https://grantha.io/index.php?action=history&feed=atom&title=%E0%A4%AC%E0%A5%8D%E0%A4%B0%E0%A4%B9%E0%A5%8D%E0%A4%AE%E0%A4%B8%E0%A5%82%E0%A4%A4%E0%A5%8D%E0%A4%B0%E0%A4%AD%E0%A4%BE%E0%A4%B7%E0%A5%8D%E0%A4%AF%E0%A4%AE%E0%A5%8D%2FC01%2FS04%2FA038
ब्रह्मसूत्रभाष्यम्/C01/S04/A038 - Revision history
2026-04-20T14:26:37Z
Revision history for this page on the wiki
MediaWiki 1.44.5
https://grantha.io/index.php?title=%E0%A4%AC%E0%A5%8D%E0%A4%B0%E0%A4%B9%E0%A5%8D%E0%A4%AE%E0%A4%B8%E0%A5%82%E0%A4%A4%E0%A5%8D%E0%A4%B0%E0%A4%AD%E0%A4%BE%E0%A4%B7%E0%A5%8D%E0%A4%AF%E0%A4%AE%E0%A5%8D/C01/S04/A038&diff=93&oldid=prev
Chandrashekars: 1 revision imported
2026-03-02T10:10:57Z
<p>1 revision imported</p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<tr class="diff-title" lang="en">
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Older revision</td>
<td colspan="1" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">Revision as of 10:10, 2 March 2026</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-notice" lang="en"><div class="mw-diff-empty">(No difference)</div>
</td></tr></table>
Chandrashekars
https://grantha.io/index.php?title=%E0%A4%AC%E0%A5%8D%E0%A4%B0%E0%A4%B9%E0%A5%8D%E0%A4%AE%E0%A4%B8%E0%A5%82%E0%A4%A4%E0%A5%8D%E0%A4%B0%E0%A4%AD%E0%A4%BE%E0%A4%B7%E0%A5%8D%E0%A4%AF%E0%A4%AE%E0%A5%8D/C01/S04/A038&diff=92&oldid=prev
BS>ImportBot: Initial import
2026-03-01T00:00:00Z
<p>Initial import</p>
<p><b>New page</b></p><div>== प्रकृत्यधिकरणम् ==<br />
<br />
<section begin="BS_C01_S04_V24_I01" /><br />
<div class="bs-leading-bhashya">स्त्रीशब्दा अपि तस्मिन्नेवेत्याह-</div><br />
<section end="BS_C01_S04_V24_I01" /><br />
<br />
<section begin="BS_C01_S04_V24" /><br />
'''ॐ प्रकृतिश्च प्रतिज्ञादृष्टान्तानुपरोधात् ॐ ॥ 24-130 ॥'''<br />
<section end="BS_C01_S04_V24" /><br />
<br />
<section begin="BS_C01_S04_V24_B1" /><br />
<div class="bs-bhashya-text">‘हन्तैतमेव पुरुषं सर्वाणि नामान्यभिवदन्ति यथा नद्यः स्यन्दमानाः समुद्रायणाः समुद्रमभिविशन्त्येवमेवैतानि नामानि सर्वाणि पुरुषमभिविशन्ति’<br />
<br />
इति प्रतिज्ञादृष्टान्तानुपरोधात् प्रकृतिशब्दवाच्योऽपि स एव ॥ 24 ॥</div><br />
<section end="BS_C01_S04_V24_B1" /><br />
<br />
<section begin="BS_C01_S04_V25" /><br />
'''ॐ अभिध्योपदेशाच्च ॐ ॥ 25-131 ॥'''<br />
<section end="BS_C01_S04_V25" /><br />
<br />
<section begin="BS_C01_S04_V25_B1" /><br />
<div class="bs-bhashya-text">‘मायां तु प्रकृतिं विद्यान्मायिनं तु महेश्वरम्’।<br />
<br />
‘महामायेत्यविद्येति नियतिर्मोहिनीति च ।<br />
<br />
प्रकृतिर्वासनेत्येवं तवेच्छाऽनन्त कथ्यते’ ॥</div><br />
<section end="BS_C01_S04_V25_B1" /><br />
<br />
<section begin="BS_C01_S04_V25_B4" /><br />
<div class="bs-bhashya-text">इति वचनात् तदभिध्यैव प्रकृतिशब्देनोच्यते ।</div><br />
<section end="BS_C01_S04_V25_B4" /><br />
<br />
<section begin="BS_C01_S04_V25_B5" /><br />
<div class="bs-bhashya-text">‘सोऽभिध्या स जूतिः स प्रज्ञा स आनन्दः’ इति श्रुतेरभिध्या च स्वरूपमेव ।</div><br />
<section end="BS_C01_S04_V25_B5" /><br />
<br />
<section begin="BS_C01_S04_V25_B7" /><br />
<div class="bs-bhashya-text"><blockquote>[[ब्रह्मसूत्रभाष्यम्/Source/Brahmanda|‘ध्यायति ध्यानरूपोऽसौ सुखी सुखमतीव च ।<br/>परमैश्वर्ययोगेन विरुद्धार्थतयेष्यते’]]</blockquote> इति ब्रह्माण्डे ॥ 25 ॥</div><br />
<section end="BS_C01_S04_V25_B7" /><br />
<br />
<section begin="BS_C01_S04_V26" /><br />
'''ॐ साक्षाच्चोभयाम्नानात् ॐ ॥ 26-132 ॥'''<br />
<section end="BS_C01_S04_V26" /><br />
<br />
<section begin="BS_C01_S04_V26_B1" /><br />
<div class="bs-bhashya-text">‘एष स्त्र्येष पुरुष एष प्रकृतिरेष आत्मैष ब्रह्मैष लोक एष अलोको योऽसौ हरिरादिरनादिरनन्तोऽन्तः परमः पराद्विश्वरूपः’</div><br />
<section end="BS_C01_S04_V26_B1" /><br />
<br />
<section begin="BS_C01_S04_V26_B2" /><br />
<div class="bs-bhashya-text">इति पैङ्गिश्रुतौ साक्षादेव प्रकृतिपुरुषत्वाम्नानात् ॥ 26 ॥</div><br />
<section end="BS_C01_S04_V26_B2" /><br />
<br />
<section begin="BS_C01_S04_V27" /><br />
'''ॐ आत्मकृतेः परिणामात् ॐ ॥ 27-133 ॥'''<br />
<section end="BS_C01_S04_V27" /><br />
<br />
<section begin="BS_C01_S04_V27_B1" /><br />
<div class="bs-bhashya-text">प्रकर्षेण करोतीति प्रकृतिरिति योगाच्च । प्रकृतावनुप्रविश्य तां परिणाम्य तत्परिणामकत्वेन तत्र स्थित्वाऽऽत्मनो बहुधाकरणात् ।</div><br />
<section end="BS_C01_S04_V27_B1" /><br />
<br />
<section begin="BS_C01_S04_V27_B2" /><br />
<div class="bs-bhashya-text">‘अथ हैष आत्मा प्रकृतिमनुप्रविश्यात्मानं बहुधा चकार । तस्मात् प्रकृतिस्तस्मात् प्रकृतिरित्याचक्षते’ इति भाल्लवेयश्रुतिः ।</div><br />
<section end="BS_C01_S04_V27_B2" /><br />
<br />
<section begin="BS_C01_S04_V27_B4" /><br />
<div class="bs-bhashya-text"><blockquote>[[ब्रह्मसूत्रभाष्यम्/Source/Naradiya|‘अविकारोऽपि परमः प्रकृतिं तु विकारिणीम् । <br/>अनुप्रविश्य गोविन्दः प्रकृतिश्चाभिधीयते’]]</blockquote> इति नारदीये ।</div><br />
<section end="BS_C01_S04_V27_B4" /><br />
<br />
<section begin="BS_C01_S04_V27_B6" /><br />
<div class="bs-bhashya-text">नचान्यत् कल्प्यम्, अप्रमाणिकत्वात् ॥ 27 ॥</div><br />
<section end="BS_C01_S04_V27_B6" /><br />
<br />
<section begin="BS_C01_S04_V28" /><br />
'''ॐ योनिश्च हि गीयते ॐ ॥ 28-134 ॥'''<br />
<section end="BS_C01_S04_V28" /><br />
<br />
<section begin="BS_C01_S04_V28_B1" /><br />
<div class="bs-bhashya-text">अव्यवधानेनोत्पत्तिद्वारत्वं प्रकृतित्वम् । तच्चास्यैव गीयते</div><br />
<section end="BS_C01_S04_V28_B1" /><br />
<br />
<section begin="BS_C01_S04_V28_B2" /><br />
<div class="bs-bhashya-text">‘यद्बूतयोनिं परिपश्यन्ति धीराः’ इति ।</div><br />
<section end="BS_C01_S04_V28_B2" /><br />
<br />
<section begin="BS_C01_S04_V28_B3" /><br />
<div class="bs-bhashya-text">‘व्यवधानेन सूतिस्तु पुंस्त्वम् विद्वद्भिरुच्यते ।<br />
<br />
सूतिरव्यवधानेन प्रकृतित्वमिति स्थितिः ॥</div><br />
<section end="BS_C01_S04_V28_B3" /><br />
<br />
<section begin="BS_C01_S04_V28_B5" /><br />
<div class="bs-bhashya-text"><blockquote>[[ब्रह्मसूत्रभाष्यम्/Source/Brahmanda|उभयात्मकसूतित्वाद्वासुदेवः परः पुमान् ।<br/>प्रकृतिः पुरुषश्चेति शब्दैरेकोऽभिधीयते’]]</blockquote> इति ब्रह्माण्डे ॥ 28 ॥</div><br />
<section end="BS_C01_S04_V28_B5" /></div>
BS>ImportBot