाह्यतः ॥ २९८॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V299
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = वासुदेवः स्वकीयास्त्रं भीमं चामोघमेव तु ।साधयित्वाऽनन्तशक्तिः पुनरश्वानचोदयत् ॥ २९९॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V300
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = पुनः प्रयोक्तुमस्त्रं तत् (प्रयोक्तमस्त्रं तं) धार्तराष्ट्रोऽभ्यचोदयत्(अभ्ययाचत) ।द्रौणिर्न शक्यमित्युक्त्वा धृष्टद्युम्नं समभ्ययात् ॥ ३००॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V301
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = आयान्तमीक्ष्यैव गुरोः सुतं तं धृष्टद्युम्नं सात्यकिरन्वयाद् रणे ।उभौ च तौ सायकाभ्यामविध्यन्निपेततुस्तौ च विमूर्च्छितौ रणे ॥ ३०१॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V302
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = भीमस्याभ्यागतस्याश्वान् द्रौणिर्व्यद्रावयद् रणे ।संस्थापयति तान् भीमे ददर्श द्रौणिमर्जुनः ॥ ३०२॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V303
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = ततोऽर्जुनस्तं प्रतियोद्धुमागमद् रुक्षा वाचः श्रावयन् क्रुद्धरूपः ।तत्राऽग्नेयं द्रौणिरमुञ्चदस्त्रं तेन व्याप्ता पृतना पाण्डवानाम् ॥ ३०३॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V304
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = अक्षोहिणी निहता चात्र सेना पार्थं सयानं हरिरुज्जहार ।जीवन्तमालोक्य सुरेन्द्रनन्दनं द्रौणिः कोपात् कार्मुकं चापहाय ।ययौ तमागत्य जगाद कृष्णो वेदान्तकृत् पूर्णषाड्गुण्यदेहः ॥ ३०४॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V305
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = मा याहि साक्षाद् गिरिशः सुराणां कार्याय भूमौ बलवानजायथाः ।महच्च कार्यं पुनरस्ति दृष्टं तवाऽशु तच्च प्रतिपादयेति ॥ ३०५॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V306
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = तथोदितः प्रातरिति ब्रुवाणो ययौ प्रणम्याखिलवेदयोनिम् ।ययुस्तमन्वेव सुयोधनादयो दुःखानतास्ते शिबिराय भीताः ॥ ३०६॥
}}
 
{{VerseBlock
| verse_id      = MBTN_C26_S01_V307
| document_id  = MBTN
| chapter_id    = MBTN_C26
| verse_type    = shloka
| verse_line1  = पार्थाश्च सर्वे मुदिता जनार्दनं परं स्तुवन्तः शिबिराय जग्मुः ।तत्रापि रात्रावमितान् हरेर्गुणाननुस्मरन्तो मुमुदुः समेताः ॥ ३०७॥
}}
 
{{Bhashyam
| verse_id = MBTN_C26_S01
| id      = MBTN_C26_S01_author-note
| text    =
इति श्रीमदानन्दतीर्थभगवत्पादाचार्यविरचिते श्रीमहाभारततात्पर्यनिर्णये नारायणास्त्रोपशमनं नाम षड्विंशोऽध्यायः
}}
 
 
[[Category:Mahabharatatatparyanirnaya]]

Latest revision as of 06:47, 13 April 2026